account-icon
Obliczanie ubezpieczenia
Umów teleporadę
Welbi
ZdrowieChoroby 1 min.

Powiększona wątroba – przyczyny, objawy, sposoby leczenia

Olga Dąbska

24.02.2023

Aktualizacja: 28.02.2023

Powiększona wątroba w specjalistycznej nomenklaturze medycznej jest nazywana hepatomegalią. Stan ten może być determinowany wieloma czynnikami. Wśród przyczyn powiększenia wątroby wymienia się m.in.: stan zapalny tego narządu, zastój krwi lub żółci, odkładanie się substancji w wątrobie (choroby spichrzeniowe) czy guzy. Sprawdź, jakie objawy towarzyszą powiększonej wątrobie oraz na czym polega jej leczenie.


powiekszona-watroba-przyczyny-objawy-leczenie
pixabay.com

Polecane

afta-w-gardle-jakie-sa-objawy-jak-wyglada-leczenie
Zdrowie
2 min.
Afta w gardle - jakie są objawy? Jak wygląda leczenie?
24.01.2022
jak-wyleczyc-zoladek-po-antybiotyku
Zdrowie
1 min.
Jak wyleczyć żołądek po antybiotyku i jak go chronić przed niekorzystnym działaniem antybiotykoterapii?
30.05.2022
grzybica-po-antybiotyku-jak-jej-uniknac-objawy
Zdrowie
1 min.
Jak uniknąć grzybicy po antybiotyku?
30.05.2022
bable-po-oparzeniu-po-ilu-dniach-znikaja-czym-smarowac
Zdrowie
1 min.
Bąble po oparzeniu - po ilu dniach znikają? Czym smarować?
30.07.2021
Spis treści
  1. Powiększona wątroba – co to znaczy?
  2. Co oznacza powiększona wątroba? Przyczyny hepatomegalii
  3. Stany zapalne
  4. Polekowe uszkodzenie wątroby
  5. Zmiany zwyrodnieniowe
  6. Zmiany zastoinowe w krążeniu i drogach żółciowych
  7. Inne przyczyny powiększonej wątroby
  8. Objawy powiększonej wątroby
  9. Powiększona wątroba – jak leczyć?
  10. Powiększona wątroba – jaka dieta?

Powiększona wątroba – co to znaczy?

Powiększenie wątroby w terminologii medycznej jest określane jako hepatomegalia. Fizjologicznie masa wątroby u dorosłego mężczyzny wynosi około 1500–1700 g, u dorosłej kobiety zaś – 1300–1500 g. W wyniku hepatomegalii narząd ten powiększa swój rozmiar, w efekcie wywołując ucisk na okoliczne tkanki. Fizjologicznie w czasie badania palpacyjnego brzucha wątroba nie jest wyczuwalna lub wyczuwalny jest tylko jej dolny brzeg. Przy powiększeniu wątroby lekarz może ją wyczuć w czasie badania dotykowego.

Powiększenie wątroby to niespecyficzny objaw, który może być wynikiem wielu procesów. Za powiększenie wątroby odpowiadać mogą bowiem:

  • rozrost nowotworowy tkanek wątroby,

  • obecność przerzutów nowotworowych w wątrobie,

  • wzrost objętości łożyska naczyniowego i dróg żółciowych, czyli nadmiar krwi i żółci,

  • wzrost objętości tkanki śródmiąższowej,

  • powiększenie masy komórek wątrobowych,

  • występowanie torbieli (cyst wypełnionych płynem czy galaretowatą treścią) lub ropni (zazwyczaj mnogie zmiany, wywołane przez bakterie ropotwórcze).

Co oznacza powiększona wątroba? Przyczyny hepatomegalii

Powiększona wątroba to objaw, który może towarzyszyć wielu schorzeniom. Poniżej przedstawiono możliwe przyczyny powiększenia wątroby.

Stany zapalne

Powiększenie wątroby obserwuje się w przebiegu stanów zapalnych tego narządu, zarówno o charakterze ostrym, jak i przewlekłym. Do stanów zapalnych, w których wątroba zwiększa swój rozmiar, zalicza się m.in.: ostre wirusowe zapalenie wątroby (wywołane przeważnie przez wirusa zapalenia wątroby – głównie typu B, rzadziej przez inne wirusy, np. adenowirusy, Coxsackie B, wirus opryszczki pospolitej, wirus cytomegalii, wirus świnki, wirus mononukleozy zakaźnej, wirus ospy wietrznej i półpaśca), uogólnione choroby bakteryjne i wirusowe, marskości żółciowe.

Polekowe uszkodzenie wątroby

Wśród licznych funkcji pełnionych przez wątrobę wymienia się metabolizm prawie wszystkich leków, z których znaczna część może wywierać działanie toksyczne na komórki wątroby. Stąd też do powiększenia wątroby może dojść w wyniku polekowego uszkodzenia tego narządu.Sprzyja temu długotrwałe stosowanie leków lub jednorazowe ich przyjęcie w dawce przewyższającej terapeutyczną. Wśród leków prowadzących do uszkodzenia wątroby wymienia się m.in.: niesterydowe leki przeciwzapalne, paracetamol, leki z grupy selektywnych inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny (fluoksetyna, paroksetyna), statyny, doustne leki antykoncepcyjne, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, steroidy anaboliczne, niektóre antybiotyki i chemioterapeutyki (np. erytromycyna, kotrimoksazol).

Zmiany zwyrodnieniowe

Powiększenie wątroby może być efektem zmian zwyrodnieniowych. Jedną z częstszych jest stłuszczenie wątroby, które polega na odkładaniu się zbyt dużej ilości cząsteczek tłuszczu w komórkach wątrobowych.Wyróżnia się alkoholowe i niealkoholowe stłuszczenie wątroby. Pierwsze, jak sama nazwa wskazuje, dotyczy osób nadużywających alkoholu. Drugie może towarzyszyć innym chorobom metabolicznym, np. cukrzycy, otyłości, chorobom autoimmunologicznym, np. celiakii, nieswoistym chorobom zapalnym jelit. Inną zmianą zwyrodnieniową, która może powodować powiększenie wątroby, jest skrobiawica.Polega ona na pozakomórkowym odkładaniu różnych rodzajów biologicznie nieaktywnego białka. Tzw. amyloid odkłada się przeważnie w przestrzeni Dissego.

Zmiany zastoinowe w krążeniu i drogach żółciowych

Do powiększenia wątroby może dojść na skutek zmian zastoinowych w krążeniu i drogach żółciowych. Utrudniony odpływ krwi z narządu może być spowodowany przekrwieniem biernym wątroby czy zespołem Budda-Chiariego, czyli zakrzepicą żył wątrobowych. Z kolei do zastoju w drogach żółciowych doprowadzić mogą:

  • czynniki zewnątrzwątrobowe, np. kamica dróg żółciowych, ucisk dróg żółciowych przez guzy, wrodzone anomalie kanalików żółciowych (np. torbiele dróg żółciowych), zarostowe zapalenie dróg żółciowych,

  • czynniki wewnątrzwątrobowe, np. infekcyjne zapalenia wątroby, cholestazy wrodzone, wady anatomiczne, zaburzenia metaboliczne.

Inne przyczyny powiększonej wątroby

Wśród innych przyczyn powiększenia wątroby wymienia się m.in.:

  • choroby układu siateczkowo-śródbłonkowego i krwiotwórczego,

  • zwyrodnienie wielotorbielowate wątroby,

  • genetyczne lub nabyte wady metaboliczne, np. choroba Wilsona, hemochromatoza,

  • choroby spichrzeniowe – choroby metaboliczne z nieprawidłowym magazynowaniem glikogenu w wątrobie.

Objawy powiększonej wątroby

Gdzie boli wątroba?Wątroba jest umiejscowiona w prawym górnym kwadrancie jamy brzusznej. Położona jest w nadbrzuszu, ponad łukiem żebrowym, 5–10 cm na lewo od linii środkowej ciała. Jeśli odczuwasz dolegliwości bólowe w tym miejscu, to możliwe, że odpowiada za nie właśnie wątroba. Inne objawy powiększonej wątroby to m.in.: 

  • dyskomfort w prawym podżebrzu, 

  • kłucie w brzuchu (po prawej stronie), 

  • uczucie rozpierania pod łukiem żebrowym,

  • odbijanie, wzdęcia, 

  • nudności, wymioty, 

  • brak apetytu, 

  • zgaga, 

  • zażółcenie skóry/powłok, twardówek, moczu, odbarwienie stolca, 

  • świąd skóry, 

  • pajączki naczyniowe, wybroczyny, 

  • zmęczenie.

Powiększona wątroba – jak leczyć?

Leczeniem powiększonej wątroby zajmuje się hepatolog. To specjalista z zakresu schorzeń wątroby, pęcherzyka żółciowego i dróg żółciowych. Lekarz ten przekazuje również informacje o tym, jak dbać o wątrobę, aby uniknąć zaburzeń jej pracy. Leczenie powiększonej wątroby jest uzależnione od pierwotnej przyczyny. Dodatkowo pomaga całkowite wyeliminowanie czynników mogących uszkadzać ten narząd, np. alkoholu czy leków.

Powiększona wątroba – jaka dieta?

Elementem wspomagającym leczenie powiększonej wątroby jest odpowiedni sposób odżywiania. Dieta, która wspomaga regenerację wątroby, powinna stosować się do takich ogólnych zaleceń dietetycznych:

  • unikanie spożywania alkoholu,

  • ograniczenie spożycia tłuszczów,

  • spożywanie posiłków częściej, ale w mniejszych porcjach,

  • unikanie ciężkostrawnych, wzdymających i smażonych posiłków.

Szczegółowe zalecenia dietetyczne ustala dietetyk indywidualnie dla każdego pacjenta.

Źródła
  1. F. Kokot, Diagnostyka różnicowa objawów chorobowych. Tom 2, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007.
  2. P. Lipiński, I. Jankowska, E. Szymańska, D. Rokicki i wsp., Hepato- i splenomegalia w wybranych chorobach metabolicznych – diagnostyka i różnicowanie, „Pediatria Polska” 2018, t. 1, nr 93, s. 74–79.
  3. A. Szczeklik, P. Gajewski, Interna Szczeklika 2018, Medycyna Praktyczna, Kraków 2018.
Author Olga Dąbska picture

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Najchętniej czytane

uczulenie-na-plyn-do-plukania-jak-wyglada
Zdrowie
2 min.
Uczulenie na płyn do płukania - jak wygląda?
28.10.2021
jak-odgrzybic-organizm-domowymi-sposobami
Zdrowie
2 min.
Jak odgrzybić organizm domowymi sposobami?
24.01.2022
gesty-sluz-w-ciazy-co-oznacza
Zdrowie
1 min.
Gęsty śluz w ciąży. Kiedy się pojawia i na co wskazuje?
09.05.2022
polip-hiperplastyczny-co-to-jest
Zdrowie
1 min.
Co to jest polip hiperplastyczny? Czy jest groźny?
14.03.2022
Popularne w kategorii Zdrowie
regeneracja-watroby-ile-trwa-jak-ja-wspomoc
Zdrowie
1 min.
Co regeneruje wątrobę? Jak szybko ją odbudować?
19.05.2021
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Pakiety medyczne
Konsultacja lekarska online
Alergolog onlineChirurg onlineDermatolog onlineDiabetolog onlineEndokrynolog onlineGastrolog online
arrow-link
Zobacz więcej

Kim jesteśmy

Artykuły o zdrowiu

ul. Topiel 12, 00-342, Warszawa
Redakcja WelbiSara Łątkowska - redaktor naczelnyredakcja@welbi.pl

© 2024 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Regulamin serwisuPolityka prywatnościPolityka cookies

Social media

  • facebook logo
  • instagram logo

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.