account-icon
Obliczanie ubezpieczenia
Umów teleporadę
Welbi
ZdrowieBadania 1 min.

ECPW – co to jest? Na czym polega badanie?

lek. Agnieszka Żędzian16.02.2023Aktualizacja: 16.02.2023

Endoskopowa cholangiopankreatografia wsteczna, w skrócie ECPW, jest inwazyjnym badaniem endoskopowym, jednym z najdokładniejszych w ocenie dróg żółciowych i przewodów trzustkowych. W przeciwieństwie do badań obrazowych umożliwia jednoczesne wykonanie zabiegów w przypadku wykrycia niektórych patologii. Na czym polega ECPW? Kiedy należy je wykonać?


ecpw-co-to-na-czym-polega-zabieg
pixabay.com

Polecane

podstawowe-badania-krwi-co-obejmuja-jakie-zrobic
Zdrowie
2 min.
Podstawowe badania krwi - co obejmują? Jakie zrobić?
31.10.2021
ultrasonografia-usg-na-czym-polega-badanie
Zdrowie
1 min.
Ultrasonografia (USG) - na czym polega badanie?
31.10.2021
rezonans-magnetyczny-co-to-jest-na-czym-polega
Zdrowie
1 min.
Rezonans magnetyczny – co to za badanie? Jakie są wskazania i sposób przygotowania?
19.05.2021
nieprawidlowe-cisnienie-kiedy-udac-sie-do-lekarza
Zdrowie
1 min.
Zbyt niskie lub zbyt wysokie ciśnienie – kiedy udać się do lekarza?
20.10.2021
Spis treści
  1. ECPW – co to jest?
  2. Wskazania do badania ECPW
  3. Jak przygotować się do ECPW?
  4. ECPW – na czym polega badanie?
  5. Jakie powikłania mogą wystąpić po ECPW?
  6. Pierwsze doby po przebytym ECPW – co warto wiedzieć?

ECPW – co to jest?

Endoskopowa cholangiopankreatografia wsteczna (ECPW) jest złożoną procedurą, w której obok endoskopii stosowana jest również fluoroskopia (wykorzystanie promieniowania RTG i środka kontrastowego do uwidocznienia w czasie rzeczywistym określonej okolicy ciała). ECPW rozpoczyna się jako badanie diagnostyczne i pozwala na uwidocznienie oraz ocenę dróg żółciowych i przewodów trzustkowych. W przeciwieństwie do innych procedur, np. badania EEG, pozwala również lekarzowi na jednoczesne wykonanie zabiegów. W razie stwierdzenia konieczności leczenia w trakcie procedury możliwe jest wprowadzenie przez kanał endoskopu narzędzi i wykonanie określonych zabiegów (np. usunięcia złogów z dróg żółciowych).

Wskazania do badania ECPW

Do badania ECPW kwalifikuje doświadczony specjalista, zwykle gastroenterolog lub chirurg. Z uwagi na inwazyjność procedury oraz dość duże ryzyko wystąpienia powikłań ECPW powinno być wykonane tylko u osób, u których rzeczywiście istnieją wskazania do badania. Należą do nich m.in.:

  • żółtaczka mechaniczna,

  • podejrzenie raka trzustki,

  • zapalenie trzustki o nieznanej etiologii,

  • konieczność pobrania materiału do badania z dróg żółciowych lub z przewodu trzustkowego.

W niektórych przypadkach operator wykonujący endoskopową cholangiopankreatografię wsteczną musi wykonać zabieg sfinkterotomii, czyli nacięcia mięśnia zwieracza Oddiego, znajdującego się w brodawce Vatera w ścianie dwunastnicy. Jest on wskazany m.in. w przypadku trudności w usunięciu złogów z dróg żółciowych czy u pacjentów z rakiem brodawki Vatera, którzy nie kwalifikują się do leczenia chirurgicznego, a wymagają udrożnienia dróg żółciowych. Wiąże się on z ryzykiem krwawienia, dlatego każdy pacjent przed rozpoczęciem badania powinien mieć wykonany komplet badań krwi, m.in.: morfologię, koagulogram i stężenie fibrynogenu.

Jak przygotować się do ECPW?

Przed badaniem ECPW należy pozostawać na czczo. W trakcie wywiadu trzeba poinformować lekarza o wszystkich chorobach współistniejących oraz stosowanych lekach (warto mieć je ze sobą), ponieważ część leków zwiększa ryzyko krwawienia (np. kwas acetylosalicylowy, warfaryna, acenokumarol, dabigatran, rywaroksaban) i należy odstawić je odpowiednio wcześniej. Zwykle przed ECPW wykonuje się badania krwi – stężenie elektrolitów, kreatyniny, mocznika, morfologię, badanie układu krzepnięcia, grupę krwi, aktywność alfa-amylazy. Lekarz może również zlecić wykonanie EKG, a w niektórych przypadkach również RTG klatki piersiowej. Badanie ogólne moczu nie jest zwykle wymagane przed ECPW u osób bez objawów zakażenia układu moczowego.

Profilaktyczna antybiotykoterapia nie jest stosowana rutynowo, ale powinna być wykorzystywana u osób z wysokim ryzykiem zakażenia (np. z kamicą dróg żółciowych). Każdy pacjent powinien również otrzymać w okresie okołozabiegowym doodbytniczo diklofenak lub indometacynę, które zmniejszają ryzyko ostrego zapalenia trzustki po ECPW.

ECPW – na czym polega badanie?

W trakcie endoskopowej cholangiopankreatografii wstecznej lekarz za pomocą specjalnego endoskopu wprowadzanego przez jamę ustną pacjenta dociera przez gardło, przełyk i żołądek do dwunastnicy, gdzie uwidacznia brodawkę Vatera. Za pomocą specjalnych narzędzi dokonuje kaniulacji dróg żółciowych, umożliwiającej podanie kontrastu do dróg żółciowych i przewodu trzustkowego oraz ich ocenę (pod kątem obecności zwężeń, złogów). W trakcie ECPW istnieje możliwość wykonania biopsji lub pobrania materiału do badania cytologicznego za pomocą specjalnej szczotki, a nawet usunięcia złogów z dróg żółciowych. U niektórych pacjentów udrożnienie dróg żółciowych lub przewodu trzustkowego jest możliwe dopiero po wprowadzeniu protezy do ich światła. Cała procedura jest przeprowadzana w znieczuleniu ogólnym.

Jakie powikłania mogą wystąpić po ECPW?

Szacuje się, iż częstość powikłań po ECPW wynosi nawet 6,8%, z czego 25% wymaga ponownego zabiegu lub leczenia chirurgicznego, przetoczenia krwi (> 4 jednostek) lub hospitalizacji przekraczającej 10 dni. Śmiertelność po zabiegu wynosi około 0,3%. Najczęstszym powikłaniem, dotyczącym około 3,5% pacjentów, jest ostre zapalenie trzustki, zwykle o łagodnym lub umiarkowanym przebiegu. Do innych powikłań należą m.in.: zapalenie dróg żółciowych lub pęcherzyka żółciowego, perforacja dwunastnicy lub dróg żółciowych czy powikłania związane ze znieczuleniem ogólnym (m.in. odma opłucnowa).

Pierwsze doby po przebytym ECPW – co warto wiedzieć?

Bezpośrednio po badaniu ECPW należy pozostawać na czczo do czasu, gdy lekarz zaleci inaczej, a o każdym niepokojącym objawie poinformować od razu personel szpitala. Jaką dietę trzeba stosować po ECPW? Brak jest wytycznych, które określałyby jednoznacznie, kiedy należy podać pierwszy posiłek pacjentom po endoskopowej cholangiopankreatografii wstecznej. Nie udowodniono również bezpośredniego wpływu wczesnego włączenia diety na zwiększenie częstości występowania ostrego zapalenia trzustki (OZT). Mimo to u chorych z wysokim ryzykiem OZT po ECPW dieta płynna, ubogotłuszczowa jest zwykle włączana w ciągu 12–24 h od zabiegu, a u pacjentów z niskim ryzykiem zwykle w ciągu doby stosowana jest już dieta ogólna.

Pacjenci często zastanawiają się, ile zwolnienia po ECPW powinni dostać. Nie ma odgórnych wytycznych określających czas niezdolności do pracy w przypadku pacjentów poddanych endoskopowej cholangiopankreatografii wstecznej. Z pewnością każdy chory powinien otrzymać zwolnienie za czas hospitalizacji, a w przypadku badania ambulatoryjnego – za dzień, w którym zostało ono wykonane. Decyzję o niezdolności do pracy po wypisaniu ze szpitala powinien podjąć lekarz prowadzący na podstawie całokształtu obrazu klinicznego pacjenta.

Źródła
  1. Meseeha M., Attia M., Endoscopic Retrograde Cholangiopancreatography, “StatPearls”, 2022, dostęp online: grudzień 2022, https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK493160/.
  2. Ferreira L. i in., Dietary approaches following endoscopic retrograde cholangiopancreatography: A survey of selected endoscopists, “World Journal of Gastrointestinal Endoscopy”, 2010, dostęp online: grudzień 2022, https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3010470/.
Author lek. Agnieszka Żędzian picture
Lekarz, absolwentka Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku. Doświadczenie zdobywała, pracując w Klinice Gastroenterologii i Chorób Wewnętrznych Uniwersyteckiego Szpitalu Klinicznego w Białymstoku. Systematycznie podnosi swoje kwalifikacje, biorąc udział w licznych szkoleniach i konferencjach naukowych.

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Najchętniej czytane

gesty-sluz-w-ciazy-co-oznacza
Zdrowie
1 min.
Gęsty śluz w ciąży. Kiedy się pojawia i na co wskazuje?
09.05.2022
oslabienie-po-antybiotyku-jakie-sa-objawy
Zdrowie
1 min.
Dlaczego pojawia się osłabienie po antybiotyku i jak sobie z nim radzić?
30.05.2022
uczulenie-na-plyn-do-plukania-jak-wyglada
Zdrowie
2 min.
Uczulenie na płyn do płukania - jak wygląda?
28.10.2021
szalwia-na-gardlo-jak-ja-stosowac-pic-czy-plukac
Zdrowie
2 min.
Szałwia na gardło - jak ją stosować? Pić czy płukać?
28.10.2021
Popularne w kategorii Zdrowie
bilans-szesciolatka-kiedy-nalezy-go-wykonac
Zdrowie
1 min.
Bilans sześciolatka – kiedy jest przeprowadzany i co obejmuje?
19.05.2021
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Pakiety medyczne
Konsultacja lekarska online
Alergolog onlineChirurg onlineDermatolog onlineDiabetolog onlineEndokrynolog onlineGastrolog online
arrow-link
Zobacz więcej

Kim jesteśmy

Artykuły o zdrowiu

ul. Topiel 12, 00-342, Warszawa
Redakcja WelbiSara Łątkowska - redaktor naczelnyredakcja@welbi.pl

© 2024 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Regulamin serwisuPolityka prywatnościPolityka cookies

Social media

  • facebook logo
  • instagram logo

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.