Darmowe e-booki o zdrowiu od Welbi
  • Poradniki
  • Plany żywieniowe (diety)
  • Kompendia wiedzy
Sprawdź za darmo

Zaloguj się

Umów teleporadę
ZdrowieChoroby 1 min.
Zweryfikowane przez eksperta

Czym jest czerniak? Jak się go rozpoznaje i leczy?

Paulina Kłos-Wojtczak

lek. Agnieszka Widera

17.05.2021

Aktualizacja: 06.10.2022

Zauważyłeś na swojej skórze niepokojący pieprzyk? To nie musi być nic złego, jednak zawsze warto zasięgnąć opinii dermatologa. Im wcześniej wykryje się zmiany o charakterze złośliwym, tym większa szansa na pełne wyleczenie. Jeśli chcesz zadbać o swoje zdrowie i życie, każda barwnikowa zmiana na skórze powinna wzbudzić twoją czujność.


Czerniak występuje w Polsce stosunkowo rzadko. Szacuje się, że diagnozę słyszy rocznie około 3100 osób, nieco więcej kobiet niż mężczyzn. W ciągu ostatnich dziesięcioleci liczba zachorowań stale rośnie. Średni wiek zachorowania wynosi w Polsce około 50 lat. Istnieje jednak wiele czynników, które zwiększają prawdopodobieństwo rozwoju czerniaka. W związku z tym już od najmłodszych lat należy się troszczyć o kondycję skóry.

Wszyscy lekarze w jednym miejscu

Teleporada bez kolejek i dojazdów!

E-wizyta od 65 zł
czerniak-jak-wyglada-jak-go-rozpoznac
pixabay.com

Polecane

woda-z-octem-na-opuchlizne-jak-przygotowac
Zdrowie
1 min.
Woda z octem na opuchliznę - jak przygotować?
24.01.2022
skurcze-palcow-u-nog-jakie-sa-przyczyny-co-zrobic
Zdrowie
1 min.
Skurcze palców u nóg - jakie są przyczyny? Co zrobić?
29.10.2021
Zielona bakteria na paznokciu
Zdrowie
1 min.
Zielona bakteria na paznokciu - leczenie domowe
31.10.2021
opuchniete-kolano-przyczyny-domowe-sposoby
Zdrowie
1 min.
Opuchnięte kolano - przyczyny, domowe sposoby
29.10.2021
Spis treści
  1. Co to jest czerniak?
  2. Jak objawia się czerniak? Diagnostyka nowotworu
  3. Leczenie czerniaka

Co to jest czerniak?

Czerniaki to złośliwe nowotwory skóry, chociaż zmiany dermatologiczne mogą występować również na błonach śluzowych nosa, ust, ale także w okolicach oczu i na paznokciach. Za rozwój choroby odpowiedzialnie są melanocyty, czyli komórki barwnikowe wytwarzające pigment – melaninę – nadający naszej skórze odpowiedni kolor. Pod wpływem szeregu czynników, w tym promieniowania słonecznego czy energii świetlnej emitowanej przez lampy w solarium, dochodzi do nadmiernego pobudzenia melanocytów. Uruchamia to proces powolnego tworzenia się czerniaka, najpierw na powierzchni skóry, a z czasem w skórze właściwej. Kiedy komórki nowotworowe dostaną się do naczyń krwionośnych, w bardzo szybkim tempie zostają rozsiane po całym organizmie.

Nie da się ukryć, że rozwój czerniaka jest bardzo agresywny, przez co szybko może dojść do przerzutów. W momencie, gdy choroba nie jest jeszcze rozsiana, istnieje duża szansa na jej wyleczenie. W związku z tym, jeśli zauważysz u siebie lub u kogoś bliskiego niepokojącą zmianę, nie zwlekaj i szybko udaj się do dermatologa. W ten sposób zwiększysz szansę na lepsze i dłuższe życie.

Polecamy

czy-rak-jest-dziedziczny-czy-mozesz-byc-w-grupie-ryzyka
Zdrowie

Czy rak jest dziedziczny? Czy możesz być w grupie ryzyka?

Nowotwory dziedziczne są odpowiedzialne za rozwój około 1-10% wszystkich chorób nowotworowych. Osoby będące nosicielami genów związanych z dziedzicznymi nowotworami mają zwiększone ryzyko zachorowania na nie w ciągu życia w porównaniu z populacją ogólną. Dlaczego dochodzi do dziedziczenia nowotworów? Jakie są ich cechy? Dowiedz się z poniższego artykułu.

Redakcja01.12.2021

Czynnikami, które zwiększają prawdopodobieństwo rozwoju czerniaka, są m.in.:

  • długotrwałe i intensywne korzystanie z promieniowania słonecznego – pamiętaj o zabezpieczaniu skóry kremem z wysokim filtrem, a w bardzo upalne dni unikaj opalania się między godziną 10:00 a 15:00,

  • sztuczne opalanie – negatywnie na stan skóry wpływa korzystanie z solariów,

  • przewlekła ekspozycja na czynniki chemiczne i drażniące,

  • genetyczna skłonność do zbyt niskiego poziomu melaniny w skórze,

  • inne predyspozycje genetyczne, w tym rodzinny zespół znamion atypowych (FAMS).

Jak widzisz, ważne jest zabezpieczenie skóry przed promieniowaniem słonecznym. Pamiętaj o tym nie tylko latem. Nakładaj dobry jakościowo krem z filtrem nie tylko na twarz, ale na każdą odsłoniętą część ciała, zwłaszcza jeśli jesteś właścicielem jasnej karnacji i włosów. Osoby z takimi cechami są bowiem nieco bardziej narażone na rozwój czerniaka.

Jak objawia się czerniak? Diagnostyka nowotworu

Regularnie obserwuj swoją skórę. Przyglądaj się każdej narośli, pieprzykowi i zmianom, które się zmieniają. Co ciekawe, czerniak może powstać zarówno w zupełnie nowym miejscu, jak i rozrastać się w obszarze już istniejących zmian. Niekiedy pojawia się delikatne zgrubienie, swędzenie, zmiana zabarwienia i kształtu brzegów. Jeśli cokolwiek wzbudza twój niepokój, udaj się do dermatologa lub onkologa. Wczesne wykrycie czerniaka ułatwia zastosowanie kryteriów znanych jako ABCDE, przy czym kolejne litery oznaczają:

  • A – asymetrię,

  • B – nieregularne brzegi, np. poszarpane,

  • C – ciemny lub czerwony kolor, często niejednolity,

  • D – dużą powierzchnię (>0,5 cm),

  • E – ewolucję, czyli obserwowalne gołym okiem zmiany.

Warto jednak podkreślić, że kryterium ABCDE nie stosuje się obecnie jako przesiewowego narzędzia diagnostycznego. Współcześnie diagnostyka opiera się na wywiadzie podmiotowym, w którego trakcie lekarz zadaje pytania o stan skóry, oraz na ocenie wizualnej kondycji naskórka, dermoskopii i wideodermatoskopii. Jeśli cokolwiek wzbudzi wątpliwość lekarza, może on zlecić biopsję. Wówczas zmiana barwnikowa zostaje wycięta i oddana do analizy histopatologicznej. Analityk musi ją zbadać pod mikroskopem i ocenić jej strukturę – grubość, obecność owrzodzeń i liczbę komórek znajdujących się w trakcie podziału.

W niektórych przypadkach konieczne okazuje się wykonanie RTG klatki piersiowej, a także USG jamy brzusznej. Wszelkie wątpliwości może rozwiać poddanie się pozytonowej tomografii emisyjnej i tomografii komputerowej. Na podstawie badań lekarz podejmuje decyzję o wdrożeniu odpowiedniego leczenia.

Leczenie czerniaka

Leczenie czerniaka uzależnione jest od wielu czynników, w tym przede wszystkim od stopnia rozwoju choroby. Jeżeli komórki nowotworowe dostaną się w głąb skóry i zajmą węzły chłonne, koniecznie jest wycięcie tzw. węzła wartowniczego, czyli pierwszego węzła chłonnego, w którym obserwuje się ognisko nowotworowe, a także natychmiastowe wdrożenie leczenia systemowego i radioterapii.Obecnie najwięcej nadziei przynosi pacjentom immunomodulacja, czyli metoda polegająca na wzmacnianiu odporności za pomocą różnego rodzaju substancji. Środki, które stymulują układ immunologiczny, są stale zatwierdzane przez Agencję Żywności i Leków – FDA. Przyszłością postępowania w przypadku czerniaków są również terapie celowane (onkologia spersonalizowana), która ukierunkowana jest na zablokowanie określonego mechanizmu rozwoju choroby.

Źródła
  1. P. Rutkowski, P.J. Wysocki, A. Nasierowska-Guttmejer i wsp. Czerniaki skóry. Onkologia w praktyce klinicznej – Edukacja, 2017, t. 3, nr 6, s. 267–285.
  2. P. Rutkowski, P.J. Wysocki, A. Nasierowska-Guttmejer i wsp. Cutaneous melanoma – diagnostic and therapeutic guidelines in 2016. Oncology in Clinical Practice, 2015, t.11, s. 216–231.
Author Paulina Kłos-Wojtczak picture

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Internista, pediatra i inni specjaliści dostępni nawet w 1h

Umów teleporadę

Najchętniej czytane

soda-na-zgage-jak-ja-stosowac-jakie-sa-proporcje
Zdrowie
1 min.
Soda na zgagę - jak ją stosować? Jakie są proporcje?
21.01.2022
dretwienie-opuszkow-palcow-u-rak-u-nog
Zdrowie
1 min.
Drętwienie opuszków palców u rąk i nóg – gdzie szukać przyczyny?
10.05.2022
odbijanie-sie-jakie-sa-przyczyny-jak-sie-go-pozbyc
Zdrowie
2 min.
Odbijanie się - jakie są przyczyny? Jak się go pozbyć?
24.01.2022
nadmierna-potliwosc-glowy-jakie-sa-przyczyny
Zdrowie
1 min.
Nadmierna potliwość głowy - jakie są przyczyny?
24.01.2022
Popularne w kategorii Zdrowie
opuchniety-staw-palca-u-reki-jakie-sa-przyczyny
Zdrowie
1 min.
Opuchnięty staw palca u ręki - jakie są przyczyny?
29.10.2021
  • Kontakt
  • Regulamin serwisu
  • Polityka prywatności

© 2023 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.