account-icon
Obliczanie ubezpieczenia
Umów teleporadę
Welbi
ZdrowieChoroby 1 min.

Powikłania po szkarlatynie – co warto o nich wiedzieć?

lek. Agnieszka Żędzian21.03.2024Aktualizacja: 21.03.2024

Szkarlatyna (płonica) to choroba bakteryjna występująca najczęściej u dzieci. Wywołują ją wytwarzające toksynę bakteryjną paciorkowce grupy A. Choroba jest wysoce zakaźna. Objawia się zwykle gorączką, silnym bólem gardła i drobnoplamistą wysypką. Typowym symptomem jest również „malinowy język” u osób chorych. Szkarlatyna wymaga leczenia antybiotykiem. Choroby nie należy bagatelizować, może być bowiem przyczyną groźnych dla zdrowia i życia powikłań. Sprawdź, jakie są najczęstsze.


jakie-sa-najczestsze-powiklania-po-szkarlatynie
Pixabay.com

Polecane

skurcze-szyi-jakie-sa-przyczyny-co-robic
Zdrowie
2 min.
Skurcze szyi - jakie są przyczyny? Co robić?
24.01.2022
toczen-na-rekach-co-to-za-choroba
Zdrowie
1 min.
Toczeń na rękach – dowiedz się, czym jest ta choroba
10.05.2022
ugryzienie-baka-jak-wyglada-co-zrobic
Zdrowie
2 min.
Ugryzienie bąka - jak wygląda? Co zrobić?
24.01.2022
czy-zwapnienie-kosci-mozna-wyleczyc
Zdrowie
1 min.
Czym jest zwapnienie kości? Przyczyny, objawy, leczenie
09.05.2022
Spis treści
  1. Co to jest szkarlatyna?
  2. Jakie mogą być powikłania po szkarlatynie?
  3. Ropne powikłania po szkarlatynie
  4. Nieropne powikłania po szkarlatynie

Co to jest szkarlatyna?

Szkarlatyna (ang. scarlet fever) jest chorobą zakaźną, wywołaną przez bakterię Streptococcus pyogenes. Patogen ten jest zaliczany do grupy paciorkowców beta-hemolizujących grupy A. Oznacza to, że ma on potencjał wywoływania hemolizy, czyli całkowitego rozpadu krwinek czerwonych. Szkarlatyna jest tylko jedną z chorób, które wywołuje Streptococcus pyogenes. Bakteria ta bywa również przyczyną takich schorzeń jak róża, liszajec zakaźny, zapalenie tkanki podskórnej czy martwicze zapalenie powięzi.

Szkarlatyna występuje głównie u dzieci. Objawia się najczęściej gorączką, silnym bólem gardła, nudnościami i wymiotami, bólem głowy i drobnoplamistą wysypką na ciele. Charakterystycznym symptomem jest zaczerwienienie języka – mówi się wówczas o „malinowym języku”. Zakażenie może prowadzić m.in. do groźnych powikłań o charakterze ropnym. Ryzyko ich wystąpienia można zmniejszyć, wdrażając odpowiednią antybiotykoterapię. Najczęściej stosuje się penicylinę, a w przypadku alergii na penicyliny – cefalosporynę pierwszej generacji. Jeśli zauważysz u siebie lub u swojego dziecka objawy mogące świadczyć o szkarlatynie, nie zwlekaj! Zgłoś się na konsultację do lekarza rodzinnego. Pamiętaj, że wczesna diagnoza i wdrożenie odpowiedniego leczenia zwiększają szansę na szybki powrót do pełni zdrowia.

Nie chcesz czekać w długich kolejkach? Skorzystaj z prywatnego ubezpieczenia zdrowotnego, którego ofertę możesz zamówić na Welbi! W ramach miesięcznej składki już od 69 zł będziesz mieć możliwość skonsultowania się z lekarzem rodzinnym w ciągu 1 dnia. Oprócz tego w pakiet OCHRONA PLUS daje dostęp do e-konsultacji u 14 specjalistów i blisko 200 badań laboratoryjnych, obrazowych i czynnościowych (pełna lista znajduje się w Katalogu Świadczeń).

Lekarz, jeśli uzna to za wskazane, zleci wykonanie niezbędnych badań, aby potwierdzić rozpoznanie zakażenia Streptococcus pyogenes. Specjalista wyjaśni Ci również, jak możesz wzmocnić organizm po antybiotyku.

Jakie mogą być powikłania po szkarlatynie?

Przed odkryciem antybiotyków powikłania po szkarlatynie u dzieci i osób dorosłych występowały bardzo często. Choroba wiązała się również z wysokim ryzykiem śmierci, szczególnie u najmłodszych pacjentów. Przełomem w leczeniu szkarlatyny i innych zakażeń bakteryjnych było odkrycie penicyliny przez Alexandra Fleminga w 1928 roku. Za swoje zasługi w dziedzinie medycyny został on uhonorowany w 1945 roku Nagrodą Nobla.

Powikłania po szkarlatynie można podzielić na dwie kategorie – ropne i nieropne. Według ekspertów nieropne powikłania po szkarlatynie powstają w wyniku nasilonej odpowiedzi układu immunologicznego człowieka. Powikłania ropne są zwykle konsekwencją szerzenia się zakażenia bakteriami na tkanki sąsiednie. Ponieważ pierwotne miejsca infekcji to gardło i migdałki podniebienne, do najczęstszych powikłań ropnych należą zapalenie ucha środkowego i ostre zapalenie zatok. Stamtąd patogeny mogą przedostawać się do ośrodkowego układu nerwowego, a w efekcie prowadzić do zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych. Jeśli po przebytej szkarlatynie zauważysz u siebie objawy zapalenia zatok, ból głowy, ucha czy sztywność karku – niezwłocznie skonsultuj się z lekarzem!

Ropne powikłania po szkarlatynie

Do ropnych powikłań po szkarlatynie należą:

  • ropień okołomigdałkowy,

  • ropień okołogardłowy,

  • ostre ropne zapalenie zatok,

  • ostre ropne zapalenie ucha środkowego,

  • martwicze zapalenie powięzi (struktury znajdującej się pod tkanką podskórną),

  • sepsa (posocznica),

  • zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych,

  • ropień mózgu,

  • septyczna zakrzepica żył szyjnych.

Nie sposób omówić w ramach jednego artykułu wszystkich objawów towarzyszących wyżej wymienionym powikłaniom zakażenia Streptococcus pyogenes. Pamiętaj, aby każdy nowy, niepokojący symptom konsultować ze specjalistą. Może to być nawrót wysokiej gorączki, ból ucha bądź głowy, sztywność karku, zmiany skórne czy silny, bolesny obrzęk gardła lub okolicy migdałka podniebiennego.

Nieropne powikłania po szkarlatynie

Do nieropnych powikłań szkarlatyny zaliczamy:

  • ostrą gorączkę reumatyczną,

  • popaciorkowcowe reaktywne zapalenie stawów,

  • ostre zapalenie kłębuszków nerkowych,

  • zespół paciorkowcowego wstrząsu toksycznego,

  • zespół PANDAS (dziecięce autoimmunizacyjne zaburzenia neuropsychiczne związane z infekcjami paciorkowcowymi).

Od momentu odkrycia antybiotyków częstość występowania ostrej gorączki reumatycznej znacząco zmalała. Do jej objawów należą m.in. zapalenie stawów, zapalenie serca, zmiany skórne (rumień), guzki podskórne i pląsawica Sydenhama (mimowolne ruchy, chwiejność emocjonalna).

Zespół paciorkowcowego wstrząsu toksycznego jest konsekwencją uwalniania toksyn bakteryjnych do krwiobiegu. Choroba ta przebiega ze spadkiem ciśnienia tętniczego i uszkodzeniem narządów. Po początkowych objawach (gorączce, obrzękach, osłabieniu) szybko dochodzi do niewydolności narządów. Śmiertelność w przebiegu zespołu paciorkowcowego wstrząsu septycznego jest bardzo wysoka.

Zespół PANDAS należy podejrzewać u dzieci, u których po przebytym zakażeniu paciorkowcami pojawiły się m.in. zaburzenia obsesyjno-kompulsywne oraz tiki.

Źródła
  1. S. Pardo, T. Perera, Scarlet Fever, „StatPearls” 2023, dostęp online: wrzesień 2023, https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK507889/. 
  2. R. Newberger, V. Gupta, Streptococcus Group A, „StatPearls” 2023, dostęp online: wrzesień 2023, https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK559240/. 
Author lek. Agnieszka Żędzian picture
Lekarz, absolwentka Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku. Doświadczenie zdobywała, pracując w Klinice Gastroenterologii i Chorób Wewnętrznych Uniwersyteckiego Szpitalu Klinicznego w Białymstoku. Systematycznie podnosi swoje kwalifikacje, biorąc udział w licznych szkoleniach i konferencjach naukowych.

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Najchętniej czytane

gesty-sluz-w-ciazy-co-oznacza
Zdrowie
1 min.
Gęsty śluz w ciąży. Kiedy się pojawia i na co wskazuje?
09.05.2022
aloes-na-rany-jak-go-stosowac-co-warto-wiedziec
Zdrowie
1 min.
Aloes na rany - jak go stosować? Co warto wiedzieć?
30.10.2021
szalwia-na-gardlo-jak-ja-stosowac-pic-czy-plukac
Zdrowie
2 min.
Szałwia na gardło - jak ją stosować? Pić czy płukać?
28.10.2021
oslabienie-po-antybiotyku-jakie-sa-objawy
Zdrowie
1 min.
Dlaczego pojawia się osłabienie po antybiotyku i jak sobie z nim radzić?
30.05.2022
Popularne w kategorii Zdrowie
rodzaje-kleszczy-jakie-sa-najgrozniejsze
Zdrowie
2 min.
Rodzaje kleszczy - jakie są najgroźniejsze?
24.01.2022
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Pakiety medyczne
Konsultacja lekarska online
Alergolog onlineChirurg onlineDermatolog onlineDiabetolog onlineEndokrynolog onlineGastrolog online
arrow-link
Zobacz więcej

Kim jesteśmy

Artykuły o zdrowiu

ul. Topiel 12, 00-342, Warszawa
Redakcja WelbiSara Łątkowska - redaktor naczelnyredakcja@welbi.pl

© 2024 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Regulamin serwisuPolityka prywatnościPolityka cookies

Social media

  • facebook logo
  • instagram logo

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.