account-icon
Obliczanie ubezpieczenia
Umów teleporadę
Welbi
OdżywianieSkładniki odżywcze 1 min.

Jak rozpoznać awitaminozę? Czy sama dieta wystarczy?

Sylwia Brodniewska 08.04.2024Aktualizacja: 08.04.2024

Witaminy i minerały są bardzo ważne dla prawidłowego funkcjonowania organizmu. Ich niedobór lub całkowity brak może dawać szereg dolegliwości. Często za taki stan odpowiedzialna jest nieprawidłowa dieta, wykluczająca konkretne grupy produktowe lub obfitująca w przetworzoną żywność. Jak rozpoznać awitaminozę i czy sama dieta jest w stanie dostarczyć nam wszystkich niezbędnych witamin? Przeczytaj ten artykuł.


kiedy-wystepuje-awitaminoza-sposoby-zapobiegania
Pixabay.com

Polecane

bulka-grahamka-jakie-ma-wartosci-odzywcze-i-sklad
Odżywianie
1 min.
Bułka grahamka - jakie ma wartości odżywcze i skład?
21.01.2022
woda-oligocenska-jakie-ma-wlasciwosci
Odżywianie
1 min.
Co to jest woda oligoceńska? Poznaj jej pochodzenie i właściwości
19.05.2021
platki-jaglane-jak-je-ugotowac-co-warto-wiedziec
Odżywianie
1 min.
Płatki jaglane - jak je ugotować? Co warto wiedzieć?
27.07.2021
nalewka-z-aloesu-zastosowanie-i-wlasciwosci
Odżywianie
1 min.
Nalewka z aloesu – zastosowanie i właściwości
19.05.2021
Spis treści
  1. Na czym polega awitaminoza?
  2. Objawy awitaminozy
  3. Przyczyny awitaminozy
  4. Jak zapobiec awitaminozie?

Na czym polega awitaminoza?

Brak albo niedobór jednej witaminy lub więcej z nich nazywany jest awitaminozą. W zależności od rodzaju witamin mogą pojawiać się różne objawy. Niektóre z nich utrudniają codzienne funkcjonowanie, inne mogą być groźne dla zdrowia. W krajach rozwiniętych awitaminoza zdarza się niezwykle rzadko. O wiele częściej może pojawić się natomiast hipowitaminoza, czyli zbyt mała ilość witamin w organizmie. Ich niedobór nie jest jednak tak duży, jak w przypadku awitaminozy, jednak nie należy go lekceważyć. 

Na organizm niekorzystnie wpływa również hiperwitaminoza, czyli nadmiar witamin. Nie jest ona częstym zjawiskiem, ponieważ większość witamin jest wydalanych z organizmu wraz z moczem. Istnieją jednak witaminy, np. B12, których wysoki poziom może świadczyć o chorobie. Jeśli chcesz zadbać o swój organizm i dobre samopoczucie, warto suplementować tylko te witaminy i minerały, których masz niedobór. Najłatwiej to sprawdzić, wykonując odpowiednie badania. 

Objawy awitaminozy

Awitaminoza ma różne objawy, w zależności od tego, jakiej witaminy jest niedobór. Brak witaminy A powoduje pogorszenie widzenia, utratę przejrzystości gałki ocznej i rozwój tzw. ślepoty zmierzchowej czy kurzej ślepoty. Niedobór może również prowadzić do nadmiernego wysychania spojówek i zespołu suchego oka. Brak witaminy D jest w Polsce dość powszechny. Ta witamina syntezuje się w skórze w wyniku działania promieni słonecznych. Podczas jesienno-zimowych miesięcy w naszym kraju ilość słońca jest niewielka, dlatego wielu z nas jest narażonych na brak witaminy D. Jest on groźny, ponieważ u dzieci prowadzi do krzywicy, a u dorosłych przyczynia się do osteoporozy, zwiększonego ryzyka złamań kości czy problemów z zębami. 

Witamina E, choć jest również znana jako witamina młodości, pełni szereg innych, ważnych dla naszego organizmu funkcji. Zapobiega m.in. rozwojowi wielu chorób, w tym nowotworowych. Jej niedobór prowadzi do niedokrwistości, spadku koncentracji, rozdrażnienia. Niedobór u kobiet zwiększa ryzyko poronienia. 

Witaminy z grupy B są ważne pod względem neurologicznym. Ich niedobór najczęściej objawia się dolegliwościami ze strony tego układu. U wegan i wegetarian może pojawić się brak witaminy B12, którą można znaleźć w produktach odzwierzęcych. Niedobór B12 prowadzi do anemii, a także może powodować drętwienie kończyn czy zaburzenia ze strony układu pokarmowego. Niebezpieczny może być długotrwały brak niacyny, czyli witaminy B3. Prowadzi on do pelagry, czyli zmian rumieniowych na skórze, którym towarzyszą: biegunka, wymioty i ból ust oraz języka. Do typowych objawów braku witamin z grupy B należą również: wypadanie włosów, zmęczenie i zaburzenia koncentracji.

Witamina C jest ważna dla zdrowia, a jej duże ilości są obecne w wielu warzywach i owocach. Dawniej niedobór witaminy C prowadził do szkorbutu, we współczesnych czasach jest to bardzo rzadka choroba. Jednak witamina C jest bardzo ważna, ponieważ bierze ona udział w syntezie kolagenu, a także ułatwia wchłanianie żelaza. Wraz z niedoborem witaminy C może wystąpić niedobór żelaza

Przyczyny awitaminozy

Braki konkretnych witamin najczęściej są spowodowane nieodpowiednią, źle zbilansowaną lub eliminacyjną dietą. Błędy żywieniowe mogą przyczyniać się do gorszego samopoczucia, spowodowanego właśnie niedoborami konkretnych składników. Dlatego bardzo ważna jest zdrowa, dobrze skomponowana dieta. Jeśli nie wiesz, co należy jeść, możesz skorzystać z pomocy dietetyka lub poszukać diety odpowiedniej dla Ciebie. Nie warto sugerować się tym, co jest modne w danym momencie, ponieważ to, co służy innym, niekoniecznie będzie dobre dla Ciebie. Bardzo szkodliwym trendem jest bretarianizm, czyli filozofia życia polegająca na rezygnacji z pożywienia i picia. Przy dłuższym stosowaniu prowadzi do śmierci.

Awitaminoza może być także spowodowana niektórymi chorobami, w szczególności żołądka i jelit. W wyniku zaburzeń wchłaniania mogą pojawić się niedobory witamin pomimo stosowania odpowiedniej diety lub suplementacji. Podobnie działa długotrwałe przyjmowanie niektórych leków, dlatego jeśli obserwujesz u siebie objawy braku witamin, zgłoś się do lekarza.

Czy wiesz, że regularne badania krwi są ważną częścią profilaktyki zdrowotnej? Zapewnij sobie dostęp do nawet blisko 300 badań laboratoryjnych, obrazowych i czynnościowych, m.in. morfologii, badania ogólnego moczu czy stężenia witamin i pierwiastków, a także do konsultacji lekarskich. Kup prywatne ubezpieczenie zdrowotne, którego ofertę możesz zamówić na Welbi. W ramach miesięcznej składki będziesz mieć możliwość skorzystania z różnych usług medycznych w nowoczesnych placówkach w całej Polsce (prawie 3500 placówek).

Zamów ofertę i dowiedz się, z jakich usług i w jaki sposób można korzystać w ramach wybranego pakietu Polisy Zdrowie Welbi – ułatwij sobie zachowanie zdrowia na dłużej!

Jak zapobiec awitaminozie?

Leczenie awitaminozy opiera się na dostarczeniu swojemu organizmowi konkretnych witamin. Często są stosowane większe niż zazwyczaj dawki doustnych suplementów diety, jednak w niektórych przypadkach konieczne może być podanie witamin w formie kroplówki lub zastrzyku domięśniowego.

Warto zapobiegać pojawieniu się niedoborów. Najłatwiej zrobić to, modyfikując swoje nawyki żywieniowe. Z diety należy wykluczyć produkty przetworzone, zawierające tłuszcze trans, duże ilości cukru i soli. Zamiast nich jadłospis powinien obfitować w świeże warzywa i owoce, chude mięso, nabiał czy produkty pełnoziarniste. Można sięgać po te sezonowe, z lokalnych upraw. 

Nie bez znaczenia jest sposób przygotowania posiłków. Jeśli masz możliwość, jedz surowe warzywa i owoce, ponieważ podczas obróbki termicznej tracą one część witamin i minerałów. Pamiętaj również o zachowaniu przerwy pomiędzy jedzeniem a piciem kawy i herbaty. Mogą one zmniejszać wchłanianie składników z tych produktów spożywczych. Sięgaj po nie na godzinę przed jedzeniem lub po jedzeniu.

Źródła
  1. M. Jarosz, Normy żywienia dla populacji Polski i ich zastosowanie, Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego – Państwowy Zakład Higieny, Warszawa 2020.
  2. J. Drąg i wsp., Niedobory witaminy D a konsekwencje zdrowotne, Oficyna Wydawnicza KA, Kraków 2015.
  3. E. Bańkowski, Biochemia: podręcznik dla studentów uczelni medycznych, Wydawnictwo Elsevier Urban & Partner, Wrocław 2010.
Author 
Sylwia Brodniewska
 picture

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Najchętniej czytane

woda-z-imbirem-jak-przygotowac-jakie-daje-efekty
Odżywianie
1 min.
Woda z imbirem – przepis na napój wspomagający zdrowie i odchudzanie
19.05.2021
zupa-lekkostrawna-z-czego-ja-ugotowac
Odżywianie
2 min.
Zupa lekkostrawna – z czego ją ugotować? | Welbi
19.05.2021
physalis-miechunka-co-to-jest-jak-jesc
Odżywianie
1 min.
Physalis (miechunka) - co to jest? Jak jeść?
24.01.2022
sniadanie-lekkostrawne-z-czego-powinno-sie-skladac
Odżywianie
2 min.
Śniadanie lekkostrawne - z czego powinno się składać?
27.07.2021
Popularne w kategorii Odżywianie
niedobor-bialych-krwinek-co-jesc-co-wlaczyc-do-diety
Odżywianie
2 min.
Niedobór białych krwinek - co jeść? Co włączyć do diety?
28.10.2021
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Pakiety medyczne
Konsultacja lekarska online
Alergolog onlineChirurg onlineDermatolog onlineDiabetolog onlineEndokrynolog onlineGastrolog online
arrow-link
Zobacz więcej

Kim jesteśmy

Artykuły o zdrowiu

ul. Topiel 12, 00-342, Warszawa
Redakcja WelbiSara Łątkowska - redaktor naczelnyredakcja@welbi.pl

© 2024 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Regulamin serwisuPolityka prywatnościPolityka cookies

Social media

  • facebook logo
  • instagram logo

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.