Jak poradzić sobie ze skurczami łydek? Dlaczego powstają skurcze?

Paulina Kłos-Wojtczak

29.10.2021

Aktualizacja: 29.10.2021

Skurcze mięśni łydek pojawiają się o każdej porze dnia, chociaż najczęściej w nocy. Dowiedz się, jakie są przyczyny ich powstawania i jak radzić sobie z nimi domowymi sposobami.


skurcze-lydek-jakie-sa-przyczyny-co-na-nie-pomaga
pexels.com

Czym są skurcze łydek?

Skurcze łydek to powszechna dolegliwość dotykająca Polaków w każdym wieku. Niekomfortowy ból pojawia się najczęściej w okolicy kolana (pod lub nad nim). W większości przypadków trwa zaledwie od kilkunastu sekund do kilku minut, jednakże zdarza się, że dokucza znacznie dłużej. Nagłe i krótkie skurcze łydek związane są ze zmianą długości i napięcia włókien mięśniowych.

Mimo że skurcze łydek mogą pojawić się w każdym wieku, to występują najczęściej u kobiet w ciąży i osób aktywnych fizycznie, które regularnie uprawiają sport. Najczęściej skurcze nie są niebezpieczne dla zdrowia, jednak przewlekłe mogą świadczyć o procesie chorobowym.

Czynniki zwiększające ryzyko skurczów łydek

Skurcze nóg w nocy i w ciągu dnia występują od 1 do 3 razy na dobę u ludzi powyżej 60. roku życia. Wraz z wiekiem prawdopodobieństwo ich pojawienia się znacznie rośnie, a regularne skurcze obserwować mogą osoby po 80. roku życia.

Jakie są przyczyny skurczów łydek?

Ból mięśniowy, inaczej mialgia, pojawiający się w okolicy łydek może mieć wiele przyczyn. Najczęściej są to:

  • zaburzenia równowagi elektrolitów w ustroju, w tym przede wszystkim magnezu, potasu i wapnia,

  • odwodnienie, spowodowane długotrwałymi wymiotami lub biegunkami,

  • miażdżyca z powodu niedokrwienia kończyn dolnych,

  • niedoczynność tarczycy,

  • ciąża,

  • anemia, której objawami są również zmęczenie i bladość skóry,

  • czynniki genetyczne,

  • wysokie ciśnienie żylne, żylaki lub inne rodzaje niewydolności żylnej,

  • przewlekłe przyjmowanie niektórych leków, w tym m.in. estrogenów, preparatów moczopędnych i żelaza (podawanych dożylnie), naproksenu,

  • nużliwość mięśni,

  • polineuropatie,

  • marskość wątroby.

U zdrowych, nieobciążonych chorobowo osób najczęstszą przyczyną skurczów łydek są zaburzenia elektrolitów. Brak magnezu objawia się również zaburzeniami rytmu serca, tikami nerwowymi i nadpobudliwością. Gdy zatem pojawią się dolegliwe kurcze łydek, warto wykonać badania z krwi na stężenie podstawowych elektrolitów.

Skurcze łydek w nocy

Jednoznaczna przyczyna pojawiania się skurczu łydek w nocy nie została dotychczas ustalona. Najczęściej jednak mówi się o tym, że ich przyczyna ma charakter neurogenny. Szacuje się, że problem ten może dotyczyć aż 50% osób dorosłych, w mniejszym stopniu dzieci. Co ciekawe, nocne skurcze łydek znacznie częściej pojawiają się u kobiet, a ich przyczynami mogą być m.in.:

  • zbyt niska aktywność fizyczna w ciągu dnia,

  • niedokrwienie, za które może odpowiadać cukrzyca,

  • zanik neuronów ruchowych,

  • skrócenie ścięgien.

Nocne skurcze łydek znacznie częściej pojawiają się u osób, które w przeszłości przeszły przez poważne urazy mięśniowe.

Zapobieganie skurczom łydek

Najlepszym sposobem na to, aby zmniejszyć ryzyko skurczów łydek, jest profilaktyka. Najważniejszy czynnik to właściwa dieta, bogata w przede wszystkim wapń, potas i magnez. W tym celu warto zrezygnować z produktów, które zaburzają wchłanianie tych elektrolitów – z kawy, herbaty (głównie czarnej) i alkoholu. Niebezpieczne może okazać się również nadmierne spożywanie szczawianów (rabarbaru, szczawiu) i nasyconych kwasów tłuszczowych.

Dbając o prawidłową kondycję mięśni, nie wolno zapominać o nawadnianiu. Optymalnie jest wypijać około 2 litrów wody dziennie. Aby poprawić krążenie żylne w kończynach dolnych, warto przed snem korzystać z ciepłych kąpieli, najlepiej z dodatkiem soli i olejków eterycznych, które łagodzą opuchliznę nóg. Jeśli istnieje taka możliwość, zaleca się korzystanie z profesjonalnych masaży lub okładów, które można wykonać w warunkach domowych.

Przy nawracających skurczach łydek rekomendowane jest skorzystanie z pomocy fizjoterapeuty. Dobierze on indywidualnie zestaw ćwiczeń ułożeniowych i takich, które usprawniają krążenie krwi.

Jeżeli skurcze łydek pojawiają się w nocy, dobrym rozwiązaniem jest wykorzystanie poduszki, którą należy umieścić pod łydkami, gdy leży się na plecach. W ten sposób łatwiej zadbać o prawidłowe krążenie krwi.

Ćwiczenia na bóle łydek

Łagodzenie bólów łydek można osiągnąć poprzez łatwe ćwiczenia fizyczne. Wystarczy jedynie 15 minut dziennie (3 razy dziennie po 5 minut), aby wprowadzić skuteczną profilaktykę.

Stań przy ścianie (w odległości około 60–90 cm). Pamiętaj, aby ustawić podeszwy stóp płasko na podłodze, nie odrywając pięt. Delikatnie przechyl się do przodu, opierając się o ścianę opuszkami palców u dłoni. Innym ćwiczeniem są tzw. wspięcia na palcach.

Tak, jak w przypadku wszystkich ćwiczeń fizycznych, najlepsze efekty osiągniesz dzięki regularności.

Leczenie skurczów łydek

Skurcze łydek można leczyć farmakologicznie. Ból często utrudnia codzienne funkcjonowanie, a nawet całkowicie „wyłącza” z życia. Większość pacjentów decyduje się na przyjmowanie leków przeciwbólowych w postaci tabletek, maści lub żelu. Bardziej specjalistyczne leki przepisywane są przez lekarza i wymagają uprzedniego przeprowadzenia szczegółowego wywiadu.

Silnych i często pojawiających się skurczów łydek nie wolno bagatelizować. Mogą one bowiem świadczyć o poważnych stanach chorobowych, w tym o tężyczce, zespole Morvana, zespole Isaacsa i sztywności uogólnionej.

Źródła
  1. K. Nicpoń, Bóle mięśniowe i kurcze bolesne w praktyce neurologa, „Polski Przegląd Neurologiczny” 2007, t. 3, nr 4.

  2. A. Pupka, Kurcze mięśni, „Medycyna po Dyplomie” 2017, nr 2.

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Popularne w kategorii Fitness
Ad

Polecane

trening-autogenny-schultza-na-czym-polega
Zdrowie psychiczneFitness
2 min.
Trening relaksacyjny Schultza – jakie są jego efekty?
19.05.2021
skolioza-co-to-jest-jakie-sa-przyczyny-jak-leczyc
Fitness
1 min.
Skolioza – przyczyny, objawy, metody leczenia
19.05.2021
kifoza-co-to-jest-jakie-sa-rodzaje-jak-ja-leczyc
Fitness
1 min.
Kifoza – co to jest i co warto o niej wiedzieć?
19.05.2021
jak-przestac-sie-garbic-jakie-sa-sposoby
Fitness
1 min.
Jak przestać się garbić – najlepsze sposoby na poprawę sylwetki
17.05.2021

Najchętniej czytane

czy-cwiczenia-maja-wplyw-na-odpornosc-sprawdz
FitnessZdrowie
1 min.
Czy ćwiczenia mają wpływ na odporność? Sprawdź, jak aktywność wpływa na Twój układ immunologiczny
20.08.2021
dlaczego-warto-regularnie-cwiczyc-sprawdz-jak-aktywnosc-wplywa-na-Twoje-zdrowie
FitnessZdrowie
1 min.
Dlaczego warto regularnie ćwiczyć? Sprawdź, jak aktywność fizyczna wpływa na Twój organizm
01.09.2021
styl-grzbietowy-co-daje-jakie-ma-zalety
Fitness
1 min.
Styl grzbietowy - co daje? Jakie ma zalety?
04.11.2021
taniec-brzucha-jakie-daje-efekty-co-warto-wiedziec
Fitness
1 min.
Taniec brzucha - jakie daje efekty? Co warto wiedzieć?
31.10.2021

© 2021 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.