account-icon
Obliczanie ubezpieczenia
Umów teleporadę
Welbi
ZdrowieChoroby 1 min.

Choroba Stargardta – objawy, przyczyny i leczenie zwyrodnienia

Emilia Kruszewska14.12.2023Aktualizacja: 27.02.2024

Choroba Stargardta to choroba polegająca na zwyrodnieniu plamki siatkówki, w której dochodzi do zaniku nabłonka barwnikowego. Pierwsze objawy choroby pojawiają się w wieku dziecięcym. Charakterystyczne są: spadek ostrości wzroku i problemy z rozpoznawaniem kolorów. Wczesna diagnostyka zwyrodnienia umożliwia spowolnienie postępu choroby.


jakie-objawy-daje-choroba-stargardta-jak-sie-ja-leczy
Pixabay.com

Polecane

ugryzienie-biedronki-jak-wyglada-jak-leczyc
Zdrowie
1 min.
Ugryzienie biedronki – jak je rozpoznać? Czy może zagrażać zdrowiu?
02.06.2022
oslabienie-po-antybiotyku-jakie-sa-objawy
Zdrowie
1 min.
Dlaczego pojawia się osłabienie po antybiotyku i jak sobie z nim radzić?
30.05.2022
czy-zwapnienie-kosci-mozna-wyleczyc
Zdrowie
1 min.
Czym jest zwapnienie kości? Przyczyny, objawy, leczenie
09.05.2022
nadmierna-potliwosc-glowy-jakie-sa-przyczyny
Zdrowie
1 min.
Nadmierna potliwość głowy - jakie są przyczyny?
24.01.2022
Spis treści
  1. Na czym polega choroba Stargardta?
  2. Choroba oczu Stargardta – jakie są jej przyczyny?
  3. Objawy choroby Stargardta
  4. Rozpoznanie choroba Stargardta
  5. Choroba Stargardta – leczenie 

Na czym polega choroba Stargardta?

Choroba Stargardta, występująca też pod nazwą dystrofii plamki żółtej, to schorzenie dziedziczne, polegające na zwyrodnieniu centralnej części siatkówki. Uszkodzenie dotyczy fotoreceptorów i nabłonka barwnikowego, który znajduje się w plamce żółtej. W jej obszarze dochodzi do powstawania zmian zanikowych. W konsekwencji choroba Stargardta prowadzi do stopniowego pogorszenia ostrości wzroku, a także do trudności z rozpoznawaniem kolorów. W swoim przebiegu przypomina starcze zwyrodnienie plamki żółtej, znane pod skrótem AMD. Choroba w jednakowym stopniu dotyka obu oczu. Jej nazwa pochodzi od okulisty Karla Stargardta, który opisał ją jako pierwszy w 1909 roku. Dystrofia plamki żółtej należy do rzadkich schorzeń i dotyka 1 na 10 000 do 20 000 osób [1]. 

Choroba oczu Stargardta – jakie są jej przyczyny?

Przyczyną choroby Stargardta, podobnie jak w innych dystrofiach, np. w zwyrodnieniu barwnikowym siatkówki, jest uszkodzenie genu. Schorzenie dziedziczone jest autosomalnie recesywnie. Oznacza to, że każde z rodziców jest bezobjawowym nosicielem uszkodzonego genu, który przekazuje dziecku. W jego przypadku choroba przebiega natomiast objawowo. 

Objawy choroby Stargardta

Pierwsze objawy choroby Stargardta pojawiają się wcześnie, najczęściej w wieku 7–19 lat. Nasilenie i szybkość rozwoju choroby są bardzo indywidualne. U niektórych osób dystrofia rozwija się wolno przez wiele lat, a u innej grupy pacjentów uszkodzenie wzroku może nastąpić szybko, zaledwie w kilka miesięcy. 

W początkowym etapie choroba Stargardta przebiega podobnie jak wady wzroku. Mogą pojawić się: zaczerwienienie spojówek, łzawienie i uczucie zmęczenia oczu. Dziecko zaczyna częściej mrugać, mrużyć oczy i wykrzywiać głowę na bok w celu wyostrzenia obrazu. Z czasem choroba Stargardta powoduje coraz bardziej uciążliwe i stopniowe pogorszenie wzroku. Wymusza to konieczność czytania i oglądania przedmiotów ze znacznie bliższej lub dalszej odległości. Utrata ostrości wzroku jest przyczyną bólu głowy i oczu.

Wraz z postępującym zwyrodnieniem plamki żółtej chorzy zaczynają mieć problem z rozpoznawaniem kolorów. Zaburzenie nie przebiega jednak tak jak w daltonizmie, w którym pacjent nie rozpoznaje koloru zielonego i czerwonego, ale z widzeniem pozostałych barw i ostrością nie ma problemu. Choroba Stargardta ma znacznie bardziej uciążliwy przebieg, gdyż powoduje obniżenie kontrastu kolorów i coraz słabsze wysycenie wszystkich barw, które z czasem stają się mdłe. Ponadto dochodzi do zniekształcania obrazu w polu widzenia, który jest zbyt powiększony lub pomniejszony. 

Choroba Stargardta powoduje zwiększoną wrażliwość na światło. Chorzy mają również problem z ostrością widzenia podczas zmiany natężenia światła. Postępujące uszkodzenie wzroku przyczynia się do problemów z pisaniem i czytaniem, zarówno z bliży, jak i z dali. Nasilająca się grupa objawów fizycznych z czasem jest przyczyną drażliwości i problemów z koncentracją. Pojawienie się trudności z wykonywaniem codziennych czynności skutkuje niechęcią chorego do życia towarzyskiego, szkolnego i zawodowego. 

Rozpoznanie choroba Stargardta

Rozpoznanie choroby Stargardta jest dość proste. Okulista może podejrzewać dystrofię już na podstawie wywiadu z pacjentem, analizy zgłaszanych objawów i wyników podstawowych badań wzroku (są to m.in.: ocena ostrości wzroku, badanie pola widzenia i pomiar ciśnienia wewnątrzgałkowego). W celu potwierdzenia diagnozy specjalista wykonuje badania, np. autofluorescencję dna oka (badanie warstw siatkówki, które pozwala wykryć zmiany w obszarze nabłonka barwnikowego), optyczną tomografię koherencyjną (skanowanie siatkówki w celu wykrycia zmian w poszczególnych warstwach oka i w obszarze plamki żółtej). 

Choroba Stargardta – leczenie 

Obecnie nie ma leku skutecznie leczącego chorobę Stargardta. Stosowane terapie mają na celu spowolnienie postępowania zwyrodnienia i wspomaganie widzenia, które przywraca choremu swobodę funkcjonowania. Bardzo ważny w powodzeniu terapii jest etap rozpoznania choroby. Im wcześniej zostanie zdiagnozowana dystrofia, tym większe są szanse skutecznego działania metod terapii. To bardzo ważna informacja dla wszystkich rodziców małych dzieci, których wzrok powinien być kontrolowany u okulisty przynajmniej raz w roku, nawet wtedy, gdy dziecko nie zgłasza żadnych objawów. Wskazówki te dotyczą również nastolatków i osób dorosłych.

Podstawą postępowania w chorobie Stargardta jest konieczność ochrony wzroku przed działaniem promieniowania słonecznego. Pamiętaj, że promienie UV przyczyniają się do uszkodzenia plamki żółtej, co w przebiegu choroby Stargardta dodatkowo przyspieszy uszkodzenie wzroku. Okulary z filtrem UV należy nosić przez cały rok. Wiedz, że światło słoneczne jest szkodliwe nie tylko latem, ale także w okresie jesienno-zimowym, gdyż dociera do ziemi również przez chmury, a zimą dodatkowo jest odbijane od śniegu. 

W przypadku pacjentów, u których doszło do zaburzenia ostrości wzroku, stosowane są okulary korekcyjne. Chorzy powinni pamiętać również o ochronie oczu przed komputerem za pomocą okularów lub powłoki nanoszonej na szkła korekcyjne, która blokuje szkodliwe światło niebieskie. Zdrowie oczu należy wspomagać dietą, w której nie powinno zabraknąć witamin na wzrok. Jeśli rozważasz dodatkową suplementację, skonsultuj się z okulistą, który doradzi, jakie preparaty i składniki aktywne skutecznie wspomogą pracę Twoich oczu. 

Choroba Stargardta prowadzi zwykle do częściowej utraty wzroku.

Źródła
  1. D. Łuczak, G. Brzuzy, J. Szmalec, Funkcjonowanie ucznia z niedowidzeniem ze szczególnym uwzględnieniem choroby Stargardta w ogólnodostępnej szkole podstawowej – studium przypadku, „Szkoła Specjalna”, 2020, 5, s.348–363.
  2. J. Dolar-Szczasny, J. Mackiewicz, B. Biziorek, Z. Zagórski, Obrazowanie autofluorescencji dna oka u chorych z chorobą Stargardta i fundus flavomaculatus, „Klinika Oczna” 2007, 109(4–6), s.176–178.

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Najchętniej czytane

oklady-z-zywokostu-na-stawy-ostrogi-jak-zrobic
Zdrowie
2 min.
Okłady z żywokostu - na stawy, ostrogi. Jak zrobić?
24.01.2022
jak-dziala-woda-z-octem-jablkowym-pita-na-czczo
Zdrowie
2 min.
Jak działa woda z octem jabłkowym pita na czczo?
24.01.2022
kwasny-zapach-potu-jakie-sa-przyczny
Zdrowie
1 min.
O czym świadczy kwaśny zapach potu? Prawdopodobne przyczyny
02.06.2022
gesty-sluz-w-ciazy-co-oznacza
Zdrowie
1 min.
Gęsty śluz w ciąży. Kiedy się pojawia i na co wskazuje?
09.05.2022
Popularne w kategorii Zdrowie
swedzace-oczy-przyczyny-domowe-sposoby
Zdrowie
1 min.
Swędzące oczy - przyczyny, domowe sposoby
24.01.2022
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Pakiety medyczne
Konsultacja lekarska online
Alergolog onlineChirurg onlineDermatolog onlineDiabetolog onlineEndokrynolog onlineGastrolog online
arrow-link
Zobacz więcej

Kim jesteśmy

Artykuły o zdrowiu

ul. Topiel 12, 00-342, Warszawa
Redakcja WelbiSara Łątkowska - redaktor naczelnyredakcja@welbi.pl

© 2024 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Regulamin serwisuPolityka prywatnościPolityka cookies

Social media

  • facebook logo
  • instagram logo

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.