account-icon
Obliczanie ubezpieczenia
Umów teleporadę
Welbi
ZdrowieChoroby 1 min.

Zapaść – co to znaczy? Przyczyny, objawy, postępowanie

Olga Dąbska08.04.2024Aktualizacja: 08.04.2024

Zapaść to stan zagrożenia życia, do którego dochodzi w wyniku niedostatecznego natlenienia organizmu. Eksperci zwracają uwagę na wiele potencjalnych przyczyn zapaści. Mogą to być m.in.: oparzenia, uraz, sepsa. Dowiedz się, co jeszcze może prowadzić do zapaści i jakie objawy jej towarzyszą.


czy-zapasc-jest-niebezpieczna-kiedy-sie-pojawia
Pixabay.com

Polecane

skurcze-szyi-jakie-sa-przyczyny-co-robic
Zdrowie
2 min.
Skurcze szyi - jakie są przyczyny? Co robić?
24.01.2022
toczen-na-rekach-co-to-za-choroba
Zdrowie
1 min.
Toczeń na rękach – dowiedz się, czym jest ta choroba
10.05.2022
czy-zwapnienie-kosci-mozna-wyleczyc
Zdrowie
1 min.
Czym jest zwapnienie kości? Przyczyny, objawy, leczenie
09.05.2022
kwasny-zapach-potu-jakie-sa-przyczny
Zdrowie
1 min.
O czym świadczy kwaśny zapach potu? Prawdopodobne przyczyny
02.06.2022
Spis treści
  1. Czym jest zapaść?
  2. Jakie są przyczyny zapaści?
  3. Zapaść – objawy
  4. Przebieg zapaści
  5. Zapewnij sobie pomoc na czas choroby
  6. Postępowanie w zapaści

Czym jest zapaść?

Zapaść, zwana też wstrząsem, to stan charakteryzujący się nagłym spadkiem objętości minutowej i wyrzutowej serca. Objętość minutowa jest ilością krwi, jaką serce tłoczy w ciągu jednej minuty do naczyń krwionośnych Objętość wyrzutowa serca z kolei to objętość krwi tłoczonej do tętnic w czasie jednego cyklu pracy serca. Zapaść stanowi wynik ostrej niewydolności krążenia, czyli stanu dysproporcji między zapotrzebowaniem a dostarczaniem tlenu i składników odżywczych, co prowadzi do zaburzenia pracy i niewydolności wielu narządów, a w skrajnych przypadkach do nagłej śmierci

Jakie są przyczyny zapaści?

Eksperci wyróżnili kilka rodzajów zapaści ze względu na przyczynę jej powstania:

  • zapaść kardiogenna – wywołana niewydolnością serca, np. wadami mięśnia sercowego, arytmią, krezkowym zespołem tętnicy, zawałem, zapaleniem mięśnia sercowego, niewydolnością zastawek serca, urazem serca, toksycznym uszkodzeniem serca, niektórymi chorobami zakaźnymi takimi jak denga;

  • zapaść hipowolemiczna – spowodowana spadkiem objętości krwi, np. w wyniku nadmiernej utraty płynów, rozległych oparzeń, krwotoków, urazów czy zabiegów operacyjnych;

  • zapaść dystrybucyjna – związana z nieprawidłowym rozszerzaniem się naczyń krwionośnych, takim jak nadmierne poszerzenie łożyska naczyniowego, intensywny stan zapalny, rozsiane wykrzepianie śródnaczyniowe, zaburzenia metaboliczne, reakcja anafilaktyczna, uszkodzenie rdzenia kręgowego, sepsa;

  • zapaść obturacyjna – wywołana przez utrudniony przepływ krwi, którego przyczyną są np. guzy, zator płucny, tamponada serca, odma prężna.

Zapaść – objawy

Poszczególnym rodzajom zapaści towarzyszyć będą nieco inne objawy uzależnione od przyczyn, które doprowadziły do ich powstania. Jednak eksperci zwracają uwagę na symptomy wspólne dla wszystkich rodzajów zapaści. Należą do nich przede wszystkim:

  • splątanie, lęk, dezorientacja;

  • spłycony i przyspieszony oddech;

  • zawroty głowy;

  • tachykardia, czyli przyspieszona praca serca (powyżej 100 uderzeń na minutę) – wyjątek stanowi zapaść z przyczyn neurologicznych, w której występuje bradykardia, czyli spowolniona praca serca;

  • obniżenie skurczowego ciśnienia tętniczego;

  • osłabienie, brak siły;

  • skąpomocz;

  • bladość powłok;

  • oziębienie;

  • utrata przytomności;

  • wydłużenie powrotu włośniczkowego (zaburzenia krążenia).

Jeśli obserwujesz objawy zapaści, wezwij pilnie pomoc medyczną, dzwoniąc pod numer 112 lub 999. Zapaść to stan zagrożenia zdrowia! 

Przebieg zapaści

Eksperci podają, że zapaść rozwija się etapowo. Nierzadko jednak trudno jest zaobserwować przejście z jednego etapu jej zaawansowania w drugi. Wyróżniają następujące fazy zapaści:

  1. Wyrównanie – utrata 25% objętości krwi; następuje uruchomienie mechanizmów, które mają kompensować spadek ciśnienia krwi (hipotensja); przy zbyt niskim ciśnieniu organizm wytwarza więcej adrenaliny i noradrenaliny, co przyspiesza pracę serca i nasila skurcz naczyń krwionośnych.

  2. Centralizacja – tlen i składniki pokarmowe dostarczane są przez organizm do głównych narządów (mózg, serce, płuca), w wyniku czego reszta tkanek jest gorzej ukrwiona.

  3. Zmiany metaboliczne – niedostateczna ilość tlenu sprawia, że komórki nie są w stanie prawidłowo funkcjonować – nie produkują energii, zaburzony zostaje łańcuch oddechowy, co powoduje namnażanie się wolnych rodników (nieprawidłowych form tlenu, które uszkadzają tkanki, powodują stan zapalny), komórki zaczynają oddychać beztlenowo, w konsekwencji czego produkowany jest kwas mlekowy i rozwija się kwasica, zlepiają się też trombocyty (płytki krwi).

  4. Nieodwracalna – krytyczny spadek ciśnienia tętniczego, zlepianie się pozostałych elementów krwi, wykrzepianie wewnątrznaczyniowe, zaburzenia pracy serca, obrzęk płuc.

Zapewnij sobie pomoc na czas choroby

Zapaść może być wynikiem wielu schorzeń. Zapobiegnij temu stanowi zagrażającemu życiu, kontrolując pracę organizmu i lecząc występujące schorzenia. Korzystaj z szerokiej listy badań i konsultacji u lekarzy pierwszego kontaktu i specjalistów dzięki Polisie Zdrowie Welbi. To prywatne ubezpieczenie zdrowotne, którego ofertę możesz zamówić na Welbi. W ramach wybranego pakietu możesz mieć dostęp do:

  • wizyt u lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej w ciągu 24 godzin;

  • konsultacji u lekarzy specjalistów bez skierowania i z czasem oczekiwania z reguły nie dłuższym niż 3 dni robocze;

  • badań laboratoryjnych, obrazowych i czynnościowych z listy dostępnych w danym pakiecie; nawet blisko 300 nadań w pakiecie OCHRONA GOLD;

  • opieki w placówkach medycznych współpracujących z ubezpieczycielem na terenie całego kraju (prawie 3500 placówek);

  • innych korzyści w zależności od pakietu.

Zamów na Welbi ofertę i sprawdź, jak Polisa Zdrowie Welbi może wesprzeć Cię w zachowaniu zdrowia lub powrocie do pełni sił.

Postępowanie w zapaści

Pacjent z podejrzeniem zapaści powinien otrzymać odpowiednią opiekę medyczną. Bardzo ważne jest natychmiastowe udzielenie pomocy lekarskiej w sytuacji, gdy pojawią się pierwsze objawy zapaści, z uwagi na intensywny przebieg. Poszczególne rodzaje zapaści będą wymagały nieco innego postępowania. Dąży się do leczenia przyczynowego, jeśli wiadomo, co spowodowało wstrząs. Eksperci wymieniają też ogólne zasady leczenia, które podejmowane są bez względu na przyczynę zapaści. Należą do nich:

  • zapewnienie prawidłowej wentylacji, utrzymanie drożności dróg oddechowych;

  • podawanie tlenu;

  • nawadnianie – tzw. płynoterapia w celu wyrównania elektrolitów;

  • regulacja układu krążenia;

  • ochrona przed utratą ciepła.

Działania te mają na celu ustabilizowanie parametrów życiowych, takich jak oddech, temperatura, saturacja czy ciśnienie tętnicze.

Źródła
  1. R. Kowalik, E. Szczerba, Wstrząs kardiogenny – definicja, przyczyny i postępowanie, „Choroby Serca i Naczyń” 2018, t. 15, nr 3, s. 188–192.
  2. A. Szczeklik, Choroby wewnętrzne, Medycyna Praktyczna, Kraków 2010.
  3. A. Szczeklik, P. Gajewski, Interna Szczeklika, Medycyna Praktyczna, Kraków 2022.
Author Olga Dąbska picture

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Najchętniej czytane

jak-dziala-woda-z-octem-jablkowym-pita-na-czczo
Zdrowie
2 min.
Jak działa woda z octem jabłkowym pita na czczo?
24.01.2022
oklady-z-octu-na-opuchlizne-stluczenia-jak-zrobic
Zdrowie
1 min.
Okłady z octu - na opuchliznę, stłuczenia. Jak zrobić?
24.01.2022
polip-hiperplastyczny-co-to-jest
Zdrowie
1 min.
Co to jest polip hiperplastyczny? Czy jest groźny?
14.03.2022
szalwia-na-gardlo-jak-ja-stosowac-pic-czy-plukac
Zdrowie
2 min.
Szałwia na gardło - jak ją stosować? Pić czy płukać?
28.10.2021
Popularne w kategorii Zdrowie
dretwienie-opuszkow-palcow-u-rak-u-nog
Zdrowie
1 min.
Drętwienie opuszków palców u rąk i nóg – gdzie szukać przyczyny?
10.05.2022
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Pakiety medyczne
Konsultacja lekarska online
Alergolog onlineChirurg onlineDermatolog onlineDiabetolog onlineEndokrynolog onlineGastrolog online
arrow-link
Zobacz więcej

Kim jesteśmy

Artykuły o zdrowiu

ul. Topiel 12, 00-342, Warszawa
Redakcja WelbiSara Łątkowska - redaktor naczelnyredakcja@welbi.pl

© 2024 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Regulamin serwisuPolityka prywatnościPolityka cookies

Social media

  • facebook logo
  • instagram logo

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.