Stawy łokciowe – co warto wiedzieć o ich budowie, funkcjach i chorobach?

Agata Oleszkiewicz

19.05.2021

Aktualizacja: 09.08.2021

Staw łokciowy to złożony pod względem anatomicznym i bardzo eksploatowany aparat ruchu, który jeśli zostanie uszkodzony, wymaga szczególnej ostrożności podczas rehabilitacji. Sprawdź co i dlaczego warto wiedzieć na ten temat!


staw-lokciowy-co-warto-wiedziec-o-jego-budowie
unsplash.com

Budowa stawu łokciowego

Staw łokciowy powszechnie uznawany jest za staw zawiasowy, jednak w jego skład wchodzi zespół współpracujących ze sobą 3 połączeń odpowiadających za różne funkcje motoryczne. Wszystkie struktury łokcia połączone są wspólną torebką stawową grubą i napiętą od strony bocznej i przyśrodkowej, natomiast obszerną i cienką od strony przedniej i tylnej. Torebka stawowa z kolei to coś, co otacza staw łokciowy w całości i m.in. zabezpiecza go przed czynnikami zewnętrznymi, a ponadto stabilizuje podczas pracy. Staw łokciowy klasyfikowany jest jako staw zawiasowo-obrotowy, dwuosiowy. Najważniejszy w pracy łokcia jest staw ramienno-łokciowy, który umożliwia zgięcie i wyprost przedramienia oraz staw ramienno-promieniowy. Natomiast stawy promieniowo-łokciowy dalszy i bliższy czynnościowo są niezależne od pozostałych. Dzięki nim możesz wykonywać rotację przedramienia, czyli ruch nawracania (do wewnątrz) i odwracania (na zewnątrz). Staw łokciowy tworzą także inne elementy. Niemałą rolę w pracy aparatu ruchu odgrywają więzadła: poboczne boczne i poboczne promieniowe oraz pierścieniowate. Więzadło poboczne boczne zapobiega przesuwaniu się kości łokciowej w kierunku promieniowym podczas pracy, z kolei promieniowe, zwane też przyśrodkowym, zapewnia stabilizację kości promieniowej. Więzadło pierścieniowate ze względu na swój przyczep stanowi wsparcie dla pracy więzadła pobocznego promieniowego, a także uzupełnia panewkę kostną kości łokciowej, w której znajduje się głowa kości promieniowej. Dzięki temu trudniej dochodzi do urazów łokcia, zwłaszcza zwichnięcia u dorosłego człowieka. Jednak twoje dziecko jest bardziej narażone na kontuzję tego typu ze względu na niezbyt silne struktury więzadła, dlatego, kiedy upadnie lub złapiesz je za ramię i pociągniesz zbyt mocno z jakiegoś powodu, może dojść do uszkodzenia łokcia.

Funkcje stawu łokciowego

Ze względu na złożoną anatomię kończyny górnej i jej codzienną eksploatację staw łokciowy narażony jest przeciążenia i kontuzje. Poza tym aparat ruchu podatny jest na złamania, zwichnięcia i chorobę zwyrodnieniową. Zaburzenia w funkcjonowaniu któregoś z elementów tworzących staw mogą wywołać u ciebie nie tylko miejscowy ból i stan zapalny, ale także ograniczenia ruchomości całej ręki, np. trudności w chwytaniu dłonią, zapinaniu guzików, pisaniu czy przyłożeniu telefonu do ucha. Również uszkodzenia mięśni odpowiedzialnych za wykonywanie ruchów łokciem znacznie wpływają na pracę stawu. Staw łokciowy możesz zginać głównie dzięki pracy mięśnia dwugłowego ramienia, tzw. bicepsa i mięśnia ramiennego, natomiast wyprost wykonasz za sprawą mięśnia trójgłowego, tzw. tricepsa i mięśnia łokciowego. Na staw promieniowo-łokciowy dalszy i bliższy działają przede wszystkim prostowniki i zginacze nadgarstka oraz palców. Tylko regularne ćwiczenia domowe lub zlecona przez fizjoterapeutę gimnastyka korekcyjna może rozciągnąć i wzmocnić wszystkie ważne grupy mięśniowe tej okolicy, dzięki czemu zmniejszysz ryzyko wystąpienia wielu schorzeń stawu łokciowego. Pamiętaj, że częstym zjawiskiem jest przeprost stawu łokciowego, zwłaszcza u kobiet i dzieci ze względu na naturalnie większą mobilność stawów. Za fizjologiczną normę uważa się nawet 10 stopni powyżej normy, o ile w historii twojej choroby nie odnotowano urazów ani chorób w jego obrębie.

Co na bolący staw łokciowy?

W przypadku dokuczliwego bólu związanego ze stanem zapalnym warto zastosować zimny kompres bądź wykonać masaż kostkami lodu, najlepiej od strony wyrostka łokciowego. Staw łokciowy wymaga szczególnej uwagi podczas rehabilitacji ruchowej. Jeśli zmagasz się z ograniczeniami ruchomości łokcia z jakiegoś powodu, np. długotrwałego unieruchomienia w gipsie czy po udarze mózgu, w celu poprawy funkcji motorycznych mogą zostać ci zalecone ćwiczenia w odciążeniu np. na basenie. Zalety pływania poznasz już po kilku sesjach, bo treningi w wodzie sprawią, że ciężar twojego ciała zmniejszy się i łatwiej będzie wykonywać pracę mięśniami. Poza tym woda szybko rozluźnia staw ramienno-promieniowy i pozostałe. Cenne są też ćwiczenia bierne oraz relaksacja poizometryczna. Pamiętaj natomiast, że staw łokciowy źle znosi ćwiczenia redresyjne, czyli rozciąganie i zwiększanie zakresu ruchu na siłę!

    Źródła
    1. A. Bochenek i in., Anatomia człowieka, wyd. 11, t.1, PZWL, Warszawa 1999.

    2. S. Pomianowski, Współczesne metody leczenia urazów i chorób stawu łokciowego, Medisfera, Warszawa 2017.

    Tagi
    stawy

    Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

    Popularne w kategorii Fitness
    Ad

    Najchętniej czytane

    czy-cwiczenia-fizyczne-moga-poprawic-zdrowie-psychiczne
    FitnessZdrowie psychiczne
    1 min.
    Czy ćwiczenia fizyczne mogą poprawić Twoje zdrowie psychiczne?
    20.08.2021
    dlaczego-warto-regularnie-cwiczyc-sprawdz-jak-aktywnosc-wplywa-na-Twoje-zdrowie
    FitnessZdrowie
    1 min.
    Dlaczego warto regularnie ćwiczyć? Sprawdź, jak aktywność fizyczna wpływa na Twój organizm
    01.09.2021
    galwanizacja-na-czym-polega-ten-zabieg-rehabilitacyjny
    Fitness
    1 min.
    Galwanizacja - na czym polega ten zabieg rehabilitacyjny?
    27.07.2021
    styl-motylkowy-co-daje-jakie-ma-zalety
    Fitness
    1 min.
    Styl motylkowy – co daje? Jakie ma zalety? | Welbi.pl
    17.09.2021

    © 2021 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

    Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.