account-icon
Obliczanie ubezpieczenia
Umów teleporadę
Welbi
ZdrowieCiąża i poród 1 min.
Zweryfikowane przez eksperta

Różyczka w ciąży – normy, objawy, leczenie

Magda Habellek. Agnieszka Żędzian23.02.2023Aktualizacja: 10.10.2023

Badanie na obecność różyczki wykonuje się u wszystkich przyszłych mam. Z tego tekstu dowiesz się, w jakim celu oraz jakie normy stosuje się podczas tego badania i jakie konsekwencje dla matki i dziecka może mieć różyczka w ciąży.


rozyczka-w-ciazy-objawy-badania-normy
pixabay.com

Polecane

imbir-w-ciazy-jakie-ma-dzialanie-jak-stosowac
Zdrowie
1 min.
Jak stosować imbir w ciąży? Jakie jest jego działanie?
17.09.2021
miesiaczka-po-porodzie-kiedy-wraca-ile-trwa
Zdrowie
1 min.
Kiedy wraca miesiączka po porodzie? Co warto wiedzieć?
31.05.2022
jaki-powinien-byc-kolor-sluzu-w-ciazy
Zdrowie
1 min.
Jaki kolor śluzu w ciąży jest prawidłowy? Jaki powinien zaniepokoić?
10.05.2022
jakie-sa-objawy-ciazy-kiedy-sie-pojawiaja
Zdrowie
3 min.
Jakie są objawy ciąży? Kiedy się pojawiają?
30.10.2021
Spis treści
  1. W jakim celu wykonuje się badanie na różyczkę w ciąży?
  2. Co to jest różyczka? 
  3. Różyczka u kobiet w ciąży
  4. Wirus różyczki w ciąży – normy
  5. Różyczka w ciąży – leczenie, zapobieganie

W jakim celu wykonuje się badanie na różyczkę w ciąży?

Różyczka w ciąży stwarza poważne zagrożenie dla rozwijającego się płodu. Zakażenie różyczką w ciąży, szczególnie do 16 tygodnia, może spowodować przedwczesny poród, ale również duże wady u płodu. Dlatego każda ciężarna jest badana na obecność przeciwciał tego wirusa. 

Charakterystycznym objawem jest wysypka, jednak można ją pomylić ze skórnymi objawami innych chorób. Istnieje również różyczka bezobjawowa w ciąży, dlatego badanie kliniczne nie wystarcza do rozpoznania. Niezbędne jest wykonanie badań laboratoryjnych. W przypadku podejrzenia zachorowania stosuje się hodowlę wirusa z krwi lub badanie PCR. Natomiast rutynowe badania na różyczkę w ciąży to oznaczenie poziomu przeciwciał klasy IgM i IgG.

Co to jest różyczka? 

Różyczka to choroba zakaźna, która rozwija się głównie u dzieci. Do zakażenia dochodzi drogą kropelkową lub powietrzną. W takiej sytuacji jej przebieg zwykle jest łagodny. Towarzyszy jej bardzo charakterystyczna, drobna wysypka, która pojawia się na ciele po ok. 14 dniach od zakażenia. Pojawienie się objawów skórnych poprzedzone jest złym samopoczuciem, gorączką i powiększeniem węzłów chłonnych. Wysypka samoczynnie znika po ok. trzech dniach. 

Powikłaniem różyczki u dzieci może być zapalenie opon mózgowych, dlatego nie wolno lekceważyć tego wirusa. U dorosłych natomiast może spowodować zapalenie stawów, nerwów i spojówek. Pojawiają się również powikłania hematologiczne. 

Różyczka u kobiet w ciąży

Pierwszym badaczem, który odkrył związek pomiędzy wadami u noworodków a różyczką w ciąży, był australijski okulista Norman Gregg. Po epidemii różyczki, która miała miejsce w Australii w 1940 roku, rodziło się bardzo wiele dzieci z zaćmą. Jego wnioski zapoczątkowały badania, które udowodniły teratogenny wpływ wirusa różyczki na rozwijający się płód. 

Okazało się, że czas, w którym doszło do zakażenia, ma ogromne znaczenie. Najpoważniejsze powikłania pojawiają się przy różyczce w początkowym etapie ciąży. W przypadku, gdy matka przechodzi różyczkę do 16 tygodnia ciąży, ryzyko poważnych wad u płodu wynosi aż 90%. 

Powikłania u dziecka w przypadku różyczki do 16 tygodnia ciąży:

  • głuchota,

  • zaćma,

  • jaskra,

  • uszkodzenie siatkówki,

  • małoocze, 

  • wady układu sercowo–naczyniowego,

  • małogłowie,

  • zaburzenia neurologiczne,

  • upośledzenie umysłowe.

Zespół różyczki wrodzonej może pojawić się dopiero w drugim roku życia. W tym przypadku konsekwencją zakażenia wirusem bywają: cukrzyca, niedobór hormonu wzrostu, zapalenie tarczycy lub zmiany w zachowaniu dziecka. 

Różyczka w trzecim trymestrze ciąży nie stanowi już takiego zagrożenia dla płodu ze względu na fakt, że jego układ immunologiczny jest zdolny odpowiedzieć na obecność wirusa, a większość narządów jest już wykształcona.

Wirus różyczki w ciąży – normy

Rutynowe badanie na różyczkę w ciąży jest istotne z punktu widzenia zapobiegania ewentualnemu zakażeniu. Jest to badanie krwi, którego wyniki potwierdzają lub wykluczają obecność przeciwciał IgG i IgM we krwi matki. Jak interpretować wyniki?

Jeśli badanie wykaże brak przeciwciał IgG, oznacza to, że nie przechodzisz i nie przechodziłaś różyczki, ale również nie byłaś na nią szczepiona w dzieciństwie. Jeśli natomiast w wyniku zobaczymy obecność przeciwciał IgG, ale brak przeciwciał IgM, to znak, że miałaś kontakt z wirusem w przeszłości – taki wynik uzyskują kobiety szczepione lub te, które przeszły zakażenie wirusem różyczki i zyskały odporność.

Złe wyniki różyczki w ciąży są wtedy, kiedy potwierdzi się obecność przeciwciał IgM (w tym wypadku IgG nie ma znaczenia). Mamy wówczas do czynienia z zakażeniem, które miało miejsce niedawno. Prawdopodobnie lekarz zaleci powtórne badanie w celu ustalenia, czy poziom przeciwciał IgM spada, czy rośnie. 

Różyczka w ciąży – leczenie, zapobieganie

Szczepienia przeciwko różyczce stosuje się w Polsce od 1989 roku. Wówczas zaczęto podawać trzynastoletnim dziewczynkom preparat monowalentny. Od 2003 roku wprowadzono dwudawkowe szczepienie ochronne dla wszystkich dzieci (szczepienie MMR przeciwko odrze, śwince i różyczce). Szczepienie przeciw różyczce jest najskuteczniejszym sposobem ochrony przed zakażeniem w ciąży. Należy jednak pamiętać, że jeśli decydujemy się na nie w dorosłym życiu, trzeba wstrzymać się z planowaniem ciąży przynajmniej przez miesiąc. 

Jeśli nie przechodziłaś różyczki i nie byłaś na nią szczepiona, a będąc w ciąży, miałaś kontakt z osobą chorą, natychmiast zgłoś się do lekarza. Podobne postępowanie zalecane jest, gdy w otoczeniu pojawi się choroba bostońska wywoływana przez wirus ospy. Ciężarne są również w grupie ryzyka jeśli chodzi o choroby wywoływane przez meningokoki

Mimo szczepień wciąż zdarza się różyczka w ciąży. Co robić w przypadku zakażenia? Należy skontaktować się z lekarzem i wykonać badania laboratoryjne w celu potwierdzenia diagnozy. Pamiętaj, że nie każde zakażenie w ciąży powoduje wady u płodu. Ciążę trzeba obserwować i wykonywać regularne badania USG. Lekarz może zlecić również amniopunkcję lub kordocentezę w celu wykluczenia zespołu różyczki wrodzonej.

Źródła
  1. J. Pasternak, Ocena częstości występowania przeciwciał przeciw wirusowi cytomegalii i różyczki u kobiet w wieku rozrodczym, „Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu” 2017, nr 23.
  2. M. Cichowicz-Kostrzyńska, A. Bauer, B. Milewska-Bobula, Opis przypadku różyczki wrodzonej u niemowlęcia o dramatycznym przebiegu klinicznym, „Pediatria Polska” 2009, nr 84, s. 481–484.
Author Magda Habel picture

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Najchętniej czytane

oklady-z-zywokostu-na-stawy-ostrogi-jak-zrobic
Zdrowie
2 min.
Okłady z żywokostu - na stawy, ostrogi. Jak zrobić?
24.01.2022
ocet-na-stluczenia-jak-przygotowac-oklad
Zdrowie
1 min.
Ocet na stłuczenia - jak przygotować okład?
24.01.2022
kwasny-zapach-potu-jakie-sa-przyczny
Zdrowie
1 min.
O czym świadczy kwaśny zapach potu? Prawdopodobne przyczyny
02.06.2022
jak-dziala-woda-z-octem-jablkowym-pita-na-czczo
Zdrowie
2 min.
Jak działa woda z octem jabłkowym pita na czczo?
24.01.2022
Popularne w kategorii Zdrowie
bol-plecow-przed-okresem-krzyza-kregoslupa
Seks
1 min.
Jak złagodzić ból pleców przed okresem?
03.06.2022
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Pakiety medyczne
Konsultacja lekarska online
Alergolog onlineChirurg onlineDermatolog onlineDiabetolog onlineEndokrynolog onlineGastrolog online
arrow-link
Zobacz więcej

Kim jesteśmy

Artykuły o zdrowiu

ul. Topiel 12, 00-342, Warszawa
Redakcja WelbiSara Łątkowska - redaktor naczelnyredakcja@welbi.pl

© 2024 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Regulamin serwisuPolityka prywatnościPolityka cookies

Social media

  • facebook logo
  • instagram logo

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.