account-icon
Obliczanie ubezpieczenia
Umów teleporadę
Welbi
ZdrowieChoroby 1 min.
Zweryfikowane przez eksperta

Hipercholesterolemia – przyczyny, objawy i leczenie

Emilia Kruszewskalek. Agnieszka Żędzian10.08.2022Aktualizacja: 10.08.2022

Hipercholesterolemia to stan podwyższonego stężenia cholesterolu we krwi. Jest niebezpieczna, gdyż długo nie daje objawów. Prowadzi do powikłań sercowo-naczyniowych. Kluczowa w zapobieganiu jej okazuje się zmiana nawyków żywieniowych.


hipercholesteromia-co-to-jest-objawy-leczenie/
pexels

Polecane

nadmierna-potliwosc-glowy-jakie-sa-przyczyny
Zdrowie
1 min.
Nadmierna potliwość głowy - jakie są przyczyny?
24.01.2022
co-najlepiej-jesc-na-uchylki-jelita-grubego
Zdrowie
1 min.
Co najlepiej jeść na uchyłki jelita grubego?
24.01.2022
skurcze-szyi-jakie-sa-przyczyny-co-robic
Zdrowie
2 min.
Skurcze szyi - jakie są przyczyny? Co robić?
24.01.2022
toczen-na-rekach-co-to-za-choroba
Zdrowie
1 min.
Toczeń na rękach – dowiedz się, czym jest ta choroba
10.05.2022
Spis treści
  1. Hipercholesterolemia – czym jest i jak się rozwija?
  2. Objawy hipercholesterolemii
  3. Diagnostyka i leczenie hipercholesterolemii
  4. Profilaktyka w zapobieganiu rozwojowi hipercholesterolemii

Hipercholesterolemia – czym jest i jak się rozwija?

U zdrowego człowieka norma cholesterolu całkowitego nie powinna przekraczać 200 mg/dl. Stan podwyższonego parametru wskazuje na hipercholesterolemię. Szacuje się, że w Polsce podwyższony cholesterol występuje nawet u 61% pacjentów. Hipercholesterolemia u 65% osób jest nierozpoznana, a jedynie 8% chorych poddawanych jest leczeniu.

Ze względu na etiologię schorzenia wyróżnia się dwa rodzaje hipercholesterolemii. Są to:

  1. Hipercholesterolemia pierwotna – uwarunkowana jest genetycznie i powstaje na skutek mutacji genu receptora LDL. Ponieważ ma charakter autosomalny, dziedziczna jest w linii prostej.

  2. Hipercholesterolemia wtórna – powstaje na skutek działania wielu czynników zewnętrznych, m.in. stosowania niektórych leków (środków moczopędnych, kortykosteroidów, progestagenów, tiazydów, inhibitorów w leczeniu HIV) i chorób współistniejących (m.in.: reumatoidalnego zapalenia stawów, tocznia rumieniowatego, łuszczycy, choroby nerek, nieleczonej cukrzycy, nieustabilizowanej choroby tarczycy). W grupie ryzyka rozwoju hipercholesterolemii wtórnej znajdują się osoby, w których rodzinie występują przypadki przedwczesnej miażdżycy (poniżej 40. roku życia) i przewlekłe choroby sercowo-naczyniowe.

Objawy hipercholesterolemii

Podwyższone parametry cholesterolu przez długi czas nie dają żadnych objawów, a wszelkie nieprawidłowości od norm wykrywane są przypadkowo. Hipercholesterolemia objawia się rozwojem żółtaków ścięgien, stawów kolanowych, powierzchni łokciowych, powiek, rąbka starczego rogówki. Nadmierne stężenie cholesterolu we krwi prowadzi do wystąpienia miażdżycy i związanych z nią powikłań, m.in.: choroby niedokrwiennej serca, niedokrwienia kończyn, a nawet udaru mózgu.

Diagnostyka i leczenie hipercholesterolemii

Diagnostyka hipercholesterolemii jest prosta i polega na analizie laboratoryjnej. Wykonywane jest oznaczenie lipidogramu, zawierającego cholesterol całkowity (cCh), cholesterol frakcji HDL, cholesterol frakcji LDL, stężenie TG. Leczenie hipercholesterolemii zakłada przede wszystkim modyfikację stylu życia i wyzbycie się nieprawidłowych nawyków żywieniowych. Pacjent musi zadbać również o regularną aktywność fizyczną. Wprowadzenie farmakoterapii jest indywidualne i zależy od ogólnego stanu zdrowia chorego i jego wyników badań. Do leków najczęściej stosowanych w leczeniu hipercholesterolemii należą: statyny, żywice jonowymienne, fibraty, inhibitory wchłaniania cholesterolu, kwas nikotynowy. Mają one działanie obniżające poziom cholesterolu w osoczu, zmniejszają ponadto jego produkcję w wątrobie i ograniczają wchłanianie cholesterolu w przewodzie pokarmowym.

Początkowo stosowana jest minimalna dawka jednego leku, którą następnie stopniowo się zwiększa do poziomu tolerowanego przez organizm. W przypadku braku efektu leczenia dopuszcza się połączenie różnych leków. Farmakoterapia hipercholesterolemii wymaga stałego i regularnego monitorowania wyników za pomocą analizy laboratoryjnej w celu uniknięcia działań niepożądanych.

Profilaktyka w zapobieganiu rozwojowi hipercholesterolemii

Właściwa profilaktyka hipercholesterolemii polega przede wszystkim na unikaniu czynników ryzyka i nabyciu zdrowych nawyków żywieniowych. Stosowanie się do zasad pomaga obniżyć stężenie cholesterolu we krwi nawet o 30%. Pacjenci obarczeni hipercholesterolemią pierwotną powinni zadbać o właściwe nawyki żywieniowe już od najmłodszych lat.

Główne założenia profilaktyki hipercholesterolemii:

  • unikanie spożywania produktów bogatych w tłuszcze trans (margaryny, oleju palmowego, oleju kokosowego, tłustych serów, wysokotłuszczowej śmietany, tłustych mięs, np. boczku);

  • unikanie produktów wysokoprzetworzonych, dań typu fast food i słonych przekąsek (chipsów, frytek, chrupek);

  • unikanie spożywania gotowych, tłustych sosów i kremów;

  • ograniczenie spożycia alkoholu, szczególnie w postaci słodzonych drinków;

  • ograniczenie kaloryczności posiłków;

  • ograniczenie spożycia soli;

  • ograniczenie spożycia węglowodanów prostych (słodyczy, wyrobów cukierniczych, wyrobów z ciasta francuskiego, owoców po godzinie 18.00, napojów słodzonych cukrem);

  • rezygnacja z palenia papierosów;

  • redukcja masy ciała i obwodu talii do poziomu < 94 cm u mężczyzn i < 80 cm u kobiet.

Prawidłowe nawyki w profilaktyce hipercholesterolemii:

  • stosowanie olejów roślinnych (oliwy, oleju lnianego, rzepakowego, z pestek winogron);

  • stosowanie diety lekkostrawnej, niskotłuszczowej, opartej na produktach sezonowych, świeżych i nieprzetworzonych;

  • zwiększenie błonnika w diecie do 45 g dziennie (z przewagą produktów pełnoziarnistych);

  • wprowadzenie do diety produktów naturalnie fermentowanych (kiszonek, jogurtów, maślanek);

  • spożywanie wielonienasyconych kwasów tłuszczowych (awokado, kukurydzy, ryb, słonecznika, soi);

  • zamiana produktów pszennych na pełnoziarniste;

  • wprowadzenie do diety kaszy;

  • jedzenie surowych i gotowanych warzyw w ilości do 200 g dziennie;

  • jedzenie świeżych owoców w ilości do 200 g dziennie;

  • wprowadzenie do diety nabiału o obniżonej zawartości tłuszczu;

  • sięganie po rośliny strączkowe, które równoważą spożycie białka i stanowią alternatywę dla mięsa;

  • spożywanie ryb;

  • przygotowywanie posiłków metodą gotowania, duszenia, pieczenia;

  • nabycie nawyku aktywności fizycznej o umiarkowanej intensywności minimum 3 razy w tygodniu przez 45 minut.

Źródła
  1. I. gorczyca-Michta, B. Wożakowska-Kapłon, Pacjent z nadciśnieniem tętniczym i hipercholesterolemią – czy możemy być skuteczniejsi w leczeniu?, „Folia Cardiologica” 2017, t. 12, nr 3, s. 262–270.
  2. K. Arent-Piotrowska, Hipercholesterolemia – zmora dzisiejszych czasów. Co zrobić, by zapobiec jej konsekwencjom w świetle aktualnych zaleceń kardiologicznych, „Problemy Higieny i Epidemiologii” 2018, t. 99, nr 2, s. 108–113.
  3. K. Andruszkiewicz, i in., Model żywienia osób z pierwotną hipercholesterolemią rodzinną, „Forum Medycyny Rodzinnej” 2014, t. 8, nr 4, s. 127–133. 

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Najchętniej czytane

oklady-z-zywokostu-na-stawy-ostrogi-jak-zrobic
Zdrowie
2 min.
Okłady z żywokostu - na stawy, ostrogi. Jak zrobić?
24.01.2022
ocet-na-stluczenia-jak-przygotowac-oklad
Zdrowie
1 min.
Ocet na stłuczenia - jak przygotować okład?
24.01.2022
jak-dziala-woda-z-octem-jablkowym-pita-na-czczo
Zdrowie
2 min.
Jak działa woda z octem jabłkowym pita na czczo?
24.01.2022
Wysypka po antybiotyku
Zdrowie
1 min.
Wysypka po antybiotyku – domowe sposoby
03.06.2022
Popularne w kategorii Zdrowie
jak-obnizyc-cisnienie-jakie-sa-skuteczne-sposoby
Zdrowie
2 min.
Jak obniżyć ciśnienie? Sprawdź domowe sposoby walki z nadciśnieniem
19.05.2021
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Pakiety medyczne
Konsultacja lekarska online
Alergolog onlineChirurg onlineDermatolog onlineDiabetolog onlineEndokrynolog onlineGastrolog online
arrow-link
Zobacz więcej

Kim jesteśmy

Artykuły o zdrowiu

ul. Topiel 12, 00-342, Warszawa
Redakcja WelbiSara Łątkowska - redaktor naczelnyredakcja@welbi.pl

© 2024 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Regulamin serwisuPolityka prywatnościPolityka cookies

Social media

  • facebook logo
  • instagram logo

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.