account-icon
Obliczanie ubezpieczenia
Umów teleporadę
Welbi
ZdrowieChoroby 1 min.

Rak kolczystokomórkowy – charakterystyka, objawy i metody leczenia

lek. Agnieszka Żędzian28.09.2023Aktualizacja: 28.09.2023

Nadmierna ekspozycja na światło słoneczne może być przyczyną wystąpienia raka kolczystokomórkowego skóry – złośliwego nowotworu, który jest stwierdzany najczęściej u osób po 50. roku życia. Zmiany dotyczą na ogół skóry głowy, szyi, rąk, przedramion lub łydek, ale mogą pojawić się także w innych okolicach. Sprawdź, jak można rozpoznać raka kolczystokomórkowego skóry i jak wygląda jego leczenie.


rak-kolczystokomorkowy-skory-jak-go-rozpoznac
Adobe Stock

Polecane

skurcze-szyi-jakie-sa-przyczyny-co-robic
Zdrowie
2 min.
Skurcze szyi - jakie są przyczyny? Co robić?
24.01.2022
czy-zwapnienie-kosci-mozna-wyleczyc
Zdrowie
1 min.
Czym jest zwapnienie kości? Przyczyny, objawy, leczenie
09.05.2022
kwasny-zapach-potu-jakie-sa-przyczny
Zdrowie
1 min.
O czym świadczy kwaśny zapach potu? Prawdopodobne przyczyny
02.06.2022
bable-po-oparzeniu-po-ilu-dniach-znikaja-czym-smarowac
Zdrowie
1 min.
Bąble po oparzeniu - po ilu dniach znikają? Czym smarować?
30.07.2021
Spis treści
  1. Czym jest rak kolczystokomórkowy skóry?
  2. Rak kolczystokomórkowy skóry – objawy
  3. Diagnostyka raka kolczystokomórkowego skóry
  4. Rak kolczystokomórkowy skóry – jak wygląda jego leczenie?
  5. Czy rak kolczystokomórkowy jest uleczalny? Rokowanie
  6. Metody profilaktyki raka kolczystokomórkowego skóry

Czym jest rak kolczystokomórkowy skóry?

Rak kolczystokomórkowy jest drugim (po raku podstawnokomórkowym) najczęściej występującym rakiem skóry na świecie. Wywodzi się z komórek warstwy kolczystej naskórka i dotyczy na ogół osób po 50. roku życia. Jego pojawienie się jest poprzedzone miejscowym nadmiernym złuszczaniem się naskórka, które w terminologii medycznej zyskało miano rogowacenia słonecznego (ang. actinic keratosis). Stan ten jest, podobnie jak rogowacenie białe, stanem przednowotworowym, wymagającym leczenia jeszcze przed rozwinięciem się raka. Ograniczony do skóry rak kolczystokomórkowy (rak in situ) nosi nazwę choroby Bowena. Wcześnie wykryty i leczony, wiąże się z dobrym rokowaniem. Rak kolczystokomórkowy skóry może dawać przerzuty do węzłów chłonnych i odległych narządów, szczególnie u osób z obniżoną odpornością.

Najistotniejszym czynnikiem ryzyka rozwinięcia się raka kolczystokomórkowego skóry jest narażenie na światło słoneczne. Wyjaśnia to, dlaczego nowotwór występuje najczęściej u osób w wieku średnim i podeszłym – powtarzalna, wieloletnia ekspozycja na promieniowanie UV prowadzi do zmian w komórkach naskórka, które z czasem skutkują u części pacjentów pojawieniem się choroby rozrostowej. Do innych czynników ryzyka raka kolczystokomórkowego skóry należą: palenie tytoniu, długotrwała ekspozycja na chemikalia, obecność blizn po ciężkich oparzeniach, a nawet zakażenie niektórymi typami wirusa brodawczaka ludzkiego (HPV).

Rak kolczystokomórkowy skóry – objawy

Zastanawiasz się, jak może wyglądać rak kolczystokomórkowy skóry? Nowotwór ma zróżnicowaną morfologię, ale zwykle znacznie różniącą się od typowych, guzkowatych narośli w przebiegu raka podstawnokomórkowego. Nowotwór pojawia się najczęściej w okolicach szczególnie eksponowanych na światło słoneczne: na skórze twarzy, szyi, głowy u osób łysych, na grzbietowej powierzchni dłoni, na zewnętrznej części przedramion czy łydek. Może mieć kolor cielisty lub przybierać postać rumienia z towarzyszącymi łuskami, strupami, owrzodzeniami czy nadmiernym rogowaceniem. Niekiedy widoczne są teleangiektazje, czyli poszerzone naczynia krwionośne w obrębie zmiany. Ból i tkliwość w obrębie nowotworu może świadczyć o nacieku tkanek znajdujących się pod skórą. Jeśli na Twojej skórze pojawiły się jakiekolwiek niepokojące zmiany, zgłoś się na pilną konsultację lekarską.

Diagnostyka raka kolczystokomórkowego skóry

Podobnie jak w przypadku innych nowotworów, rozpoznanie raka kolczystokomórkowego skóry jest stawiane na podstawie wyniku badania histopatologicznego materiału pobranego podczas biopsji zmiany skórnej. Badanie mikroskopowe umożliwia nie tylko postawienie diagnozy, ale również ocenę głębokości nacieku nowotworu i związanego z nim ryzyka obecności przerzutów – uważa się, że naciek przekraczający 4 mm wiąże się z większym ryzykiem choroby rozsianej.

Rak kolczystokomórkowy skóry – jak wygląda jego leczenie?

Metodą leczenia z wyboru u osób z rozpoznanym rakiem kolczystokomórkowym skóry jest chirurgiczne usunięcie zmiany. Odpowiedniego leczenia wymagają również pacjenci z rozpoznanym rogowaceniem słonecznym i chorobą Bowena – w tej grupie chorych stosuje się miejscowo leki zawierające 5-fluorouracyl lub imikwimod. Zastosowanie znalazła również m.in. terapia fotodynamiczna (u osób z rogowaceniem słonecznym) i elektrokoagulacja z łyżeczkowaniem zmiany (u pacjentów z rakiem in situ).

Czy rak kolczystokomórkowy jest uleczalny? Rokowanie

W przeciwieństwie do raka podstawnokomórkowego rak kolczystokomórkowy skóry ma dość często agresywny przebieg z obecnością przerzutów do węzłów chłonnych i odległych narządów. Wczesne wykrycie i chirurgiczne usunięcie zmiany skutkuje jednak u większości osób wyleczeniem, a 5-letnią przeżywalność pacjentów szacuje się na ponad 90%. Gorsze rokowanie dotyczy pacjentów, u których stwierdzono zaawansowane stadium choroby – 5 lat przeżywa tylko 40% z nich. Wznowę raka kolczystokomórkowego obserwuje się u około 10–18% osób po przebytym leczeniu.

Metody profilaktyki raka kolczystokomórkowego skóry

Przyczyny nowotworów bywają bardzo różnorodne, a dzięki ich określeniu można wdrożyć odpowiednie metody profilaktyki. Oczywiście mowa o tzw. modyfikowalnych czynnikach ryzyka, np. o odpowiedniej diecie, unikaniu palenia tytoniu czy niektórych szczepieniach ochronnych. Nie sposób zapobiec indywidualnemu obciążeniu genetycznemu, np. w przypadku dziedziczenia raka po matce.

Ryzyko wystąpienia raka kolczystokomórkowego skóry możesz znacznie zmniejszyć poprzez przestrzeganie kilku prostych zasad:

  • unikaj nadmiernej ekspozycji na światło słoneczne, szczególnie od godziny 10 do 16,

  • stosuj odpowiednie kremy z filtrem SPF ≥ 30,

  • chroń skórę przed słońcem – zakładaj ubrania zakrywające szyję, ramiona i górną część tułowia,

  • zgłaszaj się na regularne badania lekarskie, obejmujące ocenę skóry całego ciała.

Nie udowodniono skuteczności żadnych ziół czy suplementów w zapobieganiu rakowi kolczystokomórkowemu skóry.

Źródła
  1. Howell J., Ramsey M., Squamous Cell Skin Cancer, “StatPearls”, 2022, dostęp online: maj 2023, https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK441939/.
  2. Combalia A., Carrera C., Squamous Cell Carcinoma: An Update on Diagnosis and Treatment, “Dermatology Practical & Conceptual”, 2020, dostęp online: maj 2023, https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC7319751/.
Author lek. Agnieszka Żędzian picture
Lekarz, absolwentka Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku. Doświadczenie zdobywała, pracując w Klinice Gastroenterologii i Chorób Wewnętrznych Uniwersyteckiego Szpitalu Klinicznego w Białymstoku. Systematycznie podnosi swoje kwalifikacje, biorąc udział w licznych szkoleniach i konferencjach naukowych.

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Najchętniej czytane

ugryzienie-baka-jak-wyglada-co-zrobic
Zdrowie
2 min.
Ugryzienie bąka - jak wygląda? Co zrobić?
24.01.2022
ocet-na-stluczenia-jak-przygotowac-oklad
Zdrowie
1 min.
Ocet na stłuczenia - jak przygotować okład?
24.01.2022
polip-hiperplastyczny-co-to-jest
Zdrowie
1 min.
Co to jest polip hiperplastyczny? Czy jest groźny?
14.03.2022
gesty-sluz-w-ciazy-co-oznacza
Zdrowie
1 min.
Gęsty śluz w ciąży. Kiedy się pojawia i na co wskazuje?
09.05.2022
Popularne w kategorii Zdrowie
Wysypka po antybiotyku
Zdrowie
1 min.
Wysypka po antybiotyku – domowe sposoby
03.06.2022
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Pakiety medyczne
Konsultacja lekarska online
Alergolog onlineChirurg onlineDermatolog onlineDiabetolog onlineEndokrynolog onlineGastrolog online
arrow-link
Zobacz więcej

Kim jesteśmy

Artykuły o zdrowiu

ul. Topiel 12, 00-342, Warszawa
Redakcja WelbiSara Łątkowska - redaktor naczelnyredakcja@welbi.pl

© 2024 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Regulamin serwisuPolityka prywatnościPolityka cookies

Social media

  • facebook logo
  • instagram logo

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.