Статті для українців які можуть допомогти

Побачити більше

безкоштовні лікарі для України

Звернутися до лікарів
Zweryfikowane przez eksperta

Wada wzroku - rodzaje i sposoby rozpoznawania

Olga Dąbska

lek. Agnieszka Widera

30.10.2021

Aktualizacja: 30.10.2021

Wada wzroku poza problemami z widzeniem powodować może wiele dodatkowych dolegliwości, takich jak bóle i zawroty głowy, problemy z koncentracją, ogólne rozdrażnienie. Najbardziej znane wady to: krótkowzroczność, dalekowzroczność, astygmatyzm. Ich korygowaniem zajmują się optometrysta i okulista.


Wady wzroku są mocno rozpowszechnione. Zmagają się z nimi miliony ludzi na całym świecie. Wiążą się z koniecznością noszenia okularów, szkieł kontaktowych, a niekiedy i wykonania zabiegu chirurgicznego. Kłopoty ze wzrokiem mogą znacznie utrudnić codzienne funkcjonowanie. Dowiedz się, jakie są podstawowe wady wzroku.

wada-wzroku-jakie-sa-rodzaje-jak-je-rozpoznac
pixabay.com

Jakie są wady wzroku?

Co to jest wada wzroku? Wada wzroku definiowana jest jako brak zdolności oka do tworzenia odpowiednio zogniskowanego obrazu na plamce żółtej lub na centralnej części siatkówki bez udziału akomodacji. W języku potocznym wadą wzroku nazywa się również szereg innych zaburzeń. Istnieje wiele rozmaitych wad wzroku, a tymi najczęściej spotykanymi są zwłaszcza:

  • krótkowzroczność;

  • dalekowzroczność;

  • astygmatyzm;

  • starczowzroczność;

  • daltonizm.

Każda z nich objawia się w inny sposób. Sprawdź, z jakimi dolegliwościami się wiążą i jak są rozpoznawane.

Co to jest krótkowzroczność?

Krótkowzroczność zaczyna przybierać formę epidemii. Powstanie i rozwój tej wady determinowane są zwłaszcza czynnikami genetycznymi, na które nakładają się czynniki środowiskowe. O krótkowzroczności mówi się, kiedy dochodzi do powstawania ogniskowanego obrazu przed siatkówką. Ta najczęstsza wada wzroku charakteryzuje się dobrym widzeniem z bliska, a niewyraźnym i rozmytym obrazem z daleka.

Biorąc pod uwagę charakter wady, wymienia się krótkowzroczność:

  • osiową - typ najczęściej spotykany; zbyt długa oś gałki ocznej; rozwija się w okresie dojrzewania płciowego;

  • krzywiznową - za bardzo wypukła krzywizna rogówki i soczewki;
    refrakcyjną - za wysoki współczynnik załamania soczewki; towarzyszy zwłaszcza cukrzycy.

W zależności od stopnia intensywności wyróżnia się krótkowzroczność: niską: do -3,0 dioptrii, średnią: od -4,0 do -7,0 dioptrii, wysoką: powyżej -7,0 dioptrii.

Co to jest dalekowzroczność?

Dalekowzroczność to kolejna częsta wada wzroku. Inaczej nazywana jest nadwzrocznością. Stwierdza się ją w przypadku ogniskowania obrazu za siatkówką. Powodem nadwzroczności jest krótka oś gałki ocznej. Przeważnie wada ta występuje u dzieci w czasie kształtowania się układu optycznego. Z czasem zanika lub się utrwala. Bywa też powikłaniem długoletniej cukrzycy. Jeśli masz dalekowzroczność, to będziesz dobrze widzieć przedmioty znajdujące się w oddali i mieć problemy z dostrzeżeniem tych, które są blisko. W zależności od stopnia intensywności wyróżnia się nadwzroczność:

  • niską: wartość do +2,0 dioptrii;

  • umiarkowaną: wartość od +2,0 do +5,0 dioptrii;

  • wysoką: wartość większa od +5,0 dioptrii.

Astygmatyzm, daltonizm i starczowzroczność

Astygmatyzm wynika z nieprawidłowego ogniskowania obrazu, za co odpowiadają zmiany krzywizn rogówki. Inaczej nazywany jest niezbornością. Jeśli go u ciebie stwierdzono, oznacza to, że widzisz nieostro w pewnych obszarach pola widzenia z każdej odległości. Astygmatyzm to jedyna wada wzroku niezwiązana z kształtem osi gałki ocznej, a z nieprawidłowością rogówki. Może współistnieć z krótkowzrocznością lub nadwzrocznością.

Daltonizm to jedna z odmian ślepoty barw. Polega na nierozpoznawaniu koloru zielonego oraz braku rozróżnienia barwy zielonej, żółtej, pomarańczowej, czerwonej. Związany jest z niewłaściwym funkcjonowaniem czopów i ograniczeniem ich czułości.

Starczowzroczność pojawia się wraz z wiekiem. Proces starzenia organizmu zmniejsza zdolności akomodacyjne i pogarsza ostrość widzenia z bliskiej odległości.

Jak rozpoznać wadę wzroku?

Żeby rozpoznać wadę wzroku, musisz poddać się badaniu okulistycznemu. Rodzaj i wielkość wady wzroku określa się głównie przy wykorzystaniu:

  • tablic Snellena - tradycyjna metoda oceny ostrości widzenia. Polega na odczytywaniu liter z określonej odległości od tablicy, gdzie są one uporządkowane w rzędy w zależności od wielkości. Nieprawidłowości odczytu są wskazaniem do dalszej diagnostyki;

  • skiaskopii - zwanej też retinoskopią; lekarz rzutuje na oko wiązkę światła, następnie aparat do badania zaczyna się poruszać, a okulista obserwuje kierunek ruchu odblasku z dna oka;

  • refraktometrii - komputerowego badania wady wzroku.

Aby badanie wady wzroku było miarodajne, lekarz poda ci krople do oczu, których celem jest zniesienie akomodacji. Dochodzi do cykloplegii, czyli farmakologicznego porażenia akomodacji.

Jak zmniejszyć wadę wzroku?

W celu zniwelowania wady wzroku możesz zastosować:

  • okulary korekcyjne;

  • soczewki kontaktowe;

  • zabiegi chirurgiczne, jeśli nie chcesz nosić okularów i szkieł. Operacje wady wzroku przeprowadzane są najczęściej z użyciem lasera.

Rozpoznaniem wady wzroku i ich korekcją zajmuje się okulista. Pamiętaj, że wizyta u tego specjalisty wymaga skierowania. Korekcja wady wzroku przy użyciu tradycyjnych metod wiąże się z doborem soczewek. Jeśli masz krótkowzroczność, to będziesz nosił soczewki rozpraszające wklęsło-wypukłe, których moc optyczną charakteryzuje znak minus. Z kolei kiedy stwierdzono u ciebie nadwzroczność, to powinieneś nosić soczewki skupiające. Ich moc optyczną podaje się poprzez dodanie znaku plusa. Przy wadzie wzroku, jaką jest astygmatyzm regularny, stosuje się soczewki cylindryczne, a przy nieregularnym możliwe jest noszenie tylko szkieł kontaktowych. W starczowzroczności do korekty używa się multifokalnych soczewek kontaktowych oraz szkieł progresywnych lub dwuogniskowych. Jeśli stwierdzono u ciebie daltonizm, to korekta wady wymaga noszenia soczewek ze specjalną warstwą.

Źródła
  1. Yannuzzi L.A., Atlas chorób siatkówki, Elsevier Urban & Partner, Wrocław 2012.

  2. Walline J., Kontrola krótkowzroczności - przegląd, „ECL”, 2016, 42(1), s. 3-8.

  3. Czaińska M., Astygmatyzm - charakterystyka wady, „Optyka”, 2016, 5(42), s. 28-31.

  4. Kański J.J., Okulistyka kliniczna, Elsevier Urban & Partner, Wrocław 2009.

  5. Oleszczyńska-Prost E., Krótkowzroczność. Część I – patogeneza w świetle aktualnego stanu wiedzy, „Klinika Oczna”, 2018, 120(3), s. 168-172.

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Telekonsultacja z lekarzem
już w ciągu godziny!
Umów się
Uzyskaj odpowiedź
dzięki konsultacji
online
  • specjalistyczna porada
  • przedłużenie recepty
  • skierowanie na badania
Umów się

Najchętniej czytane

owsiki-u-doroslego-jakie-sa-objawy-jak-leczyc
Zdrowie
2 min.
Owsiki u dorosłego - jakie są objawy? Jak leczyć?
31.10.2021
zaburzenia-hormonalne-a-bole-glowy
Zdrowie
1 min.
Zaburzenia hormonalne a bóle głowy - jak przebiega migrena hormonalna
30.11.2021
domowe-sposoby-na-grzybice-paznokci-skory-jezyka
Zdrowie
2 min.
Domowe sposoby na grzybicę paznokci, skóry, języka
24.01.2022
jakie-sa-domowe-sposoby-na-owsiki
Zdrowie
1 min.
Jakie są domowe sposoby na owsiki?
31.10.2021
Popularne w kategorii Zdrowie

© 2021 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.