account-icon
Obliczanie ubezpieczenia
Umów teleporadę
Welbi
OdżywianieDiety 1 min.

Piestrzenica kasztanowata – trujący grzyb budzący wiele kontrowersji

Paulina Bulek30.03.2023Aktualizacja: 01.05.2023

Piestrzenica kasztanowata jest trującym grzybem, którego zjedzenie może przynieść bardzo niekorzystne skutki zdrowotne, a nawet być śmiertelne. Grzyb ten ma bardzo charakterystyczny wygląd – niczym zwoje mózgowe.


piestrzenica-kasztanowata-czy-jest-jadalna
pixabay.com

Polecane

jakie-sa-efekty-spozywania-regularnych-posilkow
Odżywianie
1 min.
Poznaj efekty regularnego spożywania posiłków
25.05.2022
dieta-dobra-dla-zebow-co-jesc-a-czego-unikac
Odżywianie
1 min.
Dieta dobra dla zębów – co jeść, a czego unikać, żeby mieć zdrowe zęby
04.11.2021
dieta-plynna-co-mozna-jesc-jakie-daje-efekty
Odżywianie
1 min.
Dieta płynna - co można jeść? Jakie daje efekty?
27.07.2021
dieta-na-zylaki-jaka-jest-optymalna-co-jesc
Odżywianie
1 min.
Dieta na żylaki - jaka jest optymalna? Co jeść?
24.01.2022
Spis treści
  1. Jak wygląda piestrzenica kasztanowata? Czy jest jadalna?
  2. Jak piestrzenica kasztanowata wpływa na organizm człowieka?
  3. Kontrowersje wokół piestrzenicy kasztanowatej
  4. Jak odróżnić piestrzenicę kasztanowatą od smardza?

Jak wygląda piestrzenica kasztanowata? Czy jest jadalna?

Piestrzenicę kasztanowatą określa się również babimi uszami lub grzybem majowym. Jest trująca, występuje powszechnie w polskich lasach od kwietnia do czerwca. Najczęściej można ją spotkać w lasach sosnowych czy na polanach. Dobrze rośnie na glebach piaszczystych.

Grzyb nie ma kapelusza, tylko główkę, najczęściej o średnicy od 3 do 12 centymetrów. Jej kształt jest bardzo nieregularny, kulisty, o licznych pofałdowaniach. Przypomina wyglądem zmiętą ściereczkę lub zwoje mózgowe. Główka jest ciemnobrązowa, żółtobrązowa lub czarnobrązowa. Miewa też odcienie fioletu.

Trzon piestrzenicy kasztanowatej jest krótki o niezbyt regularnej budowie, na spodzie trochę zgrubiały. Najpierw ma odcień białocielisty, następnie przybiera kolor fioletowo-czerwony. Na jego powierzchni można znaleźć dużo wgłębień. U młodych osobników trzon jest pełny, natomiast z wiekiem staje się pusty.

Miąższ piestrzenicy kasztanowatej ma białawy kolor. Jego zapach przywodzi na myśl niedojrzałe orzechy. Konsystencja miąższu jest krucha.

Jak piestrzenica kasztanowata wpływa na organizm człowieka?

Piestrzenica kasztanowata jest grzybem trującym, podobnie jak: muchomor sromotnikowy, muchomor jadowity, muchomor plamisty, olszówka grzyb czy maślanka wiązkowa.

Zatrucie piestrzenicą kasztanowatą jest o tyle niebezpieczne, że jego pierwsze objawy pojawiają się dopiero po 6–24 godzinach od spożycia. To dość długi okres, w którym mogło już dojść do poważnych zmian w organizmie. Pierwszymi objawami zatrucia są:

  • ból brzucha,

  • wymioty,

  • senność,

  • ból głowy,

  • drgawki

Można odczuwać silne pragnienie i suchość w gardle. Najczęściej zatrucie piestrzenicą kasztanowatą jest łagodne. W zależności od osoby i jej wrażliwości jego przebieg może być jednak ciężki, a nawet śmiertelny.

Najtrudniejsze jest to, że po zatruciu piestrzenicą kasztanowatą może dojść do poważnych powikłań. Uszkodzeniu ulegają: wątroba, szpik kostny, śledziona, nerki, a nawet funkcje wzroku. Za zatrucie odpowiedzialna jest toksyczna substancja gyromitryna. Objawy zatrucia piestrzenicą kasztanowatą są podobne do tych, które pojawiają się po spożyciu muchomora sromotnikowego.

W łacińskiej nazwie piestrzenicy kasztanowatej Gyromitra esculenta drugi wyraz oznacza ‘jadalny’. Kiedyś ten grzyb był uważany za jadalny. Obecnie żadne oficjalne źródła nie potwierdzają tego faktu, a piestrzenica kasztanowata uznawana jest za grzyb trujący i odpowiedzialny za wiele zatruć. Narosło jednak wokół niej wiele kontrowersji, gdyż w Finlandii uznaje się ją za jadalną, a co gorsza, można ją bez problemu kupić na bazarze.

Kontrowersje wokół piestrzenicy kasztanowatej

Faktem jest, że piestrzenica kasztanowata uznawana jest za grzyb trujący. Zawiera toksyny i jest przyczyną wielu zatruć, w tym śmiertelnych. Są to bezdyskusyjne fakty.

Niektóre osoby jedzą piestrzenicę kasztanowatą po odpowiednim przygotowaniu. Polega ono na tym, by dwukrotnie wygotować ją w dużej ilości wody, którą za każdym razem trzeba zmienić. Dodatkowo gotowanie należy przeprowadzić w dobrze wietrzonym pomieszczeniu, gdyż unoszące się opary są trujące. Można się nimi zatruć poprzez wdychanie.

W Finlandii da się bez problemu kupić piestrzenice kasztanowate w sklepie spożywczym lub na bazarze. Są jednak pewne obostrzenia. Każdy klient musi zostać poinformowany o tym, w jaki sposób należy je bezpiecznie przygotować. Dostaje w tym celu swoistą instrukcję postępowania z piestrzenicą kasztanowatą.

Jak odróżnić piestrzenicę kasztanowatą od smardza?

Istnieje pewne podobieństwo pomiędzy piestrzenicą kasztanowatą a smardzem. Niektórzy ludzie mylą ze sobą te dwa grzyby i zamiast smardzów zbierają trujące piestrzenice.

Oba grzyby mają podobne główki. U piestrzenicy kasztanowatej główka jest pofałdowana niczym orzech włoski. Natomiast u smardza jej powierzchnia przypomina plaster miodu. Różnica jest również w kolorze tych dwóch grzybów. Piestrzenica jest dużo ciemniejsza od smardza. Kształt główki piestrzenicy bardziej przypomina kulę, a smardza – stożek.

Oba gatunki można spotkać w lasach w podobnym czasie, bo od marca do czerwca. Oba mają nietypową i ciekawą budowę. Trzeba tylko zachować ostrożność, by zebrać jadalne smardze, a nie trujące piestrzenice.

Źródła
  1. R. Hofrichter, Tajemnicze życie grzybów, Prószyński Media, 2017.
  2. H.E. Laux, Atlas grzybów jadalnych i trujących, RM, 2014.
  3. M. Fluck, Atlas grzybów – oznaczanie, zbiór, użytkowanie, Delta, 2015.
Author Paulina Bulek picture

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Najchętniej czytane

sniadanie-lekkostrawne-z-czego-powinno-sie-skladac
Odżywianie
2 min.
Śniadanie lekkostrawne - z czego powinno się składać?
27.07.2021
elektrolity-domowej-roboty-jak-i-z-czego-je-zrobic
Odżywianie
1 min.
Elektrolity domowej roboty - jak i z czego je zrobić?
29.10.2021
woda-z-imbirem-jak-przygotowac-jakie-daje-efekty
Odżywianie
1 min.
Woda z imbirem – przepis na napój wspomagający zdrowie i odchudzanie
19.05.2021
karagen-co-to-jest-czy-jest-bezpieczny
Odżywianie
2 min.
Karagen – co to jest, gdzie jest stosowany i jaki ma wpływ na zdrowie?
17.05.2021
Popularne w kategorii Odżywianie
dieta-przy-reumatoidalnym-zapaleniu-stawow-rzs
Odżywianie
1 min.
Dieta przy reumatoidalnym zapaleniu stawów – co jeść, a czego unikać?
14.05.2021
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Pakiety medyczne
Konsultacja lekarska online
Alergolog onlineChirurg onlineDermatolog onlineDiabetolog onlineEndokrynolog onlineGastrolog online
arrow-link
Zobacz więcej

Kim jesteśmy

Artykuły o zdrowiu

ul. Topiel 12, 00-342, Warszawa
Redakcja WelbiSara Łątkowska - redaktor naczelnyredakcja@welbi.pl

© 2024 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Regulamin serwisuPolityka prywatnościPolityka cookies

Social media

  • facebook logo
  • instagram logo

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.