Статті для українців які можуть допомогти

Побачити більше

безкоштовні лікарі для України

Звернутися до лікарів

Poznaj najniebezpieczniejsze rodzaje kleszczy w Polsce!

Katarzyna Grzyś-Kurka

24.01.2022

Aktualizacja: 24.01.2022

Podróżując po świecie, możesz spotkać aż 900 rodzajów kleszczy. Polska fauna jest znacznie skromniejsza - bytuje w niej zaledwie 19 gatunków kleszczy. Nie wszystkie są niebezpieczne. Uważaj jednak na pięć najbardziej groźnych!


rodzaje-kleszczy-jakie-sa-najgrozniejsze
pexels.com

Jakie są rodzaje kleszczy miękkich?

Kleszcze miękkie nie posiadają pancerza. Ich ciało jest miękkie, a w dotyku przypomina nieco skórę. Europejską rodzinę Argasidae reprezentuje obrzeżek gołębień (łac. Argas reflexus).

Jest wyjątkowo odporny na niedostatki pokarmu. Bez żywiciela może przeżyć nawet pięć lat. Natomiast jeśli atakuje, jego celem - tak, jak sugeruje nazwa - stają się przede wszystkim gołębie.

Obrzeżek gołębień jest dosyć duży - dorosłe osobniki osiągają wielkość 5 mm. Choć nie przenosi groźnych chorób, to jego ślina może wywołać alergię, a w skrajnych przypadkach - wstrząs anafilaktyczny.Jeśli nie chcesz się na jego natknąć - unikaj poddaszy, na których hodowane są gołębie, lub miejsc gniazdowania tych ptaków.

Polecamy

choroby-zakazne-dzieci-i-doroslych-kto-je-leczy
Zdrowie
1 min.

Choroby zakaźne dzieci i dorosłych – do jakiego specjalisty się udać?

Choroby zakaźne to grupa schorzeń wywoływanych przez różne czynniki: toksyny (np. jad kiełbasiany), pasożyty (np. kleszcze), drobnoustroje (bakterie, wirusy, grzyby) oraz inne biologiczne czynniki chorobotwórcze. Pewnie kojarzą Ci się z odległymi zakątkami świata i egzotycznymi wakacjami, jednak choroby zakaźne to również doskonale znane w Polsce jednostki chorobowe takie jak grypa, odra czy ospa wietrzna.

Redakcja30.08.2021

Rodzaje kleszczy twardych

Kleszcze twarde (łac. Ixodina) nazywane są również kleszczami właściwymi. To one są nosicielami wielu groźnych chorób. Można je spotkać od obszaru subpolarnego po lasy tropikalne - w tym także w Polsce.

Kleszcz pospolity

Kleszcz pospolity (łac. Ixodes ricinus) atakuje zwierzęta i ludzi. Choć żeruje aż na 300 różnych gatunkach, preferuje te stałocieplne.

Spotkać go możesz w lasach i parkach. Dorosłe samice mają wielkość ok. 4 mm, natomiast samce do 2,5 mm. W przeciwieństwie do komara, pchły czy bąka, nie zaatakuje Cię niespodziewanie. Przyczepiają się do ubrania (lub zwierzęcej sierści), dopiero gdy bezpośrednio się z nimi zetknie. Unikaj więc wysokich traw i krzewów!

Ten rodzaj kleszcza jest najniebezpieczniejszy z punktu widzenia epidemiologicznego. Przenosi bowiem choroby takie, jak:

  • borelioza,

  • kleszczowe zapalenie mózgu,

  • anaplazmoza,

  • babeszjoza ludzka.

Kleszcz łąkowy

Kleszcz łąkowy (łac. Dermacentor reticulatus) ma charakterystyczny brązowy pancerz z ciemniejszymi plamami.

Atakuje przede wszystkim zwierzęta, które biegają po trawiastych łąkach i terenach zalewowych (nadrzecznych). Największą aktywność wykazuje od lutego do pierwszych przymrozków. Biorąc więc pod uwagę łagodny przebieg zim - stanowi zagrożenie niemal przez cały rok.

Jest szczególnie niebezpieczny dla psów, ponieważ jest nosicielem bakterii Babesia, która wywołuje babeszjozę, zwaną również psią malarią.

Kleszcz psi

Kleszcz psi (łac. Rhipicephalus sanguineus) naturalnie występuje na terenach południowej Europy, gdzie panują sprzyjające jego rozwojowi wysokie temperatury. Obecnie można go również nierzadko spotkać w Polsce podczas ciepłego lata.

Jest jedynym rodzajem kleszcza, który potrafi osiedlić się i rozmnażać w zamkniętym, ogrzewanym pomieszczeniu.

Jest bardzo niebezpieczny, ponieważ roznosi choroby takie, jak:

  • babeszjoza,

  • ehrlichioza,

  • cykliczna trombocytopenia psów,

  • hepatozoonoza.
    Atakuje przede wszystkim psy, jednak w razie braku odpowiedniego żywiciela nie wzgardzi również krwią ludzką.

Kleszcz jeżowy

Kleszcz jeżowy (łac. Ixodes hexagonus) bytuje przede wszystkim w zwierzęcych norach, żerując od marca do listopada. Jeśli więc Twój pies lubi penetrować głębokie jamy - może stać się żywicielem tego pasożyta. Kleszcz jeżowy jest nosicielem m.in. boreliozy i kleszczowego zapalenia mózgu. Ugryzienie przez niego może więc i dla Ciebie skończyć się źle.

Czy niebezpieczne są tylko dorosłe osobniki?

Bezpiecznie możesz czuć się wyłącznie w pobliżu kleszczy, które jeszcze nie zdążyły wykluć się ze złożonych przez samicę jaj.

Larwy są aktywne od pierwszych ciepłych wiosennych dni (zwykle od maja) aż do października, gdy zaczynają się przygruntowe przymrozki. Nimfy podobnie jak dorosłe osobniki są bardziej odporne na niskie temperatury, dlatego żerują już od marca aż do listopada.

Larwa ma wielkość nie większą niż 1 mm, a nimfa osiąga długość do 1,5 mm. To sprawia, że bardzo trudno je zauważyć. Mogą wbić się w Twoją skórę, a ty nawet tego nie zauważysz.

Które kleszcze są najbardziej niebezpieczne?

Choć kleszcze żerują przede wszystkim na zwierzętach, to w sytuacji, gdy nie znajdą odpowiedniego żywiciela - atakują także ludzi. Najbardziej niebezpieczny dla człowieka jest kleszcz łąkowy, który przenosi wiele niebezpiecznych dla zdrowia i życia chorób. Najgroźniejsze jest kleszczowe zapalenie mózgu, w którego skutek umiera aż 5% chorych.

Najlepszą metodą na uniknięcie zachorowania jest szczepienie. Rozważ tę możliwość w szczególności, jeśli lubisz spędzać czas na łonie natury.

Pamiętaj również, że nie każdy kleszcz jest nosicielem patogenów. Nie każdy objaw ukąszenia świadczy również o poważnej dolegliwości. Całkowicie naturalną reakcją na ukłucie kleszcza jest świąd skóry, rana z niewielkim zaróżowieniem wokół oraz zgrubienie tkanki. Jeśli objawy te są dokuczliwe, zastosuj okłady na opuchliznę z octu spirytusowego 10% lub jabłkowego albo z sody oczyszczonej. Jeśli swędzenie skóry bardzo ci dokucza, możesz zastosować zimne kompresy. Pamiętaj jednak, że objawy zwykle ustępują samoistnie po kilku dniach.

W sytuacji, gdy rumień staje się czerwony, znacząco się powiększa, a do tego zauważasz u siebie obawy grypopodobne, skontaktuj się natychmiast z lekarzem. Są to bowiem objawy charakterystyczne dla boreliozy.

Źródła
  1. D. Kiewra, Ocena wektorowej roli kleszczy Ixodes ricinus L. 1758 (Acari, Ixodidae) w transmisji krętków Borrelia burgdorferi s.l. na terenie Polski, ze szczególnym uwzględnieniem Dolnego Śląska, Wydawnictwo I-Bis, Wrocław 2014.

  2. S. A. Pancewicz i in., Diagnostyka i leczenie chorób przenoszonych przez kleszcze rekomendacje polskiego towarzystwa epidemiologów i lekarzy chorób zakaźnych, „Przegląd Epidemiologiczny” 2015, nr 69, s. 421-428.

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Popularne w kategorii Zdrowie
Ad

Polecane

alergia-na-jajka-jakie-sa-objawy-uczulenia
Zdrowie
2 min.
Co uczula w jajku? Jakie są objawy alergii na jaja kurze?
19.05.2021
regeneracja-watroby-ile-trwa-jak-ja-wspomoc
Zdrowie
1 min.
Co regeneruje wątrobę? Jak szybko ją odbudować?
19.05.2021
grupy-krwi-jakie-sa-rodzaje-jaka-jest-najrzadsza
Zdrowie
2 min.
Grupy krwi – jakie są ich rodzaje? Czym jest zgodność grup krwi?
19.05.2021
sucha-skora-twarzy-nawilzanie-domowymi-sposobami
Zdrowie
1 min.
Sucha skóra twarzy - nawilżanie domowymi sposobami
31.10.2021

Najchętniej czytane

nerwobole-w-ciazy-objawy
Zdrowie
1 min.
Nerwobóle w ciąży – objawy
09.05.2022
co-oznacza-obrzek-nog-u-starszej-osoby
Zdrowie
1 min.
Obrzęk nóg u osoby starszej – jakie są jego przyczyny?
09.05.2022
jakie-owoce-mozna-jesc-przy-cukrzycy
Zdrowie
1 min.
Naturalna słodycz dla diabetyka – jakie owoce można jeść przy cukrzycy?
09.05.2022
goraczka-ile-moze-trwac-jak-ja-zbic
Zdrowie
2 min.
Gorączka - ile może trwać? Jak ją zbić?
31.10.2021

© 2021 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.