Zweryfikowane przez eksperta

Problemy hormonalne – przyczyny, objawy i leczenie

Angelika Janowicz

lek. Agnieszka Widera

30.07.2021

Aktualizacja: 21.09.2021

Problemy hormonalne mogą pojawić się na różnym etapie życia. Niektórzy zmagają się z nimi w dzieciństwie lub dopiero po okresie dojrzewania. Ich przyczyn jest wiele. Mimo że nie zawsze są to groźne choroby, należy podjąć odpowiednie leczenie. Sprawdź, jak rozpoznać problemy hormonalne.


problemy-hormonalne-jakie-sa-charakterystyczne-objawy
pixabay.com

Co to są problemy hormonalne?

Problemy hormonalne to określenie na grupę schorzeń, które charakteryzują się zaburzeniem równowagi gospodarki hormonalnej w organizmie. Rozpoznaje się je w sytuacji, w której poziom jednego hormonu lub kilku utrzymuje się na nieprawidłowym poziomie. Może być on zbyt niski lub zbyt wysoki. Skutkiem tego jest pojawienie się nieprawidłowości w funkcjonowaniu organizmu oraz nieprzyjemnych dolegliwości.

Przyczyny problemów hormonalnych są najczęściej związane z zaburzeniami funkcjonowania narządów wewnętrznych, które produkują hormony. Są to m.in. tarczyca, przytarczyce, nadnercza, trzustka, narządy płciowe, szyszynka, przysadka mózgowa. Nieprawidłowości mogą pojawić się na skutek procesów fizjologicznych (np. w okresie dojrzewania płciowego lub menopauzy). Dużą rolę odgrywają także nieodpowiedni sposób odżywiania się (dieta, która prowadzi do niedoborów), długotrwały stres, stany zapalne, choroby nowotworowe. Często za problemy hormonalne odpowiada zbyt szybka utrata wagi lub otyłość.

Jakie są objawy problemów hormonalnych?

Objawy problemów hormonalnych w dużej mierze zależą od tego, którego hormonu jest za dużo lub za mało oraz jaki jest jego poziom. Wpływ na ich przebieg ma także ogólny stan organizmu i jego indywidualne cechy. Pamiętaj, że nie musisz obserwować u siebie wszystkich dolegliwości. Ponadto niekiedy problemy hormonalne przez długi czas nie wysyłają objawów.

Możliwe objawy problemów hormonalnych to:

  • spadek lub wzrost masy ciała,

  • zaburzenia miesiączkowania,

  • problemy z płodnością (zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn),

  • pojawienie się owłosienia w nietypowym miejscu (np. na twarzy u kobiet),

  • zmiana zabarwienia głosu,

  • nadmierne wypadanie włosów i łysienie,

  • zmęczenie i mniejsza tolerancja wysiłku,

  • nadmierna senność,

  • przebarwienia na skórze,

  • problemy z koncentracją,

  • nadmierna pobudliwość i nerwowość,

  • kołatanie serca,

  • wzmożona potliwość,

  • uderzenia gorąca,

  • wahania ciśnienia tętniczego,

  • problemy ze snem,

  • wahania nastroju,

  • przyspieszenie lub zahamowanie wzrostu (dotyczy dzieci),

  • suchość skóry i błon śluzowych,

  • pogorszenie kondycji włosów i paznokci,

  • dolegliwości ze strony układu pokarmowego,

  • obrzęki,

  • zatrzymanie wody w organizmie,

  • spadek libido i zaburzenia funkcji seksualnych.

Ponadto problemy hormonalne mogą przyczynić się do wystąpienia zmian skórnych. Niektóre hormony wpływają na pracę gruczołów łojowych. Na skutek nadprodukcji sebum pojawiają się trądzik zaskórnikowy lub ropne krostki i podskórne guzy. W takiej sytuacji konieczna jest pomoc dermatologa i kosmetyczki. Zmiany trądzikowe mogą przyczynić się do powstania nieestetycznych blizn.

Jak można rozpoznać problemy hormonalne?

Przede wszystkim powinieneś obserwować swój organizm. Wszystkie niepokojące objawy warto skonsultować z lekarzem. Dzięki temu możliwe jest wykrycie nieprawidłowości na wczesnym etapie. Tym samym zmniejsza się ryzyko powikłań.

Podstawową metodą diagnostyczną są testy laboratoryjne krwi. Jakie badania należy wykonać przy problemach hormonalnych? Przede wszystkim warto oznaczyć poziom tyreotropiny (TSH), tyreotropiny (FT3), tyroksyny (FT4), prolaktyny, kortyzolu, progesteronu, estrogenów, testosteronu i insuliny. Zalecane jest zbadanie także podstawowych parametrów (morfologia krwi, poziom glukozy na czczo, kreatynina, próby wątrobowe). Dzięki temu można wykryć przyczyny problemów hormonalnych i rozpoznać lub wykluczyć inne nieprawidłowości.

Jaki lekarz zajmuje się leczeniem problemów hormonalnych?

Leczeniem problemów hormonalnych zajmuje się endokrynolog. Skierowanie do poradni endokrynologicznej można otrzymać od lekarza pierwszego kontaktu. Ma on również uprawnienia do wydania skierowania na podstawowe badania laboratoryjne krwi.

Jak wygląda leczenie problemów hormonalnych?

Leczenie problemów hormonalnych jest złożone. Często trwa już do końca życia. Jeżeli leczysz tego typu przypadłości, musisz pozostawać pod stałą opieką lekarza oraz regularnie wykonywać badania kontrolne.

Leczenie problemów hormonalnych często wymaga farmakoterapii. Dawki leków są ustalane indywidualnie i często modyfikowane. W niektórych przypadkach konieczne jest wykonanie zabiegu chirurgicznego (np. częściowe usunięcie tarczycy w nadczynności tego narządu). Ponadto warto prowadzić zdrowy tryb życia. Na pewno znasz pozytywny wpływ aktywności fizycznej na zdrowie. Dodaj do tego dobrze zbilansowaną dietę, odpowiednią ilość snu i troskę o zdrowie psychiczne.

Źródła
  1. M.M. Lech, L. Ostrowska, E. Stefańska, Zaburzenie równowagi hormonalnej u młodych kobiet jako wynik intencjonalnych zaburzeń odżywiania, „Forum Zaburzeń Metabolicznych” 2012, t. 3, nr 1, s. 1–5.

  2. R. O’Neill, R. Murphy, Endokrynologia, red. wyd. pol. A. Lewiński, Edra Urban & Partner, Wrocław 2019.

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Popularne w kategorii Zdrowie
Ad

Najchętniej czytane

gdzie-udac-sie-do-lekarza-podczas-urlopu
Zdrowie
1 min.
Gdzie udać się do lekarza podczas urlopu?
20.08.2021
poznaj-5-sposobow-na-dobry-sen
Zdrowie
1 min.
Poznaj 5 sposobów na dobry sen
20.08.2021
jak-sobie-poradzic-z-alergia-poznaj-5-sprawdzonych-sposobow
Zdrowie
1 min.
Jak sobie radzić z alergią? 5 sprawdzonych sposobów
31.08.2021
dlaczego-sniadanie-jest-wazne-i-nie-powinno-sie-go-pomijac
OdżywianieZdrowie
1 min.
Dlaczego śniadanie jest ważne i nie powinno się go pomijać?
30.08.2021

© 2021 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.