account-icon
Obliczanie ubezpieczenia
Umów teleporadę
Welbi
OdżywianieSkładniki odżywcze 1 min.
Zweryfikowane przez eksperta

Witamina E – eliksir młodości i płodności. Poznaj wpływ witaminy E na organizm

Katarzyna Grzyś-Kurkalek. Agnieszka Żędzian08.04.2024Aktualizacja: 08.04.2024

Właściwy poziom witamin w organizmie jest jednym z czynników decydujących o prawidłowym jego funkcjonowaniu. Nie można powiedzieć, że któraś z witamin jest mniej lub bardziej istotna. Jedne warunkują prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego, inne kostnego, a jeszcze inne są ważne dla prawidłowego widzenia. A jak jest z witaminą E? Wyjaśniamy, jaka jest jej rola w organizmie i dlaczego nie warto dopuszczać do hiperwitaminozy oraz awitaminozy.


witamina-e-jak-wplywa-na-organizm
Pixabay.com

Polecane

bulka-grahamka-jakie-ma-wartosci-odzywcze-i-sklad
Odżywianie
1 min.
Bułka grahamka - jakie ma wartości odżywcze i skład?
21.01.2022
woda-oligocenska-jakie-ma-wlasciwosci
Odżywianie
1 min.
Co to jest woda oligoceńska? Poznaj jej pochodzenie i właściwości
19.05.2021
platki-jaglane-jak-je-ugotowac-co-warto-wiedziec
Odżywianie
1 min.
Płatki jaglane - jak je ugotować? Co warto wiedzieć?
27.07.2021
nalewka-z-aloesu-zastosowanie-i-wlasciwosci
Odżywianie
1 min.
Nalewka z aloesu – zastosowanie i właściwości
19.05.2021
Spis treści
  1. Czym jest witamina E?
  2. Jakie jest działanie witaminy E
  3. Jakie są źródła witaminy E?
  4. Jakie są skutki nadmiaru i niedoboru witaminy E?

Czym jest witamina E?

O istnieniu witaminy E świat dowiedział się na początku XX w. Stało się to w czasie badań analizujących czynniki mające znaczenie dla reprodukcji zwierząt. W 1922 r. naukowiec Evans stwierdził, że z całą pewnością istnieje związek, bez którego zwierzęta nie są w stanie się rozmnażać.

Związek ten wyizolowano już w 1936 r. z kiełków pszenicy. Nazwano go tokoferolem. Jest to zlepek dwóch greckich słów: tocos i pherein, co należy tłumaczyć odpowiednio jako: ‘rodzić’ i ‘nieść’.

Witamina E nie jest jednak jednym rodzajem związku. Tak jak to ma miejsce w przypadku witaminy B, tak i tutaj jest to grupa organicznych związków, zbiorczo nazywanych tokoferolami (β-tokoferol, γ-tokoferol, α-tokoferol, δ-tokoferol) oraz tokotrienolami (α-tokotrienol, β-tokotrienol, γ-tokotrienol, δ-tokotrienol).

Witamina E zaliczana jest do witamin rozpuszczalnych w tłuszczach. Podobne właściwości mają jeszcze trzy inne związki: witamina A, witamina D oraz witamina K.

Jakie jest działanie witaminy E

Witamina E nie bez powodu nazywana jest eliksirem młodości. To silny antyoksydant (kwasów tłuszczowych i fosfolipidów). Sprzyja zachowaniu równowagi między wolnymi rodnikami i przeciwutleniaczami. Ma to niebagatelne znaczenie dla organizmu, ponieważ nadmierna aktywność i liczebność wolnych rodników skutkuje rozwojem stresu oksydacyjnego. Zachodzące wówczas dynamicznie procesy utleniania powodują m.in.:

  • uszkodzenie DNA, lipidów, błon komórkowych,

  • zmianę struktury i funkcji białek, kwasów nukleinowych, węglowodanów,

  • degenerację naczyń.

Witamina E uczestniczy też w procesach metabolicznych oraz utrzymuje prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego (zapobiega utlenianiu błon komórkowych neuronów).

Do tego, jak zaobserwowali w 1933 r. Evan Shute i Wilfrid Shute – związek sprzyja utrzymaniu sprawnie funkcjonujących układów: sercowo-naczyniowego oraz rozrodczego. Dlatego włączyli witaminę E do terapii kobiet po doświadczeniu wielokrotnych poronień (związek ułatwia utrzymanie ciąży). Natomiast w przypadku mężczyzn wpływa na niezakłócone wydzielania hormonu gonadotropowego przez przysadkę mózgową, które są ważne dla rozwoju i funkcji organów płciowych.

Evan Shute i Wilfrid Shute zaobserwowali również, że witamina E sprzyja regeneracji uszkodzonych tkanek (dlatego stosowali związek m.in. w terapii osób z plamicą). Ponadto poprawia on nawilżenie skóry i redukuje przebarwienia. 

Jakie są źródła witaminy E?

Witamina E może być magazynowana w organizmie (w nadnerczach i tkance tłuszczowej). Jednak warto mieć na uwadze, że zachowywana jest w organizmie niezbyt długo – każdego dnia wydalane jest ok. 60–70% jej zasobów, a część ulega rozkładowi w zachodzących w ciele procesach cieplnych.

To sprawia, że każdego dnia musisz zadbać o to, aby w Twojej diecie znalazły się produkty zawierające witaminę E. Jej źródłami są m.in.:

  • olej słonecznikowy – 41 mg/100 g,

  • ziarna słonecznika – 35,15 mg/100 g,

  • migdały – 25,65 mg/100 g,

  • szpinak – 2,03 mg/100 g,

  • przecier pomidorowy – 1,97 mg /100 g,

  • botwina – 1,81 mg /100 g.

Jakie są skutki nadmiaru i niedoboru witaminy E?

Zarówno niedobór, jak i nadmiar witaminy E jest niekorzystny dla organizmu, ponieważ doprowadza do szeregu zaburzeń. Ważny jest tu balans. Nietrudno go zachwiać, sięgając bezrefleksyjnie po suplementację. Należy zatem w tej sprawie konsultować się z lekarzem lub dietetykiem i analizować aktualny poziom związku w organizmie. Do zaburzenia może doprowadzić również wprowadzanie diety eliminacyjnej.

Skutkami awitaminozy lub hipowitaminozy, a więc niewystarczającego poziomu witaminy E w organizmie, są:

  • zaburzenie płodności u mężczyzn;

  • trudność z zajściem w ciążę i poronienia u kobiet;

  • zaburzenia menstruacji u kobiet;

  • pogorszenie ostrości widzenia na skutek patologicznych zmian w siatkówce (nie są to jednak zmiany barwnikowe, jak przy niedoborze witaminy A, a wynik uszkodzeń naczyń krwionośnych);

  • zaburzenia koncentracji;

  • osłabienie;

  • zaburzenia nerwowe i nerwowo-mięśniowe;

  • zmiany na skórze;

  • zwiększona kruchość naczyń krwionośnych;

  • zwiększona podatność na infekcje.

Choć nadmiar witaminy E (hiperwitaminoza) nie jest toksyczny dla organizmu, to może doprowadzić do krwotoków. Takie groźne powikłania dotyczą osób, które przez długi czas stosują wysokie dawki suplementów. Mogą też wówczas wystąpić:

  • problemy ze wzrokiem;

  • osłabienie siły mięśniowej;

  • bóle głowy;

  • dolegliwości gastryczne;

  • zmęczenie.

Zaburzenia w gospodarce witaminowej rzadko dotyczą tylko jednego związku. Często towarzyszą im inne zaburzenia, zarówno jeśli chodzi o balans witaminowy, jak i minerałów. Dlatego tak ważne są regularne badania profilaktyczne krwi, które pozwalają uniknąć następstw hiperwitaminozy i hipowitaminozy. Zyskaj dostęp do prywatnej opieki zdrowotnej, która da Ci możliwość konsultacji z lekarzem nawet w ciągu 24 godzin i możliwość wykonania niezbędnych badań. Kup prywatne ubezpieczenie zdrowotne, którego ofertę można zamówić na Welbi.

W ramach miesięcznej składki Polisa Zdrowie Welbi umożliwi Ci skorzystanie z:

  • konsultacji ze specjalistą (w tym z gastroenterologiem, okulistą) bez skierowania (sprawdź w Katalogu Świadczeń listę dostępnych specjalistów do wyboru w danym pakiecie),

  • badań laboratoryjnych, obrazowych i czynnościowych, np. Morfologii (łącznie nawet blisko 300 różnych badań w pakiecie OCHRONA GOLD),

  • coroczny profilaktyczny przegląd zdrowia w pakietach OCHRONA COMPLEX i OCHRONA GOLD.

Zamów ofertę i wybierz pakiet, który najlepiej zaspokoi Twoje potrzeby.

Źródła
  1. A. Zielińska, I. Nowak i in., Tokoferole i tokotrienole jako witamina E, „Chemik” 2014, t. 68, nr 7, s. 586–588.
  2. S. Jopkiewicz, Stres oksydacyjny Część I. Stres oksydacyjny jako czynnik rozwoju chorób cywilizacyjnych, „Medycyna Środowiskowa – Environmental Medicine” 2018, vol. 21, nr 2, s. 48–52.
  3. W. Czerwonka, D. Puchalska i in., Zastosowanie witaminy E w kosmetologii, „Kosmetologia Estetyczna” 2019, vol. 9, nr 1, s. 13–16.
  4. http://www.oswiadczenia.eu/oswiadczenia-zywieniowe-menu/oswiadczenia-zywieniowe-wykaz/2-oswiadczenia/14-kiedy-produkt-zawiera-substancje-odzywcze, dostęp: 16.10.2023 r.
  5. N. Barnasz, A. Dobosz, Witaminy w pigułce, Instytut Jakości, https://www.jagiellonskiecentruminnowacji.pl/wp-content/uploads/2019/01/witamina_e.pdf, dostęp: 16.10.2023 r.
Author Katarzyna Grzyś-Kurka picture

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Najchętniej czytane

woda-z-imbirem-jak-przygotowac-jakie-daje-efekty
Odżywianie
1 min.
Woda z imbirem – przepis na napój wspomagający zdrowie i odchudzanie
19.05.2021
zupa-lekkostrawna-z-czego-ja-ugotowac
Odżywianie
2 min.
Zupa lekkostrawna – z czego ją ugotować? | Welbi
19.05.2021
physalis-miechunka-co-to-jest-jak-jesc
Odżywianie
1 min.
Physalis (miechunka) - co to jest? Jak jeść?
24.01.2022
sniadanie-lekkostrawne-z-czego-powinno-sie-skladac
Odżywianie
2 min.
Śniadanie lekkostrawne - z czego powinno się składać?
27.07.2021
Popularne w kategorii Odżywianie
zoltko-co-zawiera-ile-wazy-ile-ma-kalorii
Odżywianie
2 min.
Żółtko kurze – co warto o nim wiedzieć?
19.05.2021
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Pakiety medyczne
Konsultacja lekarska online
Alergolog onlineChirurg onlineDermatolog onlineDiabetolog onlineEndokrynolog onlineGastrolog online
arrow-link
Zobacz więcej

Kim jesteśmy

Artykuły o zdrowiu

ul. Topiel 12, 00-342, Warszawa
Redakcja WelbiSara Łątkowska - redaktor naczelnyredakcja@welbi.pl

© 2024 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Regulamin serwisuPolityka prywatnościPolityka cookies

Social media

  • facebook logo
  • instagram logo

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.