account-icon
Obliczanie ubezpieczenia
Umów teleporadę
Welbi
ZdrowieAlergie 1 min.
Zweryfikowane przez eksperta

Histamina – jaka jest jej funkcja w organizmie? Gdzie występuje histamina?

Emilia Kruszewskalek. Agnieszka Żędzian07.09.2023Aktualizacja: 08.02.2024

Histamina jest substancją naturalnie występującą w ludzkim organizmie. Wpływa na napięcie mięśni gładkich, reguluje pracę układu hormonalnego i wydzielanie soku żołądkowego. Dostarczana jest również z pokarmem. Histamina w nadmiarze jest szkodliwa i może wywołać objawy alergii lub nietolerancji.


co-to-jest-histamina-wystepowanie-funkcje
Pixabay.com

Polecane

alergia-na-pylki-na-brzoze-na-trawy-jak-zlagodzic
Zdrowie
2 min.
Alergia na pyłki - na brzozę, na trawy. Jak złagodzić?
28.10.2021
uczulenie-na-lateks-jakie-sa-objawy-jak-leczyc
Zdrowie
2 min.
Uczulenie na lateks - jakie są objawy? Jak leczyć?
28.10.2021
alergia-na-psa-jakie-sa-objawy-jak-sobie-radzic
Zdrowie
1 min.
Uczulenie na psa – przyczyny, objawy i sposoby radzenia sobie z alergią
08.12.2021
alergia-skorna-jakie-sa-objawy-jak-ja-zlagodzic
Zdrowie
2 min.
Alergia skórna – jak się objawia i w jaki sposób można ją łagodzić?
19.05.2021
Spis treści
  1. Histamina – co to jest i jakie ma funkcje?
  2. Występowanie histaminy w żywności
  3. Nietolerancja histaminy
  4. Objawy nietolerancji histaminy
  5. Toksyczność histaminy
  6. Histamina – diagnostyka i leczenie
  7. Dieta antyhistaminowa 

Histamina – co to jest i jakie ma funkcje?

Histamina jest naturalnie wytwarzana w organizmie, następnie magazynowana w formie nieaktywnej w komórkach tucznych (komórkach tkanki łącznej i błon śluzowych). Histamina wpływa na napięcie mięśni gładkich organów wewnętrznych, wspiera regulowanie pracy układu hormonalnego i pobudza wydzielanie soku żołądkowego. Do aktywacji komórek tucznych i nadmiernego uwalniania histaminy dochodzi dopiero w odpowiedzi na różnego rodzaju czynniki. Należą do nich m.in. alergeny (zawarte w pokarmach i powietrzu), niska temperatura, urazy. Do wzrostu stężenia histaminy może dojść również w reakcji na silny stres. Reakcja ta jednak jest przejściowa i zwykle ma charakter epizodyczny, czyli pojawia się w momencie stresujących sytuacji. Dlatego niezwykle ważne jest zmniejszenie ilości czynników stresogennych w codziennym życiu.

Występowanie histaminy w żywności

Histamina znajduje się w wielu grupach produktów spożywczych. Jej największe ilości znajdziesz w puszkowanych i wędzonych rybach, twardych serach, wędlinach, wędzonym mięsie, produktach sojowych fermentowanych, niektórych alkoholach np. w winie, szampanie, mleku i produktach mlecznych, a także produktach pszenicznych. Zawartość histaminy w żywności zależy od wielu czynników, m.in.: świeżości produktu, warunków transportu, metod przygotowywania, temperatury przechowywania, jakości mikrobiologicznej (zawartości drobnoustrojów). 

Nietolerancja histaminy

Dostarczona do organizmu wraz z pożywieniem histamina zostaje rozłożona w jelitach. Jednak spożywana w nadmiarze u niektórych może prowadzić do wystąpienia dolegliwości wskazujących na zatrucie. Objawy nietolerancji histaminy pojawiają się na chwilę po spożyciu pokarmu. U niektórych osób może wystąpić tzw. reakcja opóźniona. Wówczas objawy pojawiają się nawet po 72 h od kontaktu z alergenem. W zależności od stopnia intensywności nietolerancji symptomy mogą ujawnić się nawet po przyjęciu zaledwie 5 mg histaminy. Nietolerancja histaminy może być nabyta lub wrodzona. Reakcja powstaje na skutek braku lub niedostatecznej ilości enzymów, które powinny rozłożyć substancję (histaminę) dostarczaną z pożywieniem. 

Objawy nietolerancji histaminy

Nietolerancja histaminy powoduje wystąpienie następujących dolegliwości:

  • silne i gwałtowne zaczerwienienie skóry;

  • świąd; 

  • nudności;

  • bóle brzucha; 

  • biegunka; 

  • kołatanie serca;

  • kaszel; 

  • uczucie zatkanego nosa;

  • kichanie;

  • duszność; 

  • problemy z zasypianiem i utrzymaniem głębokiego snu;

  • zmęczenie i brak energii; 

  • suchość w jamie ustnej; 

  • łzawienie i świąd oczu. 

Objawy mogą się nasilać. Ich wystąpienie, podobnie jak w przypadku kontaktowego zapalenia skóry, powinno Cię skłonić do konsultacji ze specjalistą alergologii.

Toksyczność histaminy

Zatrucia pokarmowe często są wynikiem spożycia dużych dawek histaminy zawartej w niektórych produktach żywnościowych. Efekt działania toksycznego zależy od indywidualnej fizjologii jelit, spożytej dawki histaminy i obecności w żywności innych związków o potencjale toksycznym, np. tyraminy i putrescyny. Skutkami toksycznego działania histaminy jest rozszerzenie naczyń krwionośnych i spadek ciśnienia krwi. W konsekwencji pojawia się ból głowy, uderzenia gorąca, silne skurcze brzucha, wymioty. W wyniku przyjęcia bardzo dużej dawki histaminy i jej kumulacji w organizmie może nawet dojść do niewydolności oddechowej, pojawienia się na ciele wysypki, uczucia pieczenia ust i kołatania serca. Za dawkę toksyczną histaminy uznaje się 100 mg. [1]

Histamina – diagnostyka i leczenie

Jeśli po spożyciu określonych pokarmów pojawiają się u Ciebie objawy wskazujące na nietolerancję histaminy, koniecznie skonsultuj to z alergologiem. Diagnostyka nie jest łatwa i wymaga współpracy pacjenta z lekarzem. Punktem wyjścia jest obserwacja objawów, tj. czas ich występowania, rodzaj, nasilenie, długość trwania. W tym celu najlepiej prowadź dzienniczek spożywanych produktów i ewentualnie występujących niepokojących reakcji. Będzie on niezwykle cenną informacją, uzupełniającą wywiad i pomocną w ukierunkowaniu szczegółowej diagnostyki. Zebrane dane pozwolą także wstępnie wyeliminować z diety produkty odpowiedzialne za objawy nietolerancji. Kluczowe jest wykonanie badań laboratoryjnych np. testów na alergie pokarmowe. Nietolerancja histaminy potwierdzana jest również badaniem krwi z oznaczeniem aktywności enzymu DAO. Histamina w testach alergicznych oznaczana jest także w moczu. Diagnostykę nietolerancji histaminy warto poszerzyć o badania w kierunku nietolerancji laktozy i glutenu. W przypadku bardzo ciężkich objawów nietolerancji histaminy, wykonaj również badania w kierunku chorób jelit i zasięgnij konsultacji gastrologa

Leczenie nietolerancji na histaminę opiera się przede wszystkim na unikaniu czynnika sprawczego. Dużą rolę odgrywa więc właściwa dieta eliminacyjna. W wielu przypadkach niezbędne jest również wdrożenie leczenia farmakologicznego. Terapia opiera się na stosowaniu leków przeciwhistaminowych. Warto wiedzieć, że stosowane przez wiele osób wapno na alergię, w rzeczywistości nie ma udowodnionego działania przeciwhistaminowego. Substancja może być jedynie stosowana objawowo. Uszczelniając naczynia krwionośne, zmniejsza obrzęk zatok i pomaga je udrożnić. 

Dieta antyhistaminowa 

Dieta antyhistaminowa jest propozycją żywienia dla osób z nietolerancją na histaminę. Zakłada wykluczenie lub zminimalizowanie spożycia produktów o dużej zawartości tej substancji, a dodatkowo jest lekkostrawna. W diecie antyhistaminowej powinny przeważać produkty jak najmniej przetworzone. Podstawą żywienia są owoce, warzywa, białe mięso (również niektóre ryby), pełnoziarniste produkty zbożowe, miękkie sery, tłuszcze roślinne, nasiona i pestki. Bardzo ważny jest sposób przygotowania posiłków. Produkty diety antyhistaminowej należy poddawać gotowaniu, duszeniu i pieczeniu, natomiast unikać smażenia i wędzenia.

Źródła
  1. I. Cieślik, W. Migdał, Aminy biogenne w żywności, „Bromatologia Chemia Toksykologiczna, 2011, XLIV(4) s. 1087–1096. [1]
  2. T. Czernecki, Z. Targoński, Alergeny i alergie pokarmowe, „Żywność” 2002, 1(30), s. 19–33.
  3. P. Górski, Histamina - mediator najdłużej znany, do dziś niepoznany, „Alergia” 2007, 4, s. 33–35.
  4. Ł. Pera, S. Białek, Farmakogenomika alergii, „Alergoprofil” 2012, 8(3), s. 16–19.

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Najchętniej czytane

polip-hiperplastyczny-co-to-jest
Zdrowie
1 min.
Co to jest polip hiperplastyczny? Czy jest groźny?
14.03.2022
jak-dziala-woda-z-octem-jablkowym-pita-na-czczo
Zdrowie
2 min.
Jak działa woda z octem jabłkowym pita na czczo?
24.01.2022
grzybica-paznokci-jakie-sa-domowe-sposoby
Zdrowie
2 min.
Grzybica paznokci - jakie są domowe sposoby?
31.10.2021
szalwia-na-gardlo-jak-ja-stosowac-pic-czy-plukac
Zdrowie
2 min.
Szałwia na gardło - jak ją stosować? Pić czy płukać?
28.10.2021
Popularne w kategorii Zdrowie
Wysypka po antybiotyku
Zdrowie
1 min.
Wysypka po antybiotyku – domowe sposoby
03.06.2022
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Pakiety medyczne
Konsultacja lekarska online
Alergolog onlineChirurg onlineDermatolog onlineDiabetolog onlineEndokrynolog onlineGastrolog online
arrow-link
Zobacz więcej

Kim jesteśmy

Artykuły o zdrowiu

ul. Topiel 12, 00-342, Warszawa
Redakcja WelbiSara Łątkowska - redaktor naczelnyredakcja@welbi.pl

© 2024 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Regulamin serwisuPolityka prywatnościPolityka cookies

Social media

  • facebook logo
  • instagram logo

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.