account-icon
Obliczanie ubezpieczenia
Umów teleporadę
Welbi
ZdrowieChoroby 1 min.

Tętniak aorty – przyczyny, objawy i sposoby leczenia

Olga Dąbska

27.06.2023

Aktualizacja: 27.06.2023

Tętniak aorty to patologiczne poszerzenie naczynia. Najczęściej rozwija się tętniak aorty brzusznej. Zmiany te rozpoznaje się głównie u osób po 50. r.ż. Tętniaki aorty mają tendencję do powiększania się i pękania, co jest stanem zagrożenia życia i wymaga natychmiastowej interwencji medycznej. Poznaj objawy tętniaka aorty i sposoby leczenia tego zaburzenia.


tetniak-aorty-rodzaje-objawy-przyczyny
Pixabay.com

Polecane

afta-w-gardle-jakie-sa-objawy-jak-wyglada-leczenie
Zdrowie
2 min.
Afta w gardle - jakie są objawy? Jak wygląda leczenie?
24.01.2022
czy-zwapnienie-kosci-mozna-wyleczyc
Zdrowie
1 min.
Czym jest zwapnienie kości? Przyczyny, objawy, leczenie
09.05.2022
grzybica-po-antybiotyku-jak-jej-uniknac-objawy
Zdrowie
1 min.
Jak uniknąć grzybicy po antybiotyku?
30.05.2022
jak-wyleczyc-zoladek-po-antybiotyku
Zdrowie
1 min.
Jak wyleczyć żołądek po antybiotyku i jak go chronić przed niekorzystnym działaniem antybiotykoterapii?
30.05.2022
Spis treści
  1. Co to jest tętniak aorty? Przyczyny powstawania
  2. Tętniak aorty – objawy
  3. Czy tętniak aorty może się wchłonąć?
  4. Rozpoznanie tętniaka aorty
  5. Tętniak aorty – leczenie

Co to jest tętniak aorty? Przyczyny powstawania

Aorta to główna tętnica w ludzkim ciele. Gdy dojdzie do powiększenia jej średnicy o 50% w odniesieniu do prawidłowego wymiaru, mówi się o tętniaku. Tętniak aorty jest jednym z najbardziej rozpowszechnionych tętniaków. Występuje częściej niż tętniak mózgu. Zmiany te mogą mieć charakter wrodzony lub nabyty. Ich powstawaniu sprzyjają przede wszystkim:

  • obciążony wywiad rodzinny w kierunku tętniaka aorty,

  • procesy miażdżycowe,

  • nadciśnienie tętnicze,

  • uwarunkowane genetycznie uszkodzenia tkanki łącznej ściany aorty,

  • zmiany zwyrodnieniowe ścian naczyń w przebiegu zaburzeń genetycznych (np. zespół Marfana, zespół Ehlersa i Danlosa typu IV),

  • choroba niedokrwienna serca,

  • niewydolność serca,

  • hipercholesterolemia,

  • przewlekła obturacyjna choroba płuc.

  • Przeczytaj także, jak dbać o układ krwionośny i jakie znaczenie mają zioła na serce.

Uważa się, że powstawanie tętniaków ma związek z procesem zapalnym, w wyniku którego dochodzi do rozkładu kolagenu – materiału budulcowego naczyń krwionośnych. Szybszy wzrost oraz częstsze występowanie tętniaków można zaobserwować u palaczy tytoniu. Substancje zawarte w dymie tytoniowym powodują degradację ścian aorty. W patogenezie powstawania tętniaków aorty brzusznej udział mają również drobnoustroje (zakażenie Chlamydia pneumoniae).

Specjaliści zwracają uwagę na występowanie dwóch głównych typów tętniaka aorty:

  • tętniak prawdziwy (poszerzenie trzech warstw aorty tworzących wybrzuszenie ściany tego naczynia);

  • tętniak rozwarstwiający (przerwanie błony wewnętrznej, co prowadzi do przedostania się krwi pomiędzy warstwy naczynia i wytworzenia patologicznego kanału w ścianie naczynia).

Wśród tętniaków wyróżnić można zmiany workowate i wrzecionowate. Pierwsze z nich są wybrzuszeniami części obwodu naczyń. Drugi rodzaj występuje znacznie częściej. Charakteryzuje się równym poszerzeniem obwodu danego odcinka naczynia. Należy koniecznie wspomnieć o podziale tętniaków pod względem ich lokalizacji. Na tej podstawie wyróżniono tętniaki aorty piersiowej (części wstępującej, łuku aorty lub początkowej części aorty zstępującej – do wysokości przepony), tętniaki aorty brzusznej (części zstępującej poniżej przepony), tętniaki aorty piersiowo-brzusznej (na granicy ww. obszarów).

Tętniak aorty – objawy

Tętniak aorty zazwyczaj przez długi czas nie daje objawów. Jednakże w świetle poszerzonego odcinka naczynia krew płynie nieprawidłowo, co predysponuje do powstawania skrzepliny. Jej oderwane części mogą wędrować razem z krwią do innych części ciała i spowodować incydenty zatorowe. Nierzadko jest to początkowa oznaka występowania tętniaka aorty. U chorych istnieje wówczas ryzyko m.in.: udaru mózgu, zawału serca, zawału nerki, niedokrwienia jelit, niedokrwienia kończyn dolnych.

Wraz z zaawansowaniem tętniakom aorty mogą towarzyszyć objawy, które różnią się w zależności od umiejscowienia zmian. W obrębie aorty piersiowej zaobserwować można: silny i przeszywający ból klatki piersiowej i pleców, sporadyczne zaburzenia połykania, duszność, kaszel, chrypkę, krwioplucie, częste stany zapalne dróg oddechowych, zaburzenia pracy serca. Tętniaki aorty brzusznej dają objawy zazwyczaj, gdy są już duże. Należy do nich stały, gniotący ból w podbrzuszu, w okolicy pępka i kręgosłupa w odcinku lędźwiowym, uczucie pulsowania w brzuchu.

Zdarza się, że chorzy dowiadują się o obecności tętniaka aorty, dopiero gdy pęknie. Objawy pęknięcia tętniaka aorty to:

  • silny, rozrywający ból w klatce piersiowej lub w jamie brzusznej;

  • szybko postępujące pogorszenie stanu ogólnego;

  • narastające objawy wstrząsu, takie jak: spadek ciśnienia tętniczego, zwiększona częstotliwość rytmu serca, zaburzenia, a nawet utrata przytomności.

W przypadku pęknięcia tętniaka należy niezwłocznie wezwać Pogotowie Ratunkowe, dzwoniąc pod numer 112 lub 999. To bowiem stan zagrożenia życia, który wymaga natychmiastowej interwencji chirurgicznej.

Czy tętniak aorty może się wchłonąć?

Tętniak aorty, podobnie jak tętniaki innych naczyń, jest zmianą trwałą, to znaczy, że nie może się wchłonąć, za to może się powiększać wraz z upływem czasu. Wykryty tętniak aorty jest bezwzględnym wskazaniem do konsultacji z chirurgiem naczyniowym, który pokieruje dalszym procesem leczniczym.

lek. Wiktor Trela

Rozpoznanie tętniaka aorty

Tętniaka aorty z reguły rozpoznaje się przypadkowo na podstawie badań obrazowych wykonywanych z innych wskazań. Przy podejrzeniu tej patologii zlecane są zwłaszcza:

  • RTG klatki piersiowej (można na nim zaobserwować poszerzenie aorty piersiowej),

  • echokardiografia (pozwala na ocenę aorty wstępującej i łuku),

  • USG przezprzełykowe (wskazane przy podejrzeniu tętniaka aorty zstępującej),

  • USG jamy brzusznej (wskazane przy podejrzeniu tętniaka aorty brzusznej).

Złotym standardem w rozpoznaniu tętniaka aorty jest angiografia klasyczna (z podaniem kontrastu za pomocą cewnika wprowadzonego przezskórnie) lub angio-TK (obrazowanie naczyń w tomografii komputerowej). W przypadku oceny wielkości i zasięgu tętniaka u osób z przeciwwskazaniami do angio-TK zlecane jest angio-MR (obrazowanie naczyniowe rezonansu magnetycznego).

Tętniak aorty – leczenie

Nie ma środka farmakologicznego, za pomocą którego można wyleczyć pacjenta z tętniaka bez konieczności przeprowadzenia operacji. Leczeniem tętniaka aorty zajmuje się chirurg naczyniowy. Chorym podawane są leki z grupy β-blokerów, które mogą spowolnić postęp choroby. W zależności od wskazań istnieją dwa możliwe sposoby leczenia tętniaka aorty:

  • operacja klasyczna – polega na usunięciu zmienionego chorobowo odcinka aorty i wszczepieniu protezy naczyniowej (sztucznego odcinka naczynia) w miejsce tętniaka, zabieg otwarty wiąże się z różnymi powikłaniami śródoperacyjnymi, m.in. z uszkodzeniem aorty, krwawieniem z worka tętniaka; operację przeprowadza się w przypadku tętniaków bezobjawowych dużych (> 55 mm), szybko powiększających się (≥ 5 mm w ciągu 6 miesięcy bądź ≥ 7 mm w ciągu roku), objawowych i pękniętych;

  • zabieg metodą wewnątrznaczyniową – polega na wszczepieniu sprężynki za pomocą specjalnego cewnika wprowadzanego przezskórnie do naczyń; zadaniem sprężynki jest stabilizacja ściany aorty.

Po leczeniu tętniaka aorty obowiązuje ścisłe stosowanie się do zaleceń lekarskich. Bardzo duże znaczenie ma profilaktyka chorób układu sercowo-naczyniowego.

Źródła
  1. P. Gajewski, A. Szczeklik, Interna Szczeklika 2017, Wydawnictwo Medycyna Praktyczna, Kraków 2017.
  2. M. Krasoń, P.P. Zanetti, Y. Okita i wsp., Chirurgiczne leczenie tętniaków aorty piersiowo-brzusznej. Pierwsze doświadczenia, „Kardiochirurgia i Torakochirurgia Polska” 2007, t. 4, nr 1, s. 13–23.
  3. I. Machaj, P. Abramczyk, I. Nawrocka, Tętniaki – powstawanie, objawy oraz rozpoznawanie, „Pielęgniarstwo Chirurgiczne i Angiologiczne” 2018, nr 1, s. 8–13.
  4. K. Stępień, M. Lesiak, A. L. Sieroń, Czynniki charakterystyczne dla tętniaka aorty brzusznej i jego potencjalne biomarkery, „Choroby Serca i Naczyń” 2019, t. 16, nr 4, s. 257–265.
Author Olga Dąbska picture

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Najchętniej czytane

szalwia-na-gardlo-jak-ja-stosowac-pic-czy-plukac
Zdrowie
2 min.
Szałwia na gardło - jak ją stosować? Pić czy płukać?
28.10.2021
uczulenie-na-plyn-do-plukania-jak-wyglada
Zdrowie
2 min.
Uczulenie na płyn do płukania - jak wygląda?
28.10.2021
jak-odgrzybic-organizm-domowymi-sposobami
Zdrowie
2 min.
Jak odgrzybić organizm domowymi sposobami?
24.01.2022
polip-hiperplastyczny-co-to-jest
Zdrowie
1 min.
Co to jest polip hiperplastyczny? Czy jest groźny?
14.03.2022
Popularne w kategorii Zdrowie
dretwienie-opuszkow-palcow-u-rak-u-nog
Zdrowie
1 min.
Drętwienie opuszków palców u rąk i nóg – gdzie szukać przyczyny?
10.05.2022
    Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
    Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
    Pakiety medyczne

    Kim jesteśmy

    Artykuły o zdrowiu

ul. Topiel 12, 00-342, Warszawa
Redakcja WelbiSara Łątkowska - redaktor naczelnyredakcja@welbi.pl

© 2024 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Regulamin serwisuPolityka prywatnościPolityka cookies

Social media

  • facebook logo
  • instagram logo

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.