Zweryfikowane przez eksperta

Co to jest bąblowica? Jakie daje objawy? Dowiedz się więcej o przyczynach i leczeniu bąblowicy u człowieka

lek. Magdalena Mroczek

lek. Agnieszka Widera

30.07.2021

Aktualizacja: 21.09.2021

Słowo „bąblowica” często pojawia się w kontekście spożywania produktów runa leśnego i jagód. Część zakażeń, zwłaszcza tych zlokalizowanych w mózgu, może dawać bardzo poważne objawy. Nie wszyscy wiedzą jednak, że większość zakażeń przebiega bezobjawowo.


bablowica-co-to-jest-jakie-sa-objawy-jak-wykryc
unsplash.com

Bąblowica - od czego można się zarazić?

Człony tasiemca bąblowca i jego jaja są wydalane przez żywiciela ostatecznego na leśne runo lub do gleby i pozostają na jagodach, grzybach, trawie czy warzywach. Zostają one następnie zjedzone przez żywiciela pośredniego. W przypadku bąblowca jednokomorowego są to najczęściej owce i świnie. Żywicielem pośrednim bąblowca wielokomorowego są myszy, nornice i szczury. W jelitach żywicieli pośrednich wylęgają się larwy, które przedostają do krwi, potem do wątroby, gdzie przechodzą przekształcenie w kolejną formę rozwojową. Po zjedzeniu larwy przez żywiciela ostatecznego zamienia się ona w tasiemca i cykl życiowy się zamyka. Człowiek zaraża się „przy okazji”, w wyniku zjedzenia niemytych jagód lub warzyw, do których przyczepione są jaja bąblowca, wypicia wody zanieczyszczonej jajami lub dotknięcia sierści zainfekowanego zwierzęcia. Jaja mogą znajdować się również w niedogotowanym mięsie.

Jakie są objawy bąblowicy u człowieka?

Objawy bąblowicy u człowieka często są niespecyficzne i różnią się w zależności od organu, w którym zlokalizowała się cysta bąblowcowa. Torbiele mogą rosnąć powoli i nie dawać symptomów nawet przez 10-15 lat, a bąblowica u ludzi na ogół przebiega bezobjawowo.

Najczęściej torbiele umiejscowione są w wątrobie. Mowa wówczas o bąblowicy wątroby, która powoduje następujące objawy: uczucie dyskomfortu i pełności w prawym podżebrzu, nudności, bóle, a czasami żółtaczkę. Cysty niekiedy lokalizują się w płucach (20%), rzadziej w śledzionie, mózgu, kościach. Bąblowica może dać też objawy neurologiczne, takie jak bóle głowy, nudności, wymioty, a nawet napady padaczkowe. Na szczęście cysta w mózgu lokalizuje się stosunkowo rzadko (2%). Umiejscowienie torbieli w kościach może prowadzić do patologicznych złamań. Bąblowica nie daje zazwyczaj objawów widocznych na skórze; objawy skórne praktycznie nie występują. U dzieci zakażenie pojawia się głównie ze względu na to, że często biorą one skażone przedmioty do ust.

Jeśli wystąpią u Ciebie wyżej wymienione objawy, nie oznacza to od razu, że masz bąblowicę. Symptomy te są niespecyficzne, pojawiają się w bardzo wielu chorobach. Jeśli zauważysz je u siebie, skonsultuj się z lekarzem.

Bąblowica - jak ją wykryć?

Bąblowicę często wykrywa się przypadkowo w USG wątroby. W płucach lub kościach można zaobserwować ją na zdjęciu rentgenowskim. Badaniem pozwalającym na poznanie dokładnej lokalizacji cysty i jej struktury jest tomografia komputerowa (TK). Diagnostyka bąblowicy obejmuje badanie serologiczne (z krwi) i badanie Western Blot (wykrywające białka) dla potwierdzenia diagnozy. Często pozwala to na rozróżnienie pomiędzy dwoma rodzajami tasiemca.

Jak leczy się bąblowicę?

Terapię dobiera się w zależności od wielkości i umiejscowienia cysty. Torbiele duże (czasami mogą osiągać nawet 20 cm) i grożące pęknięciem oraz bąblowicę wielokomorową leczy się operacyjnie, a następnie poprzez terapię farmakologiczną albendazolem przez 2 lata po operacji. Często albendazol stosuje się przed zabiegiem w celu zmniejszenia inwazyjności i zmniejszenia napięcia ścian torbieli. Torbiele małe leczy się albendazolem aplikowanym w kilku jednomiesięcznych dawkach.

Jak zapobiec zakażeniu pasożytem bąblowcem?

Zaleca się przestrzeganie zasad higieny, mycie owoców i warzyw, niedotykanie sierści lisów, regularne odrobaczanie psów i mycie rąk po kontakcie z nimi.

Bąblowica często przenosi się przez jaja, którymi zanieczyszczone są jagody. Wiele wątpliwości dotyczy tej drogi zakażenia. Poniżej prezentujemy odpowiedzi na najczęstsze z nich.

Czy bąblowica przenosi się poprzez zjedzenie borówek amerykańskich?

Borówka amerykańska rzadko jest drogą transmisji bąblowicy, ponieważ jest uprawiana na ogrodzonych plantacjach, zazwyczaj bez dostępu dzikich zwierząt. Ryzyko zakażenia jest minimalne. Przed spożyciem zaleca się po prostu umycie jagód.

Jak myć jagody?

Bąblowica przenosi się poprzez jaja na leśnych jagodach, dlatego przed zjedzeniem należy przepłukać je kilkakrotnie pod bieżącą, ciepłą wodą. Najlepiej myć je małymi partiami w dłoniach albo na sitku.

Mrożone jagody a bąblowica - czy niskie temperatury niszczą jaja?

Nie, jaja są w stanie znieść temperaturę poniżej -20°C, a temperatura -70°C niszczy je dopiero po kilku dniach.

Zarażenie bąblowicą następuje poprzez zjedzenie jaj na produktach zanieczyszczonych odchodami zwierząt, wypicie skażonej wody, kontakt z sierścią lub spożycie niedogotowanego mięsa. Torbiele w ciele człowieka rosną powoli. Choroba daje niespecyficzne objawy, jest niebezpieczna, a nieleczona może prowadzić do śmierci.

Źródła
  1. J. Eckert, P. Deplazes, Biological, epidemiological, and clinical aspects of echinococcosis, a zoonosis of increasing concern, „Clin Microbiol Rev” 2004, nr 17, s. 107-135.

  2. J Gawor, Bąblowica jednojamowa u ludzi i zwierząt - aktualna sytuacja epidemiologiczna w Polsce, „Medycyna Weterynaryjna” 2016, nr 72, s. 666-670.

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Popularne w kategorii Zdrowie
Ad

Najchętniej czytane

gdzie-udac-sie-do-lekarza-podczas-urlopu
Zdrowie
1 min.
Gdzie udać się do lekarza podczas urlopu?
20.08.2021
poznaj-5-sposobow-na-dobry-sen
Zdrowie
1 min.
Poznaj 5 sposobów na dobry sen
20.08.2021
jak-sobie-poradzic-z-alergia-poznaj-5-sprawdzonych-sposobow
Zdrowie
1 min.
Jak sobie radzić z alergią? 5 sprawdzonych sposobów
31.08.2021
dlaczego-sniadanie-jest-wazne-i-nie-powinno-sie-go-pomijac
OdżywianieZdrowie
1 min.
Dlaczego śniadanie jest ważne i nie powinno się go pomijać?
30.08.2021

© 2021 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.