account-icon
Obliczanie ubezpieczenia
Umów teleporadę
Welbi
ZdrowieChoroby 1 min.

Rogowiak kolczystokomórkowy – co to za choroba? Objawy, przyczyny i sposoby leczenia

Olga Dąbska30.11.2023Aktualizacja: 30.11.2023

Rogowiak kolczystokomórkowy to zmiana skórna w postaci kopulastego guza, która charakteryzuje się występowaniem rogowego czopa na szczycie. Zmiana została opisana w 1889 roku przez Jonathana Hutchinsona, ale określenie „rogowiak kolczystokomórkowy” pojawiło się w 1936 roku. Sprawdź, jakie czynniki predysponują do powstania rogowiaka kolczystokomórkowego i na czym polega leczenie tej zmiany skórnej.


rogowiak-kolczystokomorkowy-przyczyny-objawy-rokowania
Pixabay.com

Polecane

skurcz-w-stopie-jak-sie-go-pozbyc-co-robic
Zdrowie
1 min.
Skurcz w stopie - jak się go pozbyć? Co robić?
29.10.2021
szalwia-na-gardlo-jak-ja-stosowac-pic-czy-plukac
Zdrowie
2 min.
Szałwia na gardło - jak ją stosować? Pić czy płukać?
28.10.2021
ugryzienie-biedronki-jak-wyglada-jak-leczyc
Zdrowie
1 min.
Ugryzienie biedronki – jak je rozpoznać? Czy może zagrażać zdrowiu?
02.06.2022
oslabienie-po-antybiotyku-jakie-sa-objawy
Zdrowie
1 min.
Dlaczego pojawia się osłabienie po antybiotyku i jak sobie z nim radzić?
30.05.2022
Spis treści
  1. Rogowiak kolczystokomórkowy – co to za choroba
  2. Przyczyny powstania rogowiaka kolczystokomórkowego
  3. Objawy rogowiaka kolczystokomórkowego
  4. Rozpoznanie rogowiaka kolczystokomórkowego
  5. Rogowiak kolczystokomórkowy – leczenie
  6. Rokowanie rogowiaka kolczystokomórkowego

Rogowiak kolczystokomórkowy – co to za choroba

Rogowiak kolczystokomórkowy to stan rzekomonowotworowy. Choć niektórzy specjaliści traktują go jako stan przednowotworowy lub łagodniejszą postać raka kolczystokomórkowego. Histologicznie (w badaniu pod mikroskopem) i klinicznie wykazuje podobieństwo do raka kolczystokomórkowego. Rogowiak kolczystokomórkowy wywodzi się z komórek mieszka włosowego. Choroba ta charakteryzuje się szybkim wzrostem – rozwinąć się może w ciągu kilku miesięcy – i samoistnym ustępowaniem.

Specjaliści wyróżnili liczne postacie rogowiaka. Jeśli chodzi o zmiany pojedyncze, to mogą to być:

  • rogowiak kolczystokomórkowy kraterowaty (klasyczny wygląd),

  • rogowiak kolczystokomórkowy olbrzymi (zmiana duża lub bardzo duża, nie zanika z czasem i wręcz przeciwnie – poszerza się),

  • rogowiak kolczystokomórkowy tarczkowaty (zmiana bardziej płaska z niewielkimi cechami rogowacenia),

  • rogowiak kolczystokomórkowy wieloguzkowy (z cechami martwicy i regresji w części środkowej oraz guzków w okolicy podstawy guza),

  • rogowiak kolczystokomórkowy podpaznokciowy (zniszczenie płytki paznokciowej i wału paznokciowego, może naciekać kości, rzadko kiedy cofa się samoistnie),

  • rogowiak kolczystokomórkowy agregacyjny (w pobliżu ogniska pierwotnego tworzą się nowe wykwity),

  • rogowiak kolczystokomórkowy błon śluzowych (rzadka zmiana, występuje w obrębie błon śluzowych jamy ustnej i w spojówkach oka),

  • rogowiak kolczystokomórkowy okolic okołoodbytniczych i krocza (rzadka zmiana, dotyczy śluzówek narządów płciowych i odbytu),

Z kolei zmiany mnogie dzieli się na:

  • rogowiaka kolczystokomórkowego typu multiplex persistent (rzadka zmiana, najczęściej dotyczy dłoni, spojówek, oka i prącia),

  • rogowiaka kolczystokomórkowego wtórnego (powstaje w miejscach urazów, wyciętych blizn, zmian po chorobach),

  • rogowiaka kolczystokomórkowego typu Ferguson-Smith (rozwija się głównie w miejscach narażonych na działanie światła UV),

  • rogowiaka kolczystokomórkowego związanego z innymi chorobami (występuje w przebiegu niektórych chorób genetycznych i autoimmunologicznych),

  • rogowiaka kolczystokomórkowego typu Grzybowskiego (mnogie rogowiaki w liczbie do kilku tysięcy, o średnicy kilku milimetrów, dotyczą często osób zakażonych wirusem HPV).

Przyczyny powstania rogowiaka kolczystokomórkowego

Rogowiak kolczystokomórkowy w odróżnieniu od raków skóry powstaje na niezmienionej skórze. Jak dotąd nie określono dokładnie przyczyn jego powstawania. Czynnikami sprzyjającymi rogowiakowi kolczystokomórkowemu są m.in.:

  • ekspozycja na dziegcie, oleje mineralne,

  • przypadkowe i zawodowe urazy, oparzenia oraz pobieranie przeszczepów skóry, działanie promieni słonecznych,

  • zakażenie wirusem brodawczaka ludzkiego HPV, zwłaszcza podtypem HPV-26, HPV-37,

  • immunosupresja (obniżenie odporności).

Udowodniono tło genetyczne niektórych postaci rogowiaka kolczystokomórkowego skóry.

W rozwoju zmiany może też mieć udział podłoże immunologiczne w postaci niedoborów odporności. Rogowiak kolczystokomórkowy częściej rozwija się u mężczyzn niż u kobiet, u przedstawicieli rasy białej. Występuje w każdym wieku, a szczyt zachorowań przypada na 50.–69. rok życia. Dowiedz się więcej na temat przyczyn nowotworów.

Objawy rogowiaka kolczystokomórkowego

Rogowiak kolczystokomórkowy ma postać kopulastego guzka. Zmiana może osiągnąć średnicę od 1 centymetra do nawet kilku centymetrów. W części środkowej guza znajduje się kraterowate zagłębienie, wypełnione masami rogowymi, które czasem zostają wydalone, co powoduje wytworzenie krwistego strupa. Stąd też wywodzi się nazwa tej zmiany. Z reguły rozwija się pojedynczy guzek, który najczęściej umiejscawia się na grzbietowej powierzchni rąk, na ramionach i w okolicy twarzy, zwłaszcza na nosie, wargach, małżowinach usznych. Wyjątkiem jest odmiana Grzybowskiego, która charakteryzuje się przewlekłym przebiegiem i występowaniem mnogich zmian. Rogowiak kolczystokomórkowy ma niekiedy perlisty kolor, jednak zazwyczaj nie różni się barwą od otaczającej, zdrowej skóry. Zmianie towarzyszą dolegliwości bólowe i dokuczliwy świąd. Z uwagi na zbliżony obraz kliniczny wskazana jest diagnostyka różnicowa rogowiaka kolczystokomórkowego w kierunku raka kolczystokomórkowego, mięczaka zakaźnego, raka podstawnokomórkowego.

Rozpoznanie rogowiaka kolczystokomórkowego

W przypadku rogowiaka kolczystokomórkowego diagnoza rozpoczyna się od badania podmiotowego, czyli szczegółowego wywiadu z pacjentem, i badania przedmiotowego (obejrzenia pacjenta). Obraz kliniczny rogowiaka kolczystokomórkowego jest dość typowy, jednak zdarzają się przypadki bardzo zbliżonych objawów ze strony innych chorób. Stąd też podstawą rozpoznania jest analiza histopatologiczna zmiany, która rozwiewa wszelkie niejasności diagnostyczne.

Rogowiak kolczystokomórkowy – leczenie

Rogowiak kolczystokomórkowy zazwyczaj nie wymaga leczenia. Aby mieć pewność diagnostyczno-terapeutyczną, konieczne jest wykonanie biopsji, czyli pobranie wycinka do oceny histologicznej. Z reguły po półrocznym wzroście zmiana samoistnie się cofa, pozostawiając niewielką bliznę. Samoistne ustępowanie może mieć związek z cyklem rozwojowym włosa lub z dojrzewaniem komórek w obrębie czopa rogowego. Jeśli jednak, czy to ze względów zdrowotnych, czy też estetycznych, podjęta zostaje decyzja o leczeniu rogowiaka kolczystokomórkowego, to zastosowanie znajdują różne metody zabiegowe. Możliwe jest m.in. chirurgiczne usunięcie zmiany, doogniskowe podawanie interferonu i 5-fluorouracylu, łyżeczkowanie lub wymrażanie ciekłym azotem, czyli krioterapia. W przypadku nasilonych zmian lekarz zaleca stosowanie doustnych retinoidów. W wyniku wycięcia zmiany na skórze pozostaje rana, a następnie blizna, którą można zminimalizować zabiegami laserowymi.

Rokowanie rogowiaka kolczystokomórkowego

Rogowiak kolczystokomórkowy ma bardzo dobre rokowanie. Zmiana z reguły znika samoistnie – zaobserwowano, że od około 6 miesięcy do roku następuje wzrost guza, a następnie dochodzi do jego samoistnego ustępowania. Pozostałe przypadki można z powodzeniem usunąć. Rogowiak kolczystokomórkowy nie stanowi zagrożenia dla zdrowia. Należy jednak wspomnieć, że zmiana ta ma tendencję do nawrotów. W razie nawrotu choroby bezwzględnie należy zgłosić się do lekarza.

Źródła
  1. S. Jabłońska, S. Majewski, Choroby skóry i choroby przenoszone drogą płciową, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2006.
  2. C. Smith, D. Srivastava, R. I. Nijhawan, Intralesional methotrexate for keratoacanthomas: A retrospective cohort study, „Journal of the American Academy of Dermatology” 2020, t. 83, nr 3, s. 904–905.
  3. K. Zbarańska, M. Tomczyk, G. Chodorowska, Rogowiak kolczystokomórkowy, „Nowa Medycyna” 2005, nr 2. Online: https://www.czytelniamedyczna.pl/1380,rogowiak-kolczystokomlrkowy.html [dostęp: 04.05.2023].
Author Olga Dąbska picture

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Najchętniej czytane

oklady-z-zywokostu-na-stawy-ostrogi-jak-zrobic
Zdrowie
2 min.
Okłady z żywokostu - na stawy, ostrogi. Jak zrobić?
24.01.2022
ocet-na-stluczenia-jak-przygotowac-oklad
Zdrowie
1 min.
Ocet na stłuczenia - jak przygotować okład?
24.01.2022
kwasny-zapach-potu-jakie-sa-przyczny
Zdrowie
1 min.
O czym świadczy kwaśny zapach potu? Prawdopodobne przyczyny
02.06.2022
jak-dziala-woda-z-octem-jablkowym-pita-na-czczo
Zdrowie
2 min.
Jak działa woda z octem jabłkowym pita na czczo?
24.01.2022
Popularne w kategorii Zdrowie
Wysypka po antybiotyku
Zdrowie
1 min.
Wysypka po antybiotyku – domowe sposoby
03.06.2022
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Pakiety medyczne
Konsultacja lekarska online
Alergolog onlineChirurg onlineDermatolog onlineDiabetolog onlineEndokrynolog onlineGastrolog online
arrow-link
Zobacz więcej

Kim jesteśmy

Artykuły o zdrowiu

ul. Topiel 12, 00-342, Warszawa
Redakcja WelbiSara Łątkowska - redaktor naczelnyredakcja@welbi.pl

© 2024 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Regulamin serwisuPolityka prywatnościPolityka cookies

Social media

  • facebook logo
  • instagram logo

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.