Zaloguj się

Umów teleporadę
ZdrowieChoroby 1 min.
Zweryfikowane przez eksperta

Odparzenia pieluszkowe – przyczyny, objawy, pielęgnacja

Alicja Skibińska

lek. Agnieszka Żędzian

15.11.2023

Aktualizacja: 15.11.2023

Odparzenia pieluszkowe to częsty problem skórny występujący u niemowląt, powodujący duży dyskomfort, a nawet ból. Jak im zapobiegać i jak sobie z nimi radzić?


odparzenia-pieluszkowe-jak-wygladaja-pielegnacja
Pixabay.com

Polecane

dretwienie-opuszkow-palcow-u-rak-u-nog
Zdrowie
1 min.
Drętwienie opuszków palców u rąk i nóg – gdzie szukać przyczyny?
10.05.2022
owsiki-u-doroslego-jakie-sa-objawy-jak-leczyc
Zdrowie
2 min.
Owsiki u dorosłego - jakie są objawy? Jak leczyć?
31.10.2021
bable-po-oparzeniu-po-ilu-dniach-znikaja-czym-smarowac
Zdrowie
1 min.
Bąble po oparzeniu - po ilu dniach znikają? Czym smarować?
30.07.2021
jak-wyleczyc-zoladek-po-antybiotyku
Zdrowie
1 min.
Jak wyleczyć żołądek po antybiotyku i jak go chronić przed niekorzystnym działaniem antybiotykoterapii?
30.05.2022
Spis treści
  1. Czym są odparzenia pieluszkowe?
  2. Odparzenia pieluszkowe – przyczyny i częstość występowania
  3. Odparzenia pieluszkowe – objawy
  4. Diagnoza i leczenie odparzeń pieluszkowych
  5. Zapobieganie odparzeniom pieluszkowym

Czym są odparzenia pieluszkowe?

Odparzenia pieluszkowe, nazywane również odpieluszkowym zapaleniem skóry, stanowią jeden z najczęstszych problemów skórnych wieku dziecięcego. Jest to stan zapalny, spowodowany infekcją związaną z długim kontaktem skóry z wilgotnym środowiskiem, w tym przypadku z pieluszką (zwykle jednorazową).

Skóra niemowląt jest inna niż skóra osób dorosłych. Dopiero się rozwija i w związku z tym nie spełnia wszystkich swoich docelowych funkcji (m.in. ochronnej) oraz jest zdecydowanie bardziej delikatna i podatna na podrażnienia. Ma cieńszą warstwę rogową, co w połączeniu z niewykształconą w pełni odpornością, pH zbliżonym do obojętnego oraz ograniczoną aktywnością gruczołów łojowych i potowych (odpowiedzialnych za wytwarzanie ochronnego płaszcza hydrolipidowego) stanowi łatwy cel dla rozmaitych infekcji, m.in. Candida albicans.

Odparzenia pieluszkowe – przyczyny i częstość występowania

Od wielu lat bardzo popularne są pieluchy jednorazowe i trudno się temu dziwić – są bardzo chłonne, szczelne i komfortowe zarówno dla dziecka, jak i dla rodziców. Niestety niektórym opiekunom zdarza się zmieniać je zbyt rzadko, co może prowadzić do podrażnienia delikatnej skóry niemowlęcia. Długotrwały kontakt z zawartością pieluszki rozmiękcza naskórek, zaburzając jego funkcję ochronną. Dodatkowo amoniak wchodzący w skład moczu oraz drobnoustroje z kału w połączeniu z brakiem przewiewności szczelnej pieluszki prowadzą do zakażeń, które z kolei skutkują zapaleniem skóry.

Do czynników ryzyka wystąpienia odparzeń pieluszkowych można zaliczyć: niedostateczną higienę skóry dziecka, ząbkowanie, pogorszony ogólny stan zdrowia niemowlęcia, antybiotykoterapię, rozszerzanie diety, biegunki, przegrzewanie skóry, dużą częstość oddawania moczu, wrodzone wady układu moczowego, a także alergię na preparaty stosowane do higieny oraz substancje zawarte w pieluszce.

Choć pieluszkowe zapalenie skóry może wyglądać groźnie, w rzeczywistości jest stosunkowo normalną i bardzo częstą dolegliwością. Szacuje się, że w ciągu 1. roku życia doświadcza jej nawet połowa niemowląt. Objawy mogą pojawić się w 1. lub w 2. miesiącu życia i trwać aż do końca okresu pieluszkowego, który często bywa wydłużany z powodu wygody używania pieluch jednorazowych. Najczęściej jednak odparzenia występują między 7. a 12. miesiącem życia dziecka.

Odparzenia pieluszkowe – objawy

Symptomy pieluszkowego zapalenia skóry można zaobserwować w miejscu przylegania pieluszki (na pośladkach, kroczu, udach, pachwinach, wzgórku łonowym). Jego najbardziej charakterystycznym i pierwszym objawem jest rumień, który może przypominać odparzenie, połączony z zapachem amoniaku. W miarę jak stan zapalny ulega nasileniu, pojawiają się także: obrzęk ognisk rumieniowych, nadżerki, krostki, grudki oraz pęcherzyki. Tego typu objawy wiążą się z rosnącym dyskomfortem u dziecka, które odczuwa świąd i ból w podrażnionych okolicach. W postaci przewlekłej mogą pojawić się takie zmiany jak pogrubienie czy złuszczanie naskórka.

Diagnoza i leczenie odparzeń pieluszkowych

Łagodne postacie odparzeń pieluszkowych można leczyć domowymi sposobami, wykorzystując kąpiele z dodatkiem niewielkiej ilości nadmanganianu potasu, napar z nagietka lub rumianku (do przecierania skóry) oraz emolienty i kosmetyki zawierające cynk, pantenol, lanolinę lub alantoinę.

W sytuacji, gdy zmiany skórne nie ustępują, a ich stan wręcz się pogarsza, konieczna jest konsultacja z lekarzem, który zdecyduje, czy konieczne będzie zastosowanie środków farmakologicznych, takich jak: słabe kortykosteroidy, antybiotyki lub preparaty przeciwgrzybicze. Warto sprawdzić również, czy problemy skórne nie są spowodowane alergią. Uczulenie pozwalają rozpoznać zmiany skórne występujące nie tylko w okolicach stykających się z pieluszką, ale także np. na twarzy, rękach i nogach dziecka.

Zapobieganie odparzeniom pieluszkowym

Najważniejszą rzeczą, którą należy robić, by zminimalizować ryzyko występowania pieluszkowego zapalenia skóry, jest częste zmienianie pieluszki – rób to mniej więcej co 2 lub 3 godziny, a także po każdej kupie. Jeśli to możliwe, jak najczęściej zostawiaj dziecko na jakiś czas bez pieluszki, by skóra mogła swobodnie oddychać. Przed założeniem świeżej pieluchy oczyść skórę wodą i delikatnym środkiem myjącym, dokładnie ją osusz (zwracając szczególną uwagę na zagłębienia fałdów skóry) i posmaruj specjalną maścią ochronną. Unikaj stosowania chusteczek nawilżanych. Pudrowe zasypki zastąp kremem zalecanym przez pediatrę Twojego dziecka. Pamiętaj również, by wybierać odpowiedni rozmiar pieluch i nie zapinać ich zbyt ciasno (między pieluszką a skórą powinny mieścić się dwa palce). Unikaj zbyt ciasnych i nieprzepuszczających powietrza ubranek. W ten sposób zapewnisz dziecku właściwą cyrkulację powietrza, czym zminimalizujesz ryzyko odparzeń.

Źródła
  1. J. Arct, P. Depta, Alantoina – działanie i wykorzystanie kosmetyczne, „Polish Journal of Cosmetology” 2016, nr 19 (1), s. 12–17.
  2. I. Czerwińska-Pawluk, M. Gregier, Knowledge of nursing students about the physiological determinants of skin care for newborns and infants, „Pedagogy and Psychology of Sport” 2020, nr 6 (2), s. 51–60.
  3. A. Sybilski, Skóra – najważniejszy narząd naszego ciała. Dbajmy o nią!, „Pediatria i Medycyna Rodzinna” 2012, nr 8 (4), s. 375–379.
  4. A. Wilmont, A. Doboszyńska, Pieluszkowe zapalenie skóry u dzieci, „Pediatria i Medycyna Rodzinna” 2012, nr 8 (3), s. 272–274.
Author Alicja Skibińska picture

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Najchętniej czytane

szalwia-na-gardlo-jak-ja-stosowac-pic-czy-plukac
Zdrowie
2 min.
Szałwia na gardło - jak ją stosować? Pić czy płukać?
28.10.2021
kwasny-zapach-potu-jakie-sa-przyczny
Zdrowie
1 min.
O czym świadczy kwaśny zapach potu? Prawdopodobne przyczyny
02.06.2022
skurcz-w-stopie-jak-sie-go-pozbyc-co-robic
Zdrowie
1 min.
Skurcz w stopie - jak się go pozbyć? Co robić?
29.10.2021
afta-w-gardle-jakie-sa-objawy-jak-wyglada-leczenie
Zdrowie
2 min.
Afta w gardle - jakie są objawy? Jak wygląda leczenie?
24.01.2022
Popularne w kategorii Zdrowie
rozgrzewka-dla-dzieci-jak-powinna-wygladac
Fitness
2 min.
Rozgrzewka dla dzieci - jak powinna wyglądać?
30.07.2021
  • Kontakt
  • Regulamin serwisu
  • Polityka prywatności

© 2023 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.