account-icon
Obliczanie ubezpieczenia
Umów teleporadę
Welbi
SeksZdrowie seksualne 1 min.

Tabletka „dzień po” – kiedy ją stosować? Jakie mogą być skutki uboczne „antykoncepcji awaryjnej”?

Olga Dąbska18.01.2023Aktualizacja: 18.01.2023

Tabletka „dzień po” to tzw. antykoncepcja awaryjna (postkoitalna). Przyjmuje się ją w określonym czasie po niezabezpieczonym stosunku płciowym lub w przypadku niepowodzenia zastosowanej metody antykoncepcyjnej. Środek ten wykazuje bardzo wysoką skuteczność, lecz nie zapobiegnie ciąży w każdym przypadku. Jednak jak każdy lek wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych. Dowiedz się, jakie mogą być działania niepożądane antykoncepcji awaryjnej.


tabletka-dzien-po-kiedy-stosowac-skutki-uboczne
unsplash.com

Polecane

skapy-okres-jak-wyglada-jakie-sa-przyczyny
Seks
1 min.
Skąpy okres – jak wygląda? Jakie są przyczyny?
24.01.2022
biale-uplawy-po-okresie-po-stosunku-co-oznaczaja
Seks
1 min.
Białe upławy – w ciąży, w czasie cyklu, w chorobie
10.05.2022
ile-trwa-okres-jakie-sa-normy-co-warto-wiedziec
Seks
2 min.
Ile trwa okres? Jakie są normy? Co warto wiedzieć?
21.01.2022
nimfomania-co-to-jest-jakie-sa-objawy-jak-ja-leczyc
Seks
1 min.
Nimfomania - co to jest? Jakie są objawy? Jak ją leczyć?
30.07.2021
Spis treści
  1. Tabletka „dzień po” – kiedy ją zastosować?
  2. Tabletka „dzień po” – do kiedy powinna być przyjęta?
  3. Tabletka „dzień po” – kiedy nie powinna być stosowana?
  4. Tabletka „dzień po” – skutki uboczne

Tabletka „dzień po” – kiedy ją zastosować?

Tabletka „dzień po” to rodzaj antykoncepcji hormonalnej, która w odróżnieniu od innych tabletek antykoncepcyjnych nie jest przeznaczona do użytku ciągłego. Nie może być stosowana jako alternatywa dla regularnych metod antykoncepcyjnych. Środek ten wykorzystywany jest w sytuacji, gdy inne formy zabezpieczenia przed niechcianą ciążą okazały się nieskuteczne. Zażywa się go w określonym przez producenta czasie po współżyciu, gdy komórka jajowa nie połączyła się z plemnikiem oraz gdy zarodek nie zdążył jeszcze zagnieździć się w macicy.

Tabletka „dzień po” powinna być stosowana tylko w sytuacjach awaryjnych, do których zalicza się m.in.:

  • gwałt,

  • niezastosowanie żadnej formy zabezpieczenia przed ciążą,

  • odklejenie się plastra antykoncepcyjnego,

  • zsunięcie, pęknięcie, niewłaściwe założenie prezerwatywy, 

  • nieprawidłowe przyjmowanie tabletek antykoncepcyjnych,

  • zmiany pozycji, pęknięcie, zniszczenie, usunięcie w niewłaściwym czasie krążka antykoncepcyjnego.

Warto w tym miejscu również wspomnieć, o tym, kto może wypisać tabletkę „dzień po”. Receptę na antykoncepcję awaryjną można uzyskać od lekarza każdej specjalności i zrealizować w dowolnej aptece. Tabletki „dzień po” nie są refundowane.

Tabletka „dzień po” – do kiedy powinna być przyjęta?

Zastanawiasz się, do kiedy można wziąć tabletkę „dzień po”? Na polskim rynku farmaceutycznym dostępne są dwa preparaty typu „dzień po”. Pierwszy z nich to EllaOne (30 mg octanu uliprystalu). Środek ten powinno się przyjąć w ciągu 24 godzin od stosunku, w czasie którego zaistniało ryzyko zapłodnienia. Tabletka osiąga wówczas skuteczność około 98%. Najpóźniej powinna zostać przyjęta do 120 godzin, czyli 5 dni od stosunku. Drugim rodzajem „antykoncepcji awaryjnej” jest Escapelle (1500 mcg lewonorgestrelu). Tę tabletkę powinno się przyjąć do 72 godzin od odbycia stosunku. Producent podkreśla, że najwyższą skuteczność, bo aż 99%, wykazuje ona w ciągu 24 godzin od stosunku.

Jeśli w ciągu 3 godzin od przyjęcia którejkolwiek tabletki „dzień po” pojawią się wymioty, konieczne jest zażycie kolejnej pigułki. Skuteczność leku jest większa, jeżeli zostanie zażyty jak najszybciej po stosunku płciowym; wraz z wydłużeniem czasu przyjęcia skuteczność maleje. Antykoncepcja awaryjna może być użyta w każdej fazie cyklu miesiączkowego, lecz spodziewany efekt będzie się różnić w poszczególnych fazach cyklu miesiączkowego, w której został podany środek. Największą skuteczność tabletka „dzień po” wykazuje, jeśli zostanie przyjęta przed owulacją.

Tabletka „dzień po” – kiedy nie powinna być stosowana?

Przed przyjęciem tabletki „dzień po” trzeba wykluczyć ewentualną ciążę. Lek ten nie jest skuteczny, jeżeli kobieta jest w ciąży. Tabletka „dzień po” i wczesnoporonna to zupełnie dwa różne środki. Tabletka „dzień po” nie może zakończyć ciąży, bo nie jest tabletką aborcyjną. Leku nie powinno się też stosować,jeśli pacjentka ma uczulenie na którykolwiek z jego składników. Nie zaleca się przyjmowania tabletek „dzień po” kobietom z chorobą jelita cienkiego (np. chorobą Leśniowskiego-Crohna). W takich sytuacjach zachodzi prawdopodobieństwo zmniejszenia skuteczności leku.

Przeciwwskazaniami są również:

  • ciężkie zaburzenia czynności wątroby,

  • ciąża pozamaciczna,

  • zapalenie jajowodów w przeszłości.

Nie zaleca się podawania preparatu dzieciom. Dodatkowo niektóre leki mogą wchodzić w niepożądane reakcje z tabletką „dzień po”. Skuteczne działanie antykoncepcji awaryjnej mogą hamować m.in.: barbiturany i inne leki stosowane w leczeniu padaczki, leki wykorzystywane w leczeniu gruźlicy, w zakażeniach wirusem HIV, w zakażeniach grzybiczych, zawierające ziele dziurawca zwyczajnego czy cyklosporynę. Substancja czynna znajdująca się w tabletce „dzień po” przenika do pokarmu kobiecego i choć lek może być przyjmowany przez kobiety karmiące piersią, to powinny one zachować szczególną ostrożność.

Tabletka „dzień po” – skutki uboczne


Czy tabletka „dzień po” jest bezpieczna? Jeśli została przyjęta w sposób prawidłowy, to nie stanowi dla pacjentki ryzyka. Jednak jak każdy lek może u niektórych osób wywołać działania niepożądane. Za najczęstsze uważa się: nudności, ból podbrzusza, ból głowy, uczucie zmęczenia, a do czasu następnego krwawienia miesiączkowego mogą występować u kobiety krwawienia śródcykliczne (niezwiązane z miesiączką). Nieco rzadziej obserwowane są takie działania niepożądane jak: wymioty, tkliwość piersi, biegunka, zawroty głowy.

Zastosowanie preparatu najczęściej nie wpływa na krwawienia miesiączkowe. Z reguły przebiegają one prawidłowo i występują w oczekiwanym terminie. U części kobiet krwawienie miesiączkowe po zażyciu tabletki „dzień po” występuje później lub wcześniej niż zwykle bądź też jest nietypowo skąpe, lub obfite. Najlepiej skontaktować się wówczas z lekarzem ginekologiem. Rzadkimi skutkami ubocznymi tabletek „dzień po” są m.in.: wysypka, pokrzywka, świąd, ból w okolicy miednicy, obrzęk twarzy. Jeśli u pacjentki wystąpią jakiekolwiek objawy niepożądane po przyjęciu tabletki „dzień po”, powinna ona o tym powiedzieć lekarzowi lub farmaceucie.

Źródła
  1. W. Folwarczny, R. Szpak, J. Bugała-Szpak i wsp., Antykoncepcja awaryjna – świadomość młodych kobiet z terenu Górnego Śląska, „Ginekologia Polska” 2009, nr 80, s. 828–832.
  2. A. Karowicz-Bilińska, T. Niemiec, E. Nowak-Markwitz i wsp., Rekomendacje Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego. Zastosowanie lewonorgestrelu w antykoncepcji awaryjnej, „Ginekologia Polska” 2012, nr 83, s. 155–156.
  3. Levonorgestrel. Online: https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/13109 [dostęp: 12.10.2022].
Author Olga Dąbska picture

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Najchętniej czytane

stan-podgoraczkowy-przed-okresem-czy-to-norma
Seks
1 min.
Stan podgorączkowy przed okresem - czy to norma?
24.01.2022
jaki-jest-sklad-spermy-co-warto-o-niej-wiedziec
Seks
1 min.
Jaki jest skład spermy? Co warto o niej wiedzieć?
24.01.2022
temperatura-przed-okresem-jaka-jest-prawidlowa
Seks
2 min.
Temperatura przed okresem - jaka jest prawidłowa?
24.01.2022
seksualnosc-mezczyzn-co-warto-o-niej-wiedziec
Seks
2 min.
Seksualność mężczyzn - co warto o niej wiedzieć?
05.10.2021
Popularne w kategorii Seks
ile-zyja-plemniki-w-pochwie-co-warto-wiedziec
Seks
1 min.
Ile żyją plemniki w pochwie? Co warto wiedzieć?
24.01.2022
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Pakiety medyczne
Konsultacja lekarska online
Alergolog onlineChirurg onlineDermatolog onlineDiabetolog onlineEndokrynolog onlineGastrolog online
arrow-link
Zobacz więcej

Kim jesteśmy

Artykuły o zdrowiu

ul. Topiel 12, 00-342, Warszawa
Redakcja WelbiSara Łątkowska - redaktor naczelnyredakcja@welbi.pl

© 2024 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Regulamin serwisuPolityka prywatnościPolityka cookies

Social media

  • facebook logo
  • instagram logo

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.