account-icon
Obliczanie ubezpieczenia
Umów teleporadę
Welbi
Zdrowie psychiczneZaburzenia psychiczne 1 min.
Zweryfikowane przez eksperta

Jakie są przyczyny, objawy i sposoby leczenia depresji nastolatków?

Klaudia Gaickalek. Agnieszka Żędzian22.02.2023Aktualizacja: 18.10.2023

Zdarza się, że depresja u nastolatków mylona jest z naturalnym zjawiskiem, jakim jest typowa dla młodzieńczego wieku burza hormonów. Taka pomyłka może być tragiczna w skutkach. Depresja bywa bowiem chorobą śmiertelną i nierzadko wymaga leczenia farmakologicznego. Obniżony nastrój, brak chęci do wykonywania codziennych czynności i myśli samobójcze to tylko niektóre z wielu objawów tej choroby.


depresja-u-nastolatkow-przyczyny-objawy-leczenie
unsplash.com

Polecane

talassofobia-co-to-jest-jak-ja-skutecznie-leczyc
Zdrowie psychiczne
1 min.
Co to jest talassofobia? Jak rozpoznać jej główne objawy?
30.05.2022
autyzm-u-doroslych-objawy-diagnoza-leczenie
Zdrowie psychiczne
1 min.
Autyzm u dorosłych – jak się objawia i jak można sobie z nim radzić?
28.07.2022
gynofobia-lek-przed-kobietami-przyczyny-leczenie
Zdrowie psychiczne
2 min.
Gynofobia (lęk przed kobietami) - przyczyny, leczenie
04.11.2021
melisa-na-sen-czy-pomaga-na-bezsennosc
Zdrowie psychiczne
1 min.
Melisa na bezsenność i inne dolegliwości
17.09.2021
Spis treści
  1. Depresja u nastolatków – wiedza ogólna
  2. Depresja u nastolatków – typy choroby
  3. Depresja u nastolatków – przyczyny
  4. Depresja u nastolatków – objawy
  5. Depresja u nastolatków – leczenie

Depresja u nastolatków – wiedza ogólna

Dane statystyczne dotyczące zachorowań na depresję wśród dzieci, nastolatków i dorosłych są bardzo niepokojące. Szacunki wskazują, że jedynie w Polsce z problemem może zmagać się nawet 10% społeczeństwa. Przy okazji omawiania problemu depresji w kontekście światowym mowa nawet o 350 mln osób.

Niestety przytłaczająco duża część chorych nie zgłasza się do lekarza samodzielnie lub w porę. Dzieje się tak, ponieważ bardzo łatwo zignorować początkowe objawy zachorowania. Zwłaszcza wtedy, kiedy mówimy o depresji u nastolatków, którzy na co dzień zmagają się z typową dla wieku dojrzewania burzą hormonów.

Całe szczęście świadomość społeczna dotycząca depresji i innych chorób psychicznych z roku na rok wzrasta. Coraz więcej osób decyduje się podjąć leczenie i skorzystać z pomocy psychoterapeuty lub psychiatry. Pomimo swoistego dualizmu ta statystyka zdecydowanie napawa optymizmem, nie można bowiem zapomnieć, że depresja jest chorobą śmiertelną i w przypadku braku podjęcia odpowiedniego leczenia mocno wzrasta ryzyko samobójstwa oraz chorób przewlekłych.

Choroby przewlekłe mogą być wywołane nie tylko przez stres, lecz również przez nieodpowiedni tryb życia. W zależności od rodzaju depresji osoba chora możesz zarówno w ogóle nie dbać o swoje zdrowie, jak i dbać przesadnie, czy też w ogóle nie wykazywać powierzchownych zmian w codziennym zachowaniu.

Depresja u nastolatków – typy choroby

W zależności od przyczyn choroby oraz rodzaju i czasu nasilenia objawów rozróżnia się kilka różnych typów depresji. Symptomów żadnego z nich nie powinno się ignorować, jednak niektóre wymagają pilnego zastosowania leczenia farmakologicznego. 

Takim przykładem jest depresja endogenna (wynikająca z zaburzeń funkcjonowania układu nerwowego) czy choroba afektywna dwubiegunowa, w której także zdarzają się epizody depresyjne. Dodatkowo terapii farmakologicznej, najczęściej w warunkach szpitalnych, wymaga osłupienie depresyjne, które charakteryzuje się jednym z najcięższych przebiegów depresji.

Zdecydowanego i szybkiego działania wymaga depresja agitatywna (lękowa). Towarzyszące jej przebiegowi lęki, niepokój, drażliwość i wybuchowość zwiększają ryzyko samobójstwa.

W przypadku depresji sezonowej lub reaktywnej farmakologia stosowana jest znacznie rzadziej (choć to także się zdarza). Terapia tej pierwszej najczęściej wspierana jest odpowiednio dobraną suplementacją, druga z kolei charakteryzuje się lżejszym i krótszym przebiegiem, więc bardzo często sama psychoterapia i mijający czas zupełnie ją zakańczają. 

Podobnie sytuacja wygląda przy dystymii (depresji nerwicowej), która ze względu na swój łagodny, lecz niestety długi, przebieg bardzo często traktowana jest jako cecha charakteru. Oprócz wspomnianych typów depresji występuje jeszcze depresja poporodowa, jednak ona (ze względu na swoją etymologię) zdecydowanie rzadziej zdarza się wśród nastolatków.

Depresja u nastolatków – przyczyny

Oprócz przyczyn biologicznych, takich jak wspomniane nieprawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego, wymienia się wiele czynników środowiskowych. Na rozwój depresji u nastolatka duży wpływ ma sytuacja w rodzinie. Mowa o zjawiskach takich jak:

  • przemoc domowa (zarówno psychiczna, jak i fizyczna), 

  • częste kłótnie w domu,

  • nadużywanie alkoholu lub substancji psychoaktywnych przez któregoś z członków rodziny,

  • choroba przewlekła kogoś z rodziny lub nawet samego dziecka,

  • śmierć któregoś z członków rodziny,

  • utrata kogoś bliskiego (np. przez rozwód rodziców),

  • wykorzystywanie psychiczne, fizyczne lub seksualne,

  • wrogość, zaniedbanie, odrzucenie lub brak zainteresowania (ze strony rodziców),

  • problemy materialne,

  • zbyt duże poczucie odpowiedzialności za sytuację rodziny.

Przy samodzielnej próbie rozpoznania przyczyn objawów depresji u nastolatka należy zachować ostrożność. Każdy przypadek jest bowiem inny i prawidłowo ocenić sytuację może wyłącznie kwalifikowany specjalista (psychoterapeuta) lub lekarz psychiatra.

Depresja u nastolatków – objawy

Objawy depresji u nastolatka lub dziecka najczęściej zauważają rodzice, ewentualnie inne dorosłe osoby z najbliższego otoczenia, np. wychowawca. Zdarza się także, że nastolatek sam decyduje się poprosić rodziców o pomoc ze względu na zaobserwowane u siebie zmiany nastroju.

Do zmian wywołanych depresją najczęściej należą: spadek nastroju, utrata zainteresowań, brak energii, częste wybuchy i lęki, poczucie bezsilności, obniżona samoocena, zmniejszenie koncentracji, chroniczne zmęczenie, nieokazywanie radości i myśli samobójcze. Dodatkowo nastolatek dotknięty depresją może sprawiać wrażenie bardziej zbuntowanego i niepokornego. W wyniku nagromadzenia negatywnych emocji dziecko może częściej krzyczeć, przeklinać czy na przykład opuszczać zajęcia szkolne. 

Innymi objawami depresji u nastolatka są symptomy psychosomatyczne. Mowa między innymi o bólach brzucha, głowy, zmniejszeniu się apetytu lub trudnościach z zasypianiem.

Depresja u nastolatków – leczenie

Aby pomóc nastolatkowi z depresją, należy podjąć takie same kroki, jak przy leczeniu osoby dorosłej. Początkowo zalecana jest profesjonalna psychoterapia. Dopiero dalszym krokiem jest zastosowanie leczenia farmakologicznego. Warto pamiętać, że psychoterapeuta nie może przepisać leków, ale może skierować pacjenta do psychiatry, który zdecyduje w tej kwestii.

W trakcie trwania terapii nastolatka warto pamiętać o tym, aby w odpowiedni sposób go wspierać. Podczas rozmowy z dzieckiem trzeba wykazywać się empatią, wrażliwością i zrozumieniem problemu. W żadnym wypadku nie należy umniejszać uczuciom nastolatka czy też dawać mu do zrozumienia, że patrzy się na nie z przymrużeniem oka.

Źródła
  1. A. Dymowska, K. Nowicka-Sauer, Depresja wśród młodzieży – problem wciąż aktualny, „Forum Medycyny Rodzinnej” 2015, nr 9(2), s. 124–126.
  2. D. Jęczmińska, Depresja nastolatka. Kompendium wiedzy dla rodziców, psychologiadziecka.org, 2021. [dostęp: 07.11.2022]
  3. J. Bomba, R. Modrzejewska, Prospektywne badanie dynamiki depresji u młodzieży w średniej fazie dorastania, „Psychiatria Polska” 2006, nr 4(40), s. 683–693.
Author Klaudia Gaicka picture

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Najchętniej czytane

sangwinik-kto-to-jest-jak-go-rozpoznac-cechy-osobowosci
Zdrowie psychiczne
2 min.
Sangwinik - kto to jest? Jak go rozpoznać? Cechy osobowości
28.10.2021
czlowiek-empatyczny-co-to-znaczy-czym-sie-cechuje
Zdrowie psychiczne
1 min.
Kim jest człowiek empatyczny? Czemu służy empatia i czy można jej się nauczyć?
03.06.2022
lek-przed-ptakami-awizofobia-jakie-sa-przyczyny-i-objawy
Zdrowie psychiczne
2 min.
Lęk przed ptakami (awizofobia) - jakie są przyczyny i objawy?
30.07.2021
zawisc-co-to-jest-jak-sobie-z-nia-poradzic
Zdrowie psychiczne
2 min.
Co to jest zawiść? Poznaj metody radzenia sobie z zawiścią ludzką
19.05.2021
Popularne w kategorii Zdrowie psychiczne
chore-dziecko-na-wakacjach-gdzie-szukac-pomocy
Telemedycyna
1 min.
Chore dziecko na wakacjach – gdzie szukać pomocy
27.08.2021
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Pakiety medyczne
Konsultacja lekarska online
Alergolog onlineChirurg onlineDermatolog onlineDiabetolog onlineEndokrynolog onlineGastrolog online
arrow-link
Zobacz więcej

Kim jesteśmy

Artykuły o zdrowiu

ul. Topiel 12, 00-342, Warszawa
Redakcja WelbiSara Łątkowska - redaktor naczelnyredakcja@welbi.pl

© 2024 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Regulamin serwisuPolityka prywatnościPolityka cookies

Social media

  • facebook logo
  • instagram logo

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.