Zweryfikowane przez eksperta

Jak dbać o zęby? Porady specjalistów od zdrowego uśmiechu

Magda Habel

lek. Agnieszka Widera

27.07.2021

Aktualizacja: 29.07.2021

Zdrowe zęby to jeden z czynników, który wpływa na samopoczucie i ogólną kondycję organizmu. Problemy z uzębieniem mogą być przyczyną wielu chorób - również tych bardzo groźnych. Dowiedz się, jak można dbać o zęby i radzić sobie z najczęstszymi problemami.


jak-dbac-o-zeby-aby-miec-piekny-usmiech
pexels.com

Prawidłowe mycie zębów - dlaczego jest tak ważne?

Prawidłowe mycie zębów, regularne przeglądy dentystyczne i zdrowa dieta to podstawowe sposoby na utrzymanie ładnego i zdrowego uśmiechu. Stany chorobowe w jamie ustnej są przykrym doświadczeniem, z reguły wiążą się z dolegliwościami bólowymi, a w skrajnych przypadkach również z opuchlizną i tworzeniem się przetok ropnych. Jak należy dbać o zęby, aby tego uniknąć?Regularne mycie zębów to podstawowa czynność higieniczna. Tego nawyku należy uczyć dzieci od najmłodszych lat. Szczotkowanie usuwa z zębów zanieczyszczenia - resztki posiłków i osady. Niedokładne mycie prowadzi natomiast do problemów z uzębieniem - próchnicy, chorób dziąseł i bólu towarzyszącego chorobom zębów. Towarzyszy im nieświeży oddech, który jest przykry dla otoczenia. Konsekwencją zaniedbań są ubytki w uzębieniu - nieestetyczne dziury, a w dalszej perspektywie całkowita utrata zębów. Pamiętajmy, że zęby służą nam do prawidłowego rozdrabniania pokarmów. Każdy ubytek sprawia, że tracimy stopniowo tę zdolność. Obniża się jakość życia, a co ważniejsze - nieprawidłowo przeżuty pokarm może być przyczyną problemów ze strony układu trawiennego. Nieprawidłowa higiena zębów stanowi też źródło różnych infekcji w ustroju.Prawidłowe mycie zębów - krok po kroku:

  • Szczotkuj zęby minimum dwa razy dziennie i przez co najmniej dwie minuty.

  • Za pomocą szczoteczki wyczyść język.

  • Przy każdym szczotkowaniu wyczyść przestrzenie między zębami za pomocą nici dentystycznej.

  • Dokładnie wypłucz jamę ustną czystą wodą lub specjalnym płynem.

Zęby trzonowe - wszystko, co powinieneś o nich wiedzieć

Każdy dorosły człowiek ma 2 lub 3 pary zębów trzonowych - trzecia para to ósemki, czyli tzw. zęby mądrości. Zęby trzonowe znajdują się w tylnej części jamy ustnej. Dzieci nie mają zębów trzonowych i przedtrzonowych. Trzonowce są większe od siekaczy i zębów przedtrzonowych. Ich cechą charakterystyczną jest duża powierzchnia górnej części korony. Warto nadmienić, że każda para zębów trzonowych ma inny kształt. Różnią się one od siebie liczbą wystających guzków. Ze względu na dużą powierzchnię zęby trzonowe mają po dwa korzenie.Budowa zębów trzonowych podyktowana jest rolą, jaką odgrywają one w procesie rozdrabniania pokarmów. Dokładnie miażdżą pokarm, który w rozdrobnionej formie trafia przez przełyk do żołądka. Brak któregokolwiek zęba trzonowego powoduje zachwianie równowagi w tym procesie. Siekacze i zęby przedtrzonowe nie mają takich zdolności jak trzonowce. Jeśli zęby trzonowe zostaną usunięte i nie będą zastąpione w żaden sposób, proces zużycia pozostałych zębów znacząco przyspieszy. Wzmożona praca osłabia je i w konsekwencji powoduje ich niszczenie.

Co to jest ząb mądrości?

Trzecia para zębów trzonowych, czyli ósemki, nazywane są również zębami mądrości, prawdopodobnie dlatego, że wyrzynają się jako ostatnie. Wyrastają najczęściej pomiędzy 17. a 25. rokiem życia, czyli po osiągnięciu przez młodego człowieka dojrzałości. Zęby mądrości mają dużą powierzchnię i osadzone są na dwóch korzeniach. Nie bez przyczyny uznaje się je za problematyczne. Współczesny człowiek ma wąską szczękę i stosunkowo małą czaszkę. Często wyrastający ząb mądrości nie mieści się już w szczęce i powoduje dolegliwości bólowe. Zdarza się również, że ząb w kości ustawi się w nieprawidłowy sposób, a wtedy konieczne jest usunięcie go jeszcze przed wyrżnięciem się z dziąsła. Częściej jednak zatrzymane zęby mądrości, bez względu na sposób ustawienia, nie powodują żadnych dolegliwości i do końca życia pozostają w kości. Dentyści zalecają ich usunięcie, gdy zagrażają stabilności i zdrowiu innych zębów, nawet jeśli same są zdrowe. Jak postępować po takim zabiegu? Czy usunięcie zęba zawsze musi wiązać się z dotkliwym bólem?

Wyrwany ząb - jak postępować, by rana zagoiła się bez powikłań?

Usunięcie zęba, a szczególnie zatrzymanego zęba mądrości, nie jest przyjemnym zabiegiem. Jeśli usunięcie zęba jest wskazane, wówczas dla zdrowia należy poddać się temu zabiegowi. Ekstrakcja zęba odbywa się w znieczuleniu miejscowym. W przypadku zatrzymanego zęba mądrości lub dużych zębów trzonowych rana może wymagać założenia szwów.Po wyrwaniu zęba musi się zagoić rana. Aby tak się stało, należy wypełniać zalecenia stomatologa.Ogólne zalecenia po wyrwaniu zęba:

  • Rana po usunięciu zęba krwawi. Aby zahamować krwawienie, należy zagryzać pozostawiony przez dentystę tampon przez pół godziny po zabiegu. Na ranie musi wytworzyć się skrzep, który będzie chronić ją przed przedostaniem się bakterii, Jest on naturalnym początkiem procesu gojenia. Nie wolno płukać ust po usunięciu zęba, aby nie wypłukać skrzepu.

  • Przez dwie godziny nie wolno spożywać posiłków i pić. Przez dobę po wyrwaniu zęba pij i jedz tylko chłodne posiłki.

  • Zimne okłady pomogą złagodzić dolegliwości bólowe i opuchliznę.

  • Gdy ból jest dotkliwy, zażyj środek przeciwbólowy. Wybierz taki, który działa również przeciwzapalnie, np. ibuprofen.

  • Nie pij alkoholu i nie pal papierosów.

  • Dbaj o higienę jamy ustnej - po upływie doby od zabiegu możesz normalnie, ale ostrożnie, szczotkować zęby.

  • Gdy skrzep już się utworzy, możesz delikatnie płukać jamę ustną wywarem z szałwii lekarskiej lub gotową płukanką ziołową.

  • Jeżeli ból nasila się i nie ustępuje przez kilka dni, należy skonsultować się ze stomatologiem.

Najczęściej występujące dolegliwości zębów - przyczyny i postępowanie

Znasz już odpowiedź na pytanie, jak dbać o zęby. Jednak co robić w sytuacji, gdy zęby bolą lub mamy inne dolegliwości w jamie ustnej? Przyczyny chorób zębów i dziąseł są różne. Czasem zdrowa dieta i dbanie o higienę nie wystarczą, by się przed nimi ustrzec. Pierwszym odruchem przy bólu zęba lub w razie zmian w jamie ustnej powinna być konsultacja z dentystą. Zaniedbanie profilaktyki może prowadzić do bardzo nieprzyjemnych konsekwencji.

Bolący ząb - jakie mogą być tego przyczyny?

Ból zęba jest sygnałem, który organizm wysyła, gdy w jamie ustnej i szczęce dzieje się coś niepokojącego. Jest kilka rodzajów bólu zęba i każdy z nich może mieć inną przyczynę. Bez względu na to, czy atakuje on nagle i szybko przemija, czy jest przewlekły - każdy rodzaj bólu zęba wymaga konsultacji ze stomatologiem.Najczęstszą przyczyną bólu zęba jest próchnica - choroba zakaźna spowodowana bakteriami. Postępująca demineralizacja tkanek zęba prowadzi do wyniszczenia jego struktury. Ciężko jej uniknąć, ale można przeciwdziałać, prawidłowo dbając o stan uzębienia.Bolący ząb może być następstwem urazu. Jeśli ząb boli po wypadku, natychmiast udaj się do stomatologa.Inne przyczyny bólu zębów:

  • nadwrażliwość zębiny,

  • neuralgia nerwu trójdzielnego,

  • półpasiec,

  • zabieg z zakresu chirurgii szczękowej,

  • zapalenie zatok zębowych,

  • wyrastanie zęba mądrości,

  • pękanie szkliwa,

  • zapalenie miazgi zębowej.

Czym objawia się bruksizm?

Bruksizm to dolegliwość, która polega na silnym zaciskaniu szczęki i zgrzytaniu zębami. Nie jest to zwykły nawyk - jego przyczyna tkwi w niekontrolowanej aktywności mięśni żwaczy. Ze względu na to, że osoby dotknięte bruksizmem najczęściej zgrzytają zębami nocą, choroba klasyfikowana jest jako zaburzenie snu, nie zaś jako problem stomatologiczny. Osoba cierpiąca na bruksizm zaciska szczęki 10 razy mocniej niż podczas przegryzania twardego pokarmu. Bruksizm należy leczyć, ponieważ może prowadzić do wypadania zębów. Jest przyczyną problemów w jamie ustnej, takich jak:

  • pękanie szkliwa,

  • nadwrażliwość zębów,

  • odsłanianie korzeni zębów,

  • krwawienie i zapalenie dziąseł,

  • łamanie się zębów,

  • przygryzanie policzków i tworzenie się zgrubień na ich wewnętrznych ściankach,

  • przygryzanie języka,

  • zaburzenia w produkcji śliny.

Zepsute zęby - wstydliwy problem

Polacy bagatelizują bóle zębów i boją się wizyt u dentysty. Zepsute zęby są przyczyną poczucia wstydu. Dochodzi do sytuacji, w których na fotel dentystyczny trafiamy, gdy jest już za późno. Należy zdać sobie sprawę, że zepsute zęby są źródłem infekcji, która może objąć cały organizm. Bakterie powodujące próchnicę wędrują po całym organizmie i działają niekorzystnie na wiele naturalnych procesów. Dlatego nie warto czekać z wizytą u stomatologa nie tylko ze względów estetycznych, ale przede wszystkim - zdrowotnych. Współczesna medycyna oferuje wiele sposobów uśmierzania bólu. Mają one szerokie zastosowanie również w stomatologii. Z drugiej strony leczenie niewielkiego ubytku czy ściągnięcie kamienia nie jest tak bolesne, jak leczenie kanałowe zaniedbanego zęba trzonowego lub - co gorsza - jego usunięcie.

Źródła
  1. M.A. Lewis, R.C. Jordan, Medycyna jamy ustnej, PZWL, Warszawa 2013.

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Popularne w kategorii Zdrowie
Ad

Najchętniej czytane

gdzie-udac-sie-do-lekarza-podczas-urlopu
Zdrowie
1 min.
Gdzie udać się do lekarza podczas urlopu?
20.08.2021
poznaj-5-sposobow-na-dobry-sen
Zdrowie
1 min.
Poznaj 5 sposobów na dobry sen
20.08.2021
jak-sobie-poradzic-z-alergia-poznaj-5-sprawdzonych-sposobow
Zdrowie
1 min.
Jak sobie radzić z alergią? 5 sprawdzonych sposobów
31.08.2021
dlaczego-sniadanie-jest-wazne-i-nie-powinno-sie-go-pomijac
OdżywianieZdrowie
1 min.
Dlaczego śniadanie jest ważne i nie powinno się go pomijać?
30.08.2021

© 2021 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.