account-icon
Obliczanie ubezpieczenia
Umów teleporadę
Welbi
ZdrowieChoroby 1 min.
Zweryfikowane przez eksperta

Przerost mięśnia sercowego – objawy, przyczyny i powikłania

Emilia Kruszewska

lek. Agnieszka Żędzian

22.06.2023

Aktualizacja: 19.10.2023

Przerost mięśnia sercowego określa stan patologiczny, w którym dochodzi do wzrostu masy mięśnia. Nie jest osobną jednostką chorobową, a objawem lub skutkiem oddziaływania innych czynników, w tym chorób przewlekłych. Przerost mięśnia sercowego może ulec powikłaniom i przeobrazić się np. w kardiomiopatię przerostową.


przerost-miesnia-sercowego-jak-go-rozpoznac
Pixabay.com

Polecane

bable-po-oparzeniu-po-ilu-dniach-znikaja-czym-smarowac
Zdrowie
1 min.
Bąble po oparzeniu - po ilu dniach znikają? Czym smarować?
30.07.2021
owsiki-u-doroslego-jakie-sa-objawy-jak-leczyc
Zdrowie
2 min.
Owsiki u dorosłego - jakie są objawy? Jak leczyć?
31.10.2021
goraca-kapiel-na-przeziebienie-najlepsze-rozwiazanie
Zdrowie
1 min.
Czy gorąca kąpiel pomaga na przeziębienie?
02.06.2022
soda-na-zgage-jak-ja-stosowac-jakie-sa-proporcje
Zdrowie
1 min.
Soda na zgagę - jak ją stosować? Jakie są proporcje?
21.01.2022
Spis treści
  1. Czym jest przerost mięśnia sercowego?
  2. Jak objawia się przerost mięśnia sercowego?
  3. Przerost mięśnia sercowego – przyczyny
  4. Diagnostyka przerostu mięśnia sercowego
  5. Powikłania przerostu mięśnia sercowego
  6. Jak leczyć przerost mięśnia sercowego?

Czym jest przerost mięśnia sercowego?

Przerost mięśnia sercowego nie jest odrębną chorobą, a skutkiem lub objawem niektórych chorób przewlekłych, a także stylu życia. Czynniki te, długotrwale oddziałując na serce, w konsekwencji wpływają na zmianę jego budowy. Dochodzi wówczas do patologii serca w postaci przerostu jednej lub obu komór. Według jakich wytycznych stwierdzany jest przerost mięśnia sercowego? Nie ma wyjściowych parametrów określających prawidłową masę serca, gdyż jego rozmiar jest cechą indywidualną, zależną od wieku, płci, ogólnego stanu zdrowia, chorób współistniejących, czynników genetycznych. Dlatego diagnoza wymaga indywidualnej interpretacji z uwzględnieniem objawów i wyników badań. 

Jak objawia się przerost mięśnia sercowego?

Zmieniona struktura mięśnia sercowego przyczynia się do nieprawidłowości w jego pracy w obszarze funkcjonowania zastawek, jak również zaburzeń rytmu serca, w tym migotania przedsionków. U części chorych przerost mięśnia sercowego nie daje żadnych objawów lub schorzenie przybiera postać skąpoobjawową. Wówczas stan przerostu wykrywany jest podczas rutynowego badania EKG lub RTG klatki piersiowej. W takim przypadku diagnozę warto skonsultować z kardiologiem. Wskazaniem do wizyty u specjalisty są również przewlekłe objawy w postaci: uczucia obciążenia organizmu, zwiększonego zapotrzebowania tlenowego, bólu w klatce piersiowej, zaburzeń rytmu serca (również w pozycji spoczynkowej), napadowych duszności, wysiłkowego bólu dławicowego, niewyjaśnionych omdleń, nagłego zatrzymania krążenia.

Przerost mięśnia sercowego – przyczyny

Przerost mięśnia sercowego nie ma jednoznacznej i typowej przyczyny. Powiększenie serca może być zarówno uwarunkowane genetycznie, jak i wystąpić w przebiegu niektórych chorób, m.in. cukrzycy. Najczęstszą przyczyną przerostu mięśnia sercowego jest nieleczone lub niewłaściwie leczone nadciśnienie tętnicze. Anomalia powstaje wówczas jako wieloletni skutek zaniedbań w leczeniu. Przyczyną przerostu serca może być również przewlekła obturacyjna choroba płuc, a nawet przewlekłe zapalenie oskrzeli. Wśród czynników sprzyjających przerostowi mięśnia sercowego wskazuje się również m.in. na: tętniaki aorty, niedokrwienie mięśnia sercowego, zwężenie drogi odpływu lewej komory, nadciśnienie, wady zastawki, ciążę.

Przerost mięśnia sercowego może wynikać z wrodzonych wad serca, np. z niedomykalności zastawek ujść żylnych. Kolejną przyczyną przerostu mięśnia sercowego są choroby endokrynologiczne, w szczególności schorzenia tarczycy o charakterze przewlekłym, np. niedoczynność. Przerost mięśnia sercowego może być również zdiagnozowany jako skutek uprawiania sportu wysiłkowego. Wówczas anomalie w budowie serca powstają jako następstwo długotrwałego wysiłku fizycznego, który doprowadził do przerostu mięśnia. Jednak bardzo często stan przerostu mięśnia sercowego po wysiłku ulega samoistnej regresji, ale tylko pod warunkiem kilkumiesięcznej przerwy od ciężkich treningów.

Diagnostyka przerostu mięśnia sercowego

Diagnostyka przerostu mięśnia sercowego jest złożona, a nad jej przebiegiem czuwa kardiolog. Rozpoznanie opiera się na badaniu EKG (wg kryteriów Sokołowa i Lyona). W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w zapisie konieczne jest wykonanie bardziej szczegółowych badań oceniających pracę narządu. Należy do nich m.in. badanie echokardiograficzne (echo serca), które umożliwia najdokładniejszą analizę pracy serca, a ponadto pozwala na wykonanie pomiaru grubości ścian poszczególnych jam narządu. Kolejnym badaniem diagnostyki przerostu mięśnia sercowego jest RTG klatki piersiowej. To badanie pomocne w ocenie wielkości poszczególnych jam serca. 

Powikłania przerostu mięśnia sercowego

Przerost mięśnia sercowego powoduje przewlekłe przeciążenie organu, co może skutkować powikłaniem i rozwojem poważnych chorób. Jednym ze schorzeń prowadzących do przerostu mięśnia sercowego jest kardiomiopatia przerostowa. To rzadka choroba diagnozowana u zaledwie 0,2% populacji [1]. Charakterystyczną cechą schorzenia jest przerost mięśnia sercowego, a szczególnie lewej komory. Patologia obejmuje również asymetryczne zajęcie przegrody międzykomorowej. W obrazie mikroskopowym stwierdzana jest obecność nasilonego włóknienia okołonaczyniowego i licznych ognisk bliznowacenia mięśnia. Choroba uwarunkowana jest genetycznie. W przypadku powiększenia wszystkim jam serca mamy do czynienia z kardiomiopatią rozstrzeniową, schorzeniem o niejasnej przyczynie. Rozwojowi tego powikłania sprzyjają m.in.: nadużywanie alkoholu, zaburzenia hormonalne, niedobory składników mineralnych. Najgroźniejszym powikłaniem przerostu mięśnia sercowego jest niewydolność serca.

Jak leczyć przerost mięśnia sercowego?

Powiększenie komory serca w większości przypadków jest nieodwracalne, gdyż na skutek działania określonych czynników doszło do zmiany budowy narządu. Dobrą wiadomością jest to, że prawidłowa diagnoza i wdrożenie leczenia mogą znacznie zmniejszyć powiększoną komorę. Przerost mięśnia sercowego nie jest chorobą, ale objawem lub skutkiem nieleczonych chorób przewlekłych. Dlatego kluczowe jest znalezienie przyczyny, która doprowadziła do patologii serca i jej leczenie, np. ustabilizowanie choroby tarczycy, unormowanie nadciśnienia. W związku z tym, niezbędna może się okazać konsultacja z innymi specjalistami np. endokrynologiem, hipertensjologiem pulmonologiem. Stosowane przez kardiologa środki farmakologiczne w leczeniu przerostu serca, mają na celu zmniejszenie obciążenia narządu i wyrównanie parametrów jego pracy. W powodzeniu terapii bardzo ważna jest współpraca pacjenta z kardiologiem i ścisłe dostosowywanie się do wszystkich zaleceń, również tych dotyczących modyfikacji stylu życia.

Źródła
  1. J. Gorol, M. Tajstra, Kardiomiopatia przerostowa – aktualny stan wiedzy, „Folia Cardiologica Excerpta”, 2012, 7(3), s. 152–158.
  2. M. Kurpesa, Przerost mięśnia sercowego w zapisie EKG – nie tylko wysokie załamki R, „Wideochirurgia i inne techniki małoinwazyjne”, 2006, 2, s. 47–53.
  3. R. Główczyńska, Kardiomiopatia przerostowa a serce sportowca – różnicowanie, „Choroby Serca i Naczyń”, 2017, 14(3).

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Najchętniej czytane

szalwia-na-gardlo-jak-ja-stosowac-pic-czy-plukac
Zdrowie
2 min.
Szałwia na gardło - jak ją stosować? Pić czy płukać?
28.10.2021
jak-odgrzybic-organizm-domowymi-sposobami
Zdrowie
2 min.
Jak odgrzybić organizm domowymi sposobami?
24.01.2022
uczulenie-na-plyn-do-plukania-jak-wyglada
Zdrowie
2 min.
Uczulenie na płyn do płukania - jak wygląda?
28.10.2021
gesty-sluz-w-ciazy-co-oznacza
Zdrowie
1 min.
Gęsty śluz w ciąży. Kiedy się pojawia i na co wskazuje?
09.05.2022
Popularne w kategorii Zdrowie
jak-obnizyc-cisnienie-jakie-sa-skuteczne-sposoby
Zdrowie
2 min.
Jak obniżyć ciśnienie? Sprawdź domowe sposoby walki z nadciśnieniem
19.05.2021
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Pakiety medyczne
Konsultacja lekarska online
Alergolog onlineChirurg onlineDermatolog onlineDiabetolog onlineEndokrynolog onlineGastrolog online
arrow-link
Zobacz więcej

Kim jesteśmy

Artykuły o zdrowiu

ul. Topiel 12, 00-342, Warszawa
Redakcja WelbiSara Łątkowska - redaktor naczelnyredakcja@welbi.pl

© 2024 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Regulamin serwisuPolityka prywatnościPolityka cookies

Social media

  • facebook logo
  • instagram logo

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.