account-icon
Obliczanie ubezpieczenia
Umów teleporadę
Welbi
ZdrowieChoroby 1 min.

Zespół ogona końskiego – co warto wiedzieć o tej chorobie?

lek. Agnieszka Żędzian30.04.2024Aktualizacja: 30.04.2024

Zespół ogona końskiego jest dość rzadko występującym zespołem objawów, spowodowanym najczęściej przez przepuklinę krążka międzykręgowego w odcinku lędźwiowym kręgosłupa. Charakteryzuje się gwałtownym początkiem objawów, które mogą obejmować utratę zdolności chodzenia, brak kontroli oddawania moczu i stolca czy zaburzenia seksualne. Zespół ogona końskiego wymaga szybkiej diagnostyki i leczenia. Dowiedz się więcej na ten temat!


zespol-ogona-konskiego-objawy-leczenie
Unsplash.com

Polecane

skurcze-szyi-jakie-sa-przyczyny-co-robic
Zdrowie
2 min.
Skurcze szyi - jakie są przyczyny? Co robić?
24.01.2022
toczen-na-rekach-co-to-za-choroba
Zdrowie
1 min.
Toczeń na rękach – dowiedz się, czym jest ta choroba
10.05.2022
czy-zwapnienie-kosci-mozna-wyleczyc
Zdrowie
1 min.
Czym jest zwapnienie kości? Przyczyny, objawy, leczenie
09.05.2022
kwasny-zapach-potu-jakie-sa-przyczny
Zdrowie
1 min.
O czym świadczy kwaśny zapach potu? Prawdopodobne przyczyny
02.06.2022
Spis treści
  1. Zespół ogona końskiego – co to jest?
  2. Jakie mogą być przyczyny zespołu ogona końskiego?
  3. Jakie objawy mogą świadczyć o zespole ogona końskiego?
  4. Jakie badania wykonać?
  5. Metody leczenia u osób z zespołem ogona końskiego
  6. Zespół ogona końskiego – rokowanie

Zespół ogona końskiego – co to jest?

Zespół ogona końskiego (ang. cauda equina syndrome, CES) to dość rzadko występujący zespół objawów, wywołany uciskiem części lub wszystkich nerwów rdzeniowych ogona końskiego (L2–L5, S1–S5) i rdzeniowego nerwu guzicznego. Choć najczęściej spowodowany jest przepukliną krążka międzykręgowego, to potencjalnych przyczyn zespołu ogona końskiego jest o wiele więcej. Wystąpienie symptomów CES jest wskazaniem do niezwłocznej diagnostyki i leczenia, najlepiej w ciągu 48 godzin od początku objawów. Zbyt późne wdrożenie leczenia zwiększa ryzyko trwałego uszkodzenia nerwów, a tym samym zmniejsza szanse na ustąpienie zaburzeń neurologicznych.

Rdzeń kręgowy człowieka jest krótszy od kręgosłupa i kończy się na wysokości pierwszego lub drugiego kręgu lędźwiowego (L1 lub L2). Ogon koński jest zbiorem nerwów, które odchodzą od końcowego odcinka rdzenia kręgowego. Swoją nazwę struktura ta zawdzięcza charakterystycznemu wyglądowi, przypominającemu koński ogon. Termin ten został po raz pierwszy użyty przez francuskiego naukowca, Andre du Laurens, już w 1595 roku.

Zespół ogona końskiego występuje dość rzadko – u około 1 na 30–100 tysięcy osób. Najczęściej dotyczy młodych mężczyzn.

Jakie mogą być przyczyny zespołu ogona końskiego?

Najczęściej, bo aż w 45% przypadków, zespół ogona końskiego jest spowodowany przepukliną lędźwiowego krążka międzykręgowego. Do jego innych przyczyn należą:

  • ropień nadtwardówkowy,

  • krwiak nadtwardówkowy,

  • zapalenie krążka międzykręgowego,

  • uraz kręgosłupa,

  • guz (zarówno pierwotny nowotwór ośrodkowego układu nerwowego, jak i przerzuty z innych narządów),

  • stenoza (zwężenie) kanału kręgowego.

W bardzo rzadkich przypadkach zespół ogona końskiego może być też konsekwencją zakrzepicy żyły głównej dolnej lub przebytej operacji w obrębie dolnej części kręgosłupa.

Jakie objawy mogą świadczyć o zespole ogona końskiego?

Do objawów zespołu ogona końskiego należą:

  • ból pleców,

  • osłabienie i zaburzenia czucia w obrębie kończyn dolnych,

  • zaburzenia oddawania moczu (nietrzymanie lub zatrzymanie moczu),

  • zaburzenia defekacji (nietrzymanie lub brak oddawania stolca),

  • zaburzenia czucia w okolicy krocza,

  • zaburzenia erekcji.

Jeżeli zauważysz u siebie któryś z wyżej wymienionych symptomów, nie zwlekaj i zgłoś się do lekarza rodzinnego lub neurologa. Przed przystąpieniem do badania fizykalnego specjalista porozmawia z Tobą m.in. na temat doświadczanych objawów, przebytych chorób, urazów i zabiegów oraz przyjmowanych leków. Jeśli masz taką możliwość, zabierz ze sobą na wizytę całą dotychczasową dokumentację medyczną. W trakcie badania lekarz zwróci szczególną uwagę na obecność zaburzeń neurologicznych, w tym osłabienia siły mięśniowej w obrębie kończyn, zaburzeń czucia czy obniżenia napięcia zwieraczy odbytu. W przypadku podejrzenia zespołu ogona końskiego otrzymasz skierowanie do szpitala.

Obserwujesz u siebie objawy takie jak drętwienie kończyn czy zaburzenia wypróżniania, mogące mieć związek z zespołem końskiego ogona? Nie zwlekaj i skontaktuj się z neurologiem lub ortopedą! A jeśli obawiasz się oczekiwania w długich kolejkach – sprawdź, co możesz zyskać dzięki Polisie Zdrowie Welbi. To prywatne ubezpieczenie zdrowotne może dać Ci dostęp do m.in.:

  • konsultacji u lekarzy specjalistów bez skierowania (nawet 39 specjalistów w pakiecie OCHRONA GOLD, w tym neurologa i ortopedy),

  • diagnostyki obrazowej, laboratoryjnej i czynnościowej (np. w pakiecie OCHRONA GOLD rezonansu magnetycznego, tomografii komputerowej i RTG),

  • wizyt u lekarzy bez konieczności czekania w długich kolejkach – ze specjalistą skonsultujesz się z reguły w ciągu 3 dni roboczych, a z lekarzem POZ w ciągu 1 dnia,

  • opieki w placówkach na terenie całego kraju – prawie 3500 placówek współpracujących z ubezpieczycielem w 650 miastach Polski.

Zamów ofertę i sprawdź, z jakich usług medycznych i na jakich zasadach można korzystać w ramach Polisy Zdrowie Welbi.

Jakie badania wykonać?

Złotym standardem diagnostyki pacjentów z objawami zespołu ogona końskiego jest rezonans magnetyczny kręgosłupa. U osób, u których istnieją przeciwwskazania do jego wykonania, należy wykonać tomografię komputerową z mielografią. To inwazyjne badanie, wymagające nakłucia lędźwiowego i podania do przestrzeni podpajęczynówkowej środka kontrastowego. Wynik badania powinien być niezwłocznie skonsultowany z neurochirurgiem lub ortopedą. W diagnostyce różnicowej uwzględnia się m.in. takie choroby, jak: niedokrwienie rdzenia kręgowego, mielopatię w przebiegu zakażenia HIV, poprzeczne zapalenie rdzenia kręgowego i stwardnienie rozsiane.

Metody leczenia u osób z zespołem ogona końskiego

Leczenie osób z zespołem ogona końskiego polega na operacyjnym odbarczeniu nerwów. Najczęściej przeprowadza się laminektomię, czyli usunięcie krążka międzykręgowego będącego przyczyną ucisku. Pamiętaj jednak, że przebieg zabiegu chirurgicznego jest ściśle uzależniony od choroby podstawowej.

Zespół ogona końskiego – rokowanie

Rokowanie u pacjentów z zespołem ogona końskiego zależy przede wszystkim od czasu, który upłynął od wystąpienia pierwszych objawów do leczenia operacyjnego. Wczesne wdrożenie leczenia (do 48 godzin od pojawienia się symptomów) wiąże się z dobrym rokowaniem. Daje szansę na całkowite ustąpienie zaburzeń neurologicznych i pełen powrót do zdrowia. Im dłużej nerwy rdzeniowe są uciśnięte, tym większe jest ryzyko trwałych ubytków neurologicznych. Za niekorzystny czynnik rokowniczy uważa się także obecność zaburzeń w oddawaniu moczu.

Źródła
  1. Berg E., Ashurst J., Anatomy, Back, Cauda Equina, „StatPearls”, 2023, dostęp online: styczeń 2024, https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK513251/.
  2. Rider L., Marra E., Cauda Equina and Conus Medullaris Syndromes, „StatPearls”, 2023, dostęp online: styczeń 2024, https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK537200/.
  3. Lavy C. i in., Cauda equina syndrome—a practical guide to definition and classification, „International Orthopaedics”, 2022, dostęp online: styczeń 2024, https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC8782783/.
Author lek. Agnieszka Żędzian picture
Lekarz, absolwentka Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku. Doświadczenie zdobywała, pracując w Klinice Gastroenterologii i Chorób Wewnętrznych Uniwersyteckiego Szpitalu Klinicznego w Białymstoku. Systematycznie podnosi swoje kwalifikacje, biorąc udział w licznych szkoleniach i konferencjach naukowych.

Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych w Welbi należy skonsultować ich treść z lekarzem. Welbi dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów był najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.

Najchętniej czytane

jak-dziala-woda-z-octem-jablkowym-pita-na-czczo
Zdrowie
2 min.
Jak działa woda z octem jabłkowym pita na czczo?
24.01.2022
oklady-z-octu-na-opuchlizne-stluczenia-jak-zrobic
Zdrowie
1 min.
Okłady z octu - na opuchliznę, stłuczenia. Jak zrobić?
24.01.2022
polip-hiperplastyczny-co-to-jest
Zdrowie
1 min.
Co to jest polip hiperplastyczny? Czy jest groźny?
14.03.2022
szalwia-na-gardlo-jak-ja-stosowac-pic-czy-plukac
Zdrowie
2 min.
Szałwia na gardło - jak ją stosować? Pić czy płukać?
28.10.2021
Popularne w kategorii Zdrowie
na-ile-dni-przed-okresem-zaczyna-bolec-brzuch
Seks
1 min.
Na ile dni przed okresem zaczyna boleć brzuch?
24.01.2022
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne
Pakiety medyczne
Konsultacja lekarska online
Alergolog onlineChirurg onlineDermatolog onlineDiabetolog onlineEndokrynolog onlineGastrolog online
arrow-link
Zobacz więcej

Kim jesteśmy

Artykuły o zdrowiu

ul. Topiel 12, 00-342, Warszawa
Redakcja WelbiSara Łątkowska - redaktor naczelnyredakcja@welbi.pl

© 2024 Welbi. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Regulamin serwisuPolityka prywatnościPolityka cookies

Social media

  • facebook logo
  • instagram logo

Serwis welbi.pl ma charakter edukacyjny, nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu, który nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej.